Ex-collega's roemen Martens' gedrevenheid en eloquentie

Wilfried Martens heeft zich decennialang geëngageerd in de Belgische politiek. Hieronder een overzicht van reacties van de vele politici waarmee hij toen heeft samengewerkt.

Dehaene: "Strijdmakker verloren''
Partij- en generatiegenoten Jean-Luc Dehaene en Wilfried Martens werkten decennialang samen aan de uitbouw van het Belgisch federalisme en de Europese integratie. "Ik heb een strijdmakker van meer dan veertig jaar verloren, maar we hebben samen heel wat kunnen verwezenlijken", zo stond Dehaene donderdagochtend stil bij het overlijden van Martens.

De gemeenschappelijke geschiedenis van Martens en Dehaene gaat terug tot eind jaren zestig, toen ze samen met onder meer Martens' latere echtgenote Miet Smet naam maakten in het zogenaamde Wonderbureau van de CVP-jongeren. "Hij heeft mij bekeerd tot het federalisme, met een sterke Europese dimensie, en hij heeft mij het belang van consensus en compromis in de politiek geleerd", zo blikte Dehaene terug.

Vooraleer hij in diens voetsporen trad als eerste minister, werkte Dehaene als kabinetschef en minister nauw samen met Martens. Martens was volgens Dehaene iemand die "een sterke vertrouwensband" met zijn medewerkers opbouwde en hen veel verantwoordelijkheid gaf. Martens was "heel sterk geëngageerd" en had "een sterk verantwoordelijkheidsgevoel". "Hij vereenzelvigde zich met de functie. Die droeg hij dag en nacht, soms ten koste van zijn privéleven."

Claes: "Diepe bewondering"
De politieke generatiegenoot Willy Claes (sp.a) werkte gedurende vele jaren samen met Wilfried Martens. "Ik heb een diepe bewondering voor hem", zegt Claes. "Er groeide een vriendschap die de politieke tegenstellingen oversteeg. Vooral zijn eindeloze geduld en het vermogen om compromissen te sluiten, waren zijn grote kwaliteiten."

Willy Claes was onder meer minister van Economische Zaken in de regeringen Martens 8 en Martens 9. Hij heeft hem dus heel goed gekend. "Ik bewonder Wilfried Martens voor de gedrevenheid waarmee hij een deel van zijn leven heeft opgeofferd voor de politieke zaak en voor het bestuur van dit land", aldus Willy Claes. "Hij heeft al zijn functies steeds met volle overgave gedaan. Hij had altijd een totaal engagement. Kijk maar naar wat hij op Europees vlak van de EVP heeft gemaakt."

"Het is misschien een cliché, maar in dit geval verliezen we een groot staatsman", aldus nog Claes.

Verhofstadt: "Goed en graag samengewerkt"
Wilfried Martens was "een overtuigd Europeaan, een eloquent politicus en een premier met wie ik goed en graag heb samengewerkt", zegt voormalig premier en huidig liberaal fractieleider in het Europees Parlement Guy Verhofstadt.

Verhofstadt was van 1985 tot 1988 vicepremier en minister van Begroting in de regeringen Martens VI en Martens VII. "Samen met hem hebben we het herstelbeleid voor ons land in de jaren tachtig in de steigers gezet. Levendig herinner ik me onze samenwerking bij het aanpakken van de gezondmaking van onze overheidsfinanciën. Een opdracht waarin hij mij als minister van Begroting persoonlijk steunde en ter zijde stond."

Verhofstadt, die later ook op het Europese niveau nog het pad van Martens zou kruisen, omschrijft de overleden staatsman als "een overtuigd Europeaan en een eloquent politicus". "Hij was een veelzijdig, gecultiveerd man die al vanaf zijn jonge jaren het politieke vuur in zich had. Een passie die hij nooit in zijn carrière heeft verloren", aldus Verhofstadt, die besluit dat Martens ook "erg gemist zal worden in Europa".

D'Hondt: "Meest integere politicus"
"Wilfried Martens was de meest integere politicus die ik in mijn lange loopbaan mocht ontmoeten". Zo reageert minister van staat Paula D'Hondt. D'Hondt was in de jaren 80 achtereenvolgens staatssecretaris en minister in verschillende regeringen onder leiding van Martens.

"Ik ben dankbaar dat ik met hem mocht werken aan de vele idealen die hij droeg", zo laat D'Hondt weten in een reactie. "Een groot staatsman en dierbare vriend is te vlug heengegaan", aldus nog de minister van staat en voormalig Koninklijk Commissaris voor het Migrantenbeleid.

Tobback: "Belichaming van Vlaamse christendemocratie"
"Met het overlijden van Wilfried Martens komt een tragisch einde aan iemand die tussen 1970 en 1991 20 jaar lang de Belgische geschiedenis beïnvloed en zelfs in grote mate gemaakt heeft. Martens was tussen de meer conservatieve Tindemans en de progressievere Dehaene dé belichaming van de Vlaamse christendemocratie met al haar kwaliteiten en gebreken". Dat stelt Louis Tobback.

Tobback voerde als socialistisch fractieleider in de Kamer van 1978 tot 1988 jarenlang oppositie tegen de regeringen-Martens om vervolgens in 1989 als minister toe treden tot de laatste regering-Martens.

Hij herinnert zich Martens uit die tijd als een pragmatisch iemand. "Hij bereikte compromissen die je niet voor mogelijk hield. In de praktijk hield hij zich echter tijdens besprekingen in de regering op de achtergrond en liet hij Dehaene, Moureaux en Schiltz oplossingen uitwerken", aldus Tobback die de dood van Martens betreurt. "Hij had het echt verdiend nog minstens 10 jaar van het leven te genieten".