Herbeleef hoe Europa wakker werd met een brexit-kater
Britten kiezen voor vertrek uit Europese UniePremier David Cameron kondigt vertrek aanBrexit-kamp haalt meerderheid met 52% van de stemmenHet pond daalt tot laagste punt sinds 1985Bloedrode dag op de beurzenTweede referendum in Schotland ligt op tafel
Europa werd vanochtend wakker met een brexit-kater. De Britten kozen in een historisch referendum om uit de Europese Unie te stappen.
Premier David Cameron stapt op nu de Britten hebben gekozen voor vertrek uit de Europese Unie. De Conservatieve Partij kiest in oktober een opvolger. Al enige tijd wordt de ex-burgemeester van Londen en Camerons partijgenoot Boris Johnson genoemd als grootste kanshebber voor de hoogste post. Johnson was de onbetwiste leider van de brexit-campagne.
De Europese Unie vindt dat de Britse premier zo snel mogelijk een begin moet maken met de uittreding, zoals vastgelegd in artikel 50 van het Verdrag van Lissabon. Er moet worden onderhandeld over het vertrek en dat mag maximaal twee jaar duren. Of dat lukt is de vraag. Toen het onbeduidende Groenland in 1982 de Europese gemeenschap verliet, kostte dat al drie jaar. De EU drong vrijdag bij Londen al direct aan op haast.
Zowel het Britse als het Europese parlement moet instemmen met het vertrek. Ook dat kan een moeizame affaire worden, al is het alleen maar omdat een meerderheid van de volksvertegenwoordiging in Londen tégen vertrek uit de EU is. De betrokken politici en ambtenaren krijgen bovendien zo'n 80.000 pagina's aan te ontbinden akkoorden voor hun kiezen. De brexit-aanhang denkt dat het losmaken pas in 2020 zal zijn voltooid.
In Brussel kwam nog vrijdag de bestuurlijke top van de unie bijeen. Onder anderen voorzitter Jean-Claude Juncker van de Europese Commissie, EU-president Donald Tusk, de voorzitter van het Europees Parlement Martin Schulz en de tijdelijk EU-voorzitter Mark Rutte schoven aan. Het EU-parlement houdt dinsdag een speciale brexit-zitting.
19:16 vrijdag 24 juni 2016
De Britse premier David Cameron mag dinsdagavond op de Europese top uitleg verstrekken bij de situatie in zijn land nadat de kiezers in een referendum voor een vertrek uit de Europese Unie kozen. Op woensdag vergaderen de overige 27 staatshoofden en regeringsleiders zonder Cameron, zo blijkt uit de uitnodigingsbrief die Europees president Donald Tusk vandaag verspreidde.
De Brexit zal de Europese top van dinsdag en woensdag totaal domineren. Dinsdagavond zal Cameron tijdens het diner toelichting verstrekken, gevolgd door een eerste gedachtenwisseling onder de leiders. Op woensdag vergaderen de 27 overige staatshoofden en regeringsleiders informeel over de politieke en praktische gevolgen van het Britse vertrek. Ook zullen ze dan nadenken over de toekomst van de Europese Unie.
Andere thema's die op de top aan bod zullen komen: de migratiecrisis, de interne markt en de samenwerking met de Navo.
19:05 vrijdag 24 juni 2016
Vlaanderen is sterker blootgesteld aan de gevolgen van een Brexit dan Wallonië. Zeven procent van de Waalse export (zowat 2 miljard euro) ging vorig jaar naar het Verenigd Koninkrijk, tegen 8,1 procent van de Vlaamse export (15,2 miljard), zo blijkt uit gegevens van het Waalse exportagentschap Awex.
Bovendien kent Vlaanderen ook een textielsector die nauw verweven is met het Verenigd Koninkrijk, zo wordt verder benadrukt. De textielfederatie Fedustria had dan ook al gewaarschuwd dat de Brexit al op korte termijn voor omzetverlies in de textielsector kan zorgen. Daarnaast zijn ook de voedings- en transportsector in Vlaanderen blootgesteld aan de gevolgen van een Brexit.
Wallonië voert dan weer hoofdzakelijk chemische en farmaceutische producten uit naar de overkant van het Kanaal. Andere belangrijke Waalse exportproducten naar het Verenigd Koninkrijk zijn machines, optische middelen, metaal en plastic.
Pascale Delcomminette, administratreur-generaal van Awex, beklemtoont wel dat er niet "gepanikeerd" mag worden. "De uitstap van Groot-Brittannnië zal tijd vergen. Ik blijf ervan overtuigd dat het land wereldwijd een motor zal blijven vormen en dat de handelsrelaties zullen blijven bestaan. Uiteindelijk is 45 procent van de Britse export bestemd voor de Europese markt, terwijl 55 procent van zijn import uit de EU komt."
18:44 vrijdag 24 juni 2016
De burgemeester van Calais, Natacha Bouchart, wil naar aanleiding van de naderende Brexit opnieuw onderhandelen over het verdrag van Le Touquet.
Dat verdrag werd in 2003 gesloten en legt de verantwoordelijkheid voor de grenscontroles tussen Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk bij Frankrijk.
Calais kampt met een grote toestroom vluchtelingen die allemaal heel graag naar Groot-Brittannië willlen.
18:39 vrijdag 24 juni 2016
Europees parlementslid en schepen van landbouw in Sint-Truiden, Hilde Vautmans (Open Vld), vreest dat het vertrek van Groot-Brittannië uit de EU de doodsteek zal betekenen voor heel wat fruittelers.
Na de boycot van Rusland, de weersomstandigheden van de voorbije maanden is dit een zoveelste tegenslag die de fruittelers te verwerken krijgen. "Voor onze perensector is het Verenigd Koninkrijk een grote afzetmarkt. Zo gaan 100 miljoen peren en 50 miljoen appelen van ons land naar het Verenigd Koninkrijk. De UK is een historische afzetmarkt en die staat nu onder druk. Door de devaluatie van de pond en het feit dat er meer douaneformaliteiten zullen zijn komt er nog meer druk bij", zegt Vautmans. Voor de perentelers is het VK zelfs de tweede afzetmarkt.
"Voor onze perensector is het Verenigd Koninkrijk een grote afzetmarkt. Zo gaan 100 miljoen peren en 50 miljoen appelen van ons land naar het Verenigd Koninkrijk"
18:26 vrijdag 24 juni 2016
Duitsland is bang dat ook Frankrijk, Nederland, Oostenrijk, Finland en Hongarije de EU de rug toekeren. Dat schrijft de krant Die Welt die zich baseert op een strategisch document van het Duitse ministerie van Financiën.
Duitsland zou, in samenwerking met de EU, constructief moeten onderhandelen met Groot-Brittannië en het land een ''partnerschap'' moeten bieden. Het Duitse ministerie van Financiën schat overigens dat Duitsland tot 3 miljard euro extra bij moet gaan dragen aan de EU na het vertrek van de Britten.
18:22 vrijdag 24 juni 2016
Zaterdag wordt er een protest bij de Houses of Parliament gehouden om tegen de Brexit te protesteren, meldt The Independent.
De organisatoren van de 'Fuck Brexit Rally' zeggen zo de woede van veel mensen over de uitslag kenbaar te willen maken.
"De campagne voor dit referendum ontaardde in een absolute farce en de uitslag is verschrikkelijk"
18:05 vrijdag 24 juni 2016
Doordat het Britse pond plots fors in waarde is gekelderd, merken veel Britten direct al enkele negatieve gevolgen van de Brexit.
Op internet meldden Britse vakantiegangers dat ze opeens geen geld meer kunnen afhalen. Reisorganisatie Thomas Cook is volgens Britse media tijdelijk gestopt met het verkopen van valuta via zijn website. Ook de webwinkel van de Britse kledingretailer ASOS kende vrijdag problemen. Er konden op een gegeven moment geen bestellingen meer worden geplaatst. Volgens ASOS komt dit door een technische storing, maar op Twitter werd direct druk gespeculeerd door mensen die denken dat het euvel is ontstaan door alle drukte rond de Brexit.
Het Britse pond sterling daalde vrijdag naar het laagste niveau in meer dan dertig jaar. Daardoor is shoppen bij de Britten voor veel buitenlanders opeens extra voordelig geworden. Is het goedkoop pond ook goed nieuws voor een trip naar Londen? Lees hier meer.
17:53 vrijdag 24 juni 2016
Google heeft na de Brexit heel wat zoekopdrachten van Britten over de EU te verwerken gekregen.
Onder meer de vraag 'Wat is de EU?' werd bijzonder vaak ingetikt, opvallend genoeg nadat (!) de resultaten van het referendum officieel waren aangekondigd. Dat meldt Google Trends.
Alleen op de vraag 'Wat betekent het de EU te verlaten?' werd vanuit Groot-Brittannië meer gegoogeld nadat de uitkomst van het referendum bekend was. Ook zochten veel Britten informatie over hoe ze aan een Iers paspoort kunnen komen.
17:45 vrijdag 24 juni 2016
De aandelenbeurzen in Europa zijn met stevige verliezen de handel uitgegaan. Het was een zware handelsdag. Vooral bankaandelen gingen in de uitverkoop.
De Bel20 is vrijdag gesloten met een verlies van 6,4 procent op 3.274,19 punten. Dat is het zwaarste dagverlies sinds 16 oktober 2008, toen de beurzen in de ban waren van de bankencrisis.
Alle aandelen van de index met de twintig belangrijkste aandelen in Brussel gingen in het rood. Bankaandelen ING en KBC kregen de grootste klappen: respectievelijk -14,94 procent en -13,88 procent.
17:26 vrijdag 24 juni 2016
"Dit is niet het einde van Europa. We moeten vastberaden voortgaan met 27", zo betoogt de Belgische eurocommissaris Marianne Thyssen.
Wel moeten zowel Europese beleidsmakers als nationale politici zich afvragen of ze wel voldoende de Europese meerwaarde verdedigen. "We moeten af van die zondebokcultuur. Want Europa, dat zijn wij allemaal."
"Dit is geen leuke dag. Scheiden is altijd lijden", zegt Thyssen. Maar dat de Britten Europa de rug toekeren, verbaast haar niet echt. "Als je in de campagne zag welke argumenten er gebruikt werden, waarover het ging, als je interviews met mensen las... Dan weet je: dit is niet puur rationeel, dus is alles mogelijk. Antwoordt men in een referendum op de vraag of op iets anders? Referenda zijn een heel delicaat instrument. Dat is met vuur spelen en de prijs wordt nu betaald". Onder meer door de Britse premier David Cameron. "Hij heeft gegokt en verloren."
Hoe Cameron per ongeluk de toekomst van de Europese Unie te grabbel heeft gegooid? Lees hier meer.
17:21 vrijdag 24 juni 2016
Oeps. De Amerikaanse zender Fox News meldde dat het Verenigd Koninkrijk besloten had uit de Verenigde Naties te stappen.
17:13 vrijdag 24 juni 2016
Economische Zaken gaat als helpdesk optreden voor de Belgische ondernemingen die met onzekerheid geconfronteerd worden als gevolg van de Britse uitstap uit de Europese Unie. Dat heeft federaal minister van Economie Kris Peeters bekendgemaakt na een bijeenkomst van het crisisteam voor de Brexit.
Tegelijkertijd wordt ook benadrukt dat er geen reden tot 'paniek' is. "Er heerst grote onzekerheid. Heel wat ondernemingen zitten met vragen, omdat ze in een totaal ander kader zullen moeten werken", zegt Peeters.
"We hebben daarom met de werkgroep afgesproken dat het VBO alle vragen van de Belgische ondernemingen zal verzamelen. Wij gaan dan als helpdesk optreden. De crisisgroep van de Brexit gaat samen met de FOD Economie en organisaties als VBO, Voka en Unizo een antwoord op vragen formuleren.
17:01 vrijdag 24 juni 2016
Frankfurt heeft zich vrijdag meteen gemeld als interessante locatie voor banken die uit Londen weg willen, schrijft Reuters. Het Duitse financiële hart heeft zelfs een slogan bedacht: ''Je huilt twee keer als je naar Frankfurt wordt gestuurd - als je aankomt en als je vertrekt.''
16:52 vrijdag 24 juni 2016
Nu de uitstap uit de EU realiteit wordt, bereidt het financiële hart van Londen zich voor op het vertrek van duizenden bankiers, richting Frankfurt, Parijs of Dublin. Accountant PwC raamt dat de Brexit de Britse financiële sector tegen 2020 tussen 70.000 en 100.000 banen kan kosten (Lees hier meer).
De Amerikaanse zakenbank JPMorgan, die 16.000 mensen tewerkstelt in het Verenigd Koninkrijk, heeft vrijdag aangegeven dat er banen naar andere landen kunnen verplaatst worden. CEO Jamie Dimon sprak voor het referendum over mogelijk 1.000 tot 4.000 over te hevelen banen.
John Cyran, de baas van Deutsche Bank, waarschuwde dat de gevolgen van Brexit "langs alle kanten negatief zullen zijn". De bank telt 9.000 werknemers in het Verenigd Koninkrijk en richtte enkele maanden geleden een werkgroep op om het overbrengen van activiteiten naar de eurozone te bestuderen, vooral naar Duitsland.
De Britse grootbank HSBC maakte ook gewag van de mogelijke overplaatsing van circa duizend medewerkers naar Parijs.
"Volgens een voorzichtige schatting denken we dat tussen 1,5 en 2% van de financiële banen van Londen de komende vijf jaar in Frankfurt kunnen belanden. Dat zouden tussen 10.000 en 15.000 banen zijn", aldus Hubertus Väth, directeur van Frankfurt Main Finance.
Zal de Brexit de Londense City doen leeglopen? Lees hier meer.
16:40 vrijdag 24 juni 2016
Nigel Farage, voortrekker van het Leave-kamp, zei half mei nog tegen de Britse krant the Mirror dat hij ''bij een 52-48 referendum'' een tweede referendum zou willen. Hij noemde zo'n uitslag, waarbij hij uitging van een winst van Remain, ''unfinished business''.
De uitslag van het referendum werd uiteindelijk nog spannender: 51,89 - 48,11. Nu het referendum door het Leave-kamp gewonnen is, heeft hij het niet meer over een tweede referendum gehad, memoreert the Mirror fijntjes.
Een van de propagandaslogans van de Brexitvoorstanders was trouwens dat de 350 miljoen pond die de Britten in de EU pompen naar de gezondheidszorg zou gaan. Farage haalt in dat verband nu heel wat kritiek op de hals. Deze ochtend verklaarde hij immers dat hij die beloofde transfer toch niet kan garanderen. "Het was verkeerd om dat te beweren", klonk het. Lees hier meer.
Nigel Farage, de man die Van Rompuy een dweil noemde, doet UK uit EU stappen. Wie is hij en wat wil hij? Lees hier meer.
16:26 vrijdag 24 juni 2016
De Nederlandse premier Mark Rutte vindt een 'Nexit' "volstrekt niet verantwoord". "Er zijn mensen die een referendum over een Nederlands vertrek uit de EU willen. Daar zal ik mij fel tegen verzetten. Het is slecht voor de stabiliteit en de economie. Het zou zeer slecht zijn om zoiets te beginnen op een moment van economisch herstel."
"We zijn het eens dat we nu moeten laten zien waar de EU iets kan toevoegen aan de levens van gewone mensen. Enorm grote processen met aan het einde van de rit een klein boertje hebben geen relevantie voor de mensen. Zij willen veiligheid, banen, inkomensgroei. We moeten ons richten op de zaken die het dagelijkse leven van de burger versterken - op de digitale en financiële sector, de bewaking van de buitengrenzen. Ik merk daar grote consensus over", aldus Rutte.
16:19 vrijdag 24 juni 2016
De Britse beslissing om de EU te verlaten, moet ook gezien worden als een protest tegen de toenemende machtsconcentratie van de Brusselse bureaucratie. Dat heeft de Russische president Vladimir Poetin gezegd. "De concentratie van de macht is erg hoog in de leidende structuren van de EU", zei het Russische staatshoofd, op bezoek in Oezbekistan.
Velen vinden het uitwissen van de grenzen een goede zaak, vele anderen niet, zei Poetin, volgens wie het besluit van de Britten ook verband houdt met de migratievraagstukken en veiligheidskwesties. Dat Moskou, zoals de Britse premier David Cameron stelde, een belang had in de Brexit of zelfs het Brexit-kamp zou hebben gefinancierd, wuifde Poetin weg als volslagen onzin. Overigens vermoedt Poetin niet dat door de Brexit de wereld veel zal veranderen: "Wij verwachten geen globale ramp", ironiseerde hij.
16:09 vrijdag 24 juni 2016
Er wordt veel gepraat over de gevolgen van een brexit voor de Premier League. Zonder vrije toegang voor EU-ingezetenen kunnen veel minder Europese spelers daar spelen.
Nu geldt voor voetballers van buiten de EU namelijk de regel dat een speler 45% van de interlands van zijn land moet hebben gespeeld voor hij Engeland in mag. Ook zouden Europese spelers duurder kunnen worden.
De Brexit kan de voetbaldroom van EK-sterren en Rode Duivels aan diggelen slaan. Lees hier meer.
15:58 vrijdag 24 juni 2016
Op het Engelse festival Glastonbury heeft iemand dit gedicht opgehangen.
15:51 vrijdag 24 juni 2016
Britse tieners van 16 en 17 jaar oud protesteren momenteel aan het parlement. Minderjarigen kregen geen stem in het Brexit-referendum. De jongeren willen net zoals de gerechtigde jonge +18-stemmers in de EU blijven en vinden het niet kunnen dat zij geen stem mochten uitbrengen, terwijl het over hun toekomst gaat.
15:40 vrijdag 24 juni 2016
De aandelenmarkten in New York zijn vrijdag met stevige verliezen geopend, in de nasleep van het Britse referendum over de Europese Unie.
De Dow-Jonesindex noteerde kort na opening 2,8 procent lager op 17.474 punten. De brede S&P 500 zakte 2,6 procent tot 2058 punten. De technologiegraadmeter Nasdaq verloor 3,6 procent naar 4733 punten.
De Brexit kwam als een verrassing voor beleggers, want zij waren ervan uitgegaan dat de Britten voor een verblijf in de EU zouden stemmen. Donderdag ging Wall Street daardoor nog flink omhoog
15:33 vrijdag 24 juni 2016
De Amerikaanse president Barack Obama laat weten dat de Verenigde Staten de Britse keuze zullen respecteren en dat de relatie tussen de twee landen sterk zal blijven. Zowel de EU als Groot-Brittannië blijven onmisbare handelspartners voor de VS.
15:25 vrijdag 24 juni 2016
Volgens BBC-journalist Ben Thompson is zakenbank Morgan Stanley al begonnen met 2.000 bankiers te verhuizen van Londen naar Dublin en Frankfurt. Ook concurrent JP Morgan denkt eraan om jobs uit Groot-Brittannië te verhuizen.
Zal de Brexit de Londense City doen leeglopen? Lees hier meer.
15:16 vrijdag 24 juni 2016
De woordvoerder van VN-chef Ban Ki-moon zegt niets over de brexit zelf, maar zegt wel dat de Verenigde Naties "ernaar uitkijken verder samen te werken met Groot-Brittannië en de Europese Unie, belangrijke partners. Als we samenwerken, zijn we sterker."
15:06 vrijdag 24 juni 2016
De Russische president Vladimir Poetin heeft intussen ook gereageerd. Hij zegt dat hij het Britse referendum niet heeft beïnvloed. Cameron had vorige maand gezegd dat Poetin en terreurgroep Islamitische Staat blij zouden zijn met een Brexit.
14:59 vrijdag 24 juni 2016
De kloof tussen jong en oud kon niet groter zijn bij dit referendum. Vooral oude kiezers hebben gekozen voor Leave, terwijl jonge Britten bij de EU wilden blijven (Lees hier meer). Er is dan ook heel wat onvrede onder de Britse jongeren. In dat verband doet deze opvallende quote van een blogger de ronde:
14:53 vrijdag 24 juni 2016
Britten die bij de instellingen van de Europese Unie werken hoeven niet te vrezen voor ontslag. Voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker heeft in een brief aan het personeel geschreven dat niemand gedwongen de laan uit wordt gestuurd.
14:41 vrijdag 24 juni 2016
Het Britse parlement moet waarschijnlijk een debat houden over een herhaling van het referendum.
Een campagne op internet van voorstanders van EU-lidmaatschap heeft vanmiddag al veel meer dan 100.000 handtekeningen bij elkaar gebracht. Als er meer dan 100.000 handtekeningen zijn, buigt het parlement zich erover.
De initiatiefnemers vinden dat bij gewichtige zaken zoals EU-lidmaatschap, referenda aan minimumeisen moeten voldoen. Ze stellen dat bij een opkomst van minder dan driekwart van de kiezers een meerderheid van 60 procent nodig is om van de uitslag van het referendum beleid te maken. Met slechts 52 procent van de kiezers voor het vertrek uit de unie, de Brexit, zou de regering de banden met Brussel dan niet kunnen opzeggen. De website van het parlement, waarop de petitie kan worden getekend, lag vrijdag enige tijd plat door de enorme belangstelling.
14:33 vrijdag 24 juni 2016
De Britse krant Financial Times heeft een grafiek gemaakt met de verhouding tussen de stemvoorkeur van mensen en hun economische afhankelijkheid van de Europese Unie. De conclusie: mensen die financieel het meest afhankelijk zijn van de EU, stemden Leave.
14:10 vrijdag 24 juni 2016
Na de bekendmaking van het resultaat van het Brexitreferendum, zijn beleggers massaal in gang geschoten. Keytrade bank stelt vast dat het vandaag de drukste beursdag van het jaar is.
Vanmiddag had Keytrade Bank, naar eigen zeggen marktleider voor online beleggen in België, al dubbel zoveel transacties geteld als op een normale beursdag. Vijfenzestig procent van de transacties zijn aankopen, luidt het. De meest verhandelde aandelen waren KBC, ING en Ageas.
KBC Bolero, het beursplatform van KBC, zegt vier keer meer transacties dan normaal te verwerken voor de Brusselse beurs en drie keer meer voor alle andere beurzen.
14:08 vrijdag 24 juni 2016
Reactie van de Italiaanse premier Renzi: "In tijden van crisis komen de beste kwaliteiten van de EU naar boven. Het Europese huis is toe aan een renovatie. Er moet nu voorrang worden gegeven aan wat ons verbindt, meer dan wat ons verdeelt."
14:03 vrijdag 24 juni 2016
De Duitse bondskanselier Angela Merkel (CDU) en de Franse president François Hollande overleggen maandag in Berlijn over de uitslag van het referendum, meldt het Elysée.
14:00 vrijdag 24 juni 2016
"De Britten hebben Europa een grote dienst verleend met hun soevereine beslissing", zegt Beatrix von Storch, vicevoorzitster van de Duitse nationalistische en eurosceptische partij Alternatief voor Duitsland (AfD). "Wij kijken ernaar uit goede buren te zijn".
Fractievoorzitter Björn Höcke eist ook in Duitsland een referendum over het EU-lidmaatschap.
13:53 vrijdag 24 juni 2016
Justitieminister Koen Geens (CD&V) betreurt dat de Britten "zo'n conservatieve keuze" hebben gemaakt. Hij had gehoopt "dat de jongeren het zouden halen". "Europa is onze toekomst, niet het verleden."
Het valt voor de minister nog af te wachten wat de gevolgen van de Brexit zullen zijn op bijvoorbeeld het asielbeleid. Concreet zal moeten blijken hoe Frankrijk en Groot-Brittannië zich tot mekaar zullen verhouden. Frankrijk vangt vandaag immers voor een stuk het migratieprobleem van Groot-Brittannië op, legt Geens uit.
De CD&V'er verwacht ook dat de Britten zich de komende tijd gaan realiseren dat ze de verkeerde keuze hebben gemaakt. Hij herinnert er bovendien aan dat de Britten indertijd hebben aangedrongen op een uitbreiding van de Europese Unie. "Nu verlaten ze ons", aldus Geens.
Europa is onze toekomst, niet het verleden
13:51 vrijdag 24 juni 2016
De Slovaakse premier Robert Fico dringt aan op een fundamentele koerswijziging in het Europese beleid. "Het is vooral van belang om de beslissing van de Britse kiezers te respecteren," zegt de regeringsleider. "Dit resultaat is geen tragedie, maar gewoon een realiteit waarop de 27 EU-lidstaten zo snel mogelijk moeten reageren. We moeten fundamenteel naar een grondig gewijzigd beleid."
13:40 vrijdag 24 juni 2016
De Amerikaanse vicepresident Joe Biden zegt dat zijn land liever een andere uitkomst had gezien. Het is een van de eerste reacties uit de VS op de uitslag van het Britse referendum.
Eerder toonde de Republikeinse presidentskandidaat Donald Trump zich erg verheugd over het resultaat.
VS hadden liever andere uitkomst gezien
13:36 vrijdag 24 juni 2016
De Amerikaanse bank JPMorgan, die 16.000 mensen in Groot-Brittannië werk geeft, waarschuwt dat het mogelijk banen zal moeten verhuizen buiten Groot-Brittannië nu de Britten hebben gekozen om uit de EU te stappen. Mogelijk moeten er veranderingen gebeuren aan de structuur van de wettelijke entiteit en aan de plaats van bepaalde banen, staat in een interne memo van de bank.
13:33 vrijdag 24 juni 2016
Het is de tweede keer dat de Britten hebben mogen stemmen over Europese samenwerking.
In 1975 werd een referendum gehouden over het lidmaatschap van de EEG, de Europese Economische Gemeenschap. De Britten waren sinds 1973 al lid. Destijds stemde ruim tweederde van de bevolking voor het lidmaatschap.
Critici van het Britse lidmaatschap van de EU vinden dat sinds 1975 Europa veel te veel invloed heeft gekregen. Niet alleen op economisch vlak, maar bijvoorbeeld ook op het vlak van veiligheid en justitie, het energiebeleid en regels voor bedrijven.
13:32 vrijdag 24 juni 2016
Ook paus Franciscus spreekt zich uit: "Het was de wil van het volk. Het vergt veel verantwoordelijkheid van ons allemaal om het welzijn van de Britse bevolking te garanderen, evenals het welzijn en het samenleven in Europa."
13:30 vrijdag 24 juni 2016
Het Kremlin hoopt dat de Brexit zal leiden tot betere relaties tussen Groot-Brittannië en Rusland. "Met deze nieuwe realiteit hopen we dat de noodzaak tot betere relaties het zal halen", zegt woordvoerder Dmitri Peskov.
De Brits-Russische relaties zijn de jongste jaren vertroebeld, onder meer door het Britse onderzoek naar de dood van de Russische ex-spion Aleksandr Litvinenko in Londen in 2006. Het Verenigd Koninkrijk was ook een van de ferventste verdedigers van Westerse sancties tegen de Russen.
De Russische president Vladimir Poetin weigerde zich de voorbije week uit te spreken over het Brits referendum. Ook op de uitslag heeft hij nog geen commentaar gegeven.
13:26 vrijdag 24 juni 2016
Twee leden van de Labourpartij hebben een motie van wantrouwen ingediend tegen leider Jeremy Corbyn, één van de voortrekkers van het Remainkamp. De motie wordt maandag in de fractie besproken, melden de BBC en Sky.
Volgens de commerciële zender ITV willen "tientallen" parlementsleden van de Arbeidspartij dat Corbyn opstapt. Nog luidens ITV zal samen met premier David Cameron ook Tory-partijvoorzitter Andrew Feldman opstappen.
13:24 vrijdag 24 juni 2016
De Duitse bondskanselier Angela Merkel noemt de keuze voor de Brexit "een slag voor Europa en voor het eenmakingsproces". Ze waarschuwt voor te snelle reactie. "We moeten rustig afwachten en dan de juiste beslissingen nemen."
13:21 vrijdag 24 juni 2016
De leiders van de Europese instellingen vragen snelle onderhandelingen over het Britse vertrek uit de Europese Unie. "Elke vertraging zou de onzekerheid onnodig verlengen", klinkt het.
13:18 vrijdag 24 juni 2016
De Europese Centrale Bank (ECB) volgt de financiële markten van dichtbij op en staat klaar om bijkomende liquiditeit in de markten te pompen. Die boodschap weerklonk eerder op de dag al bij de Britse centrale bank. De bank houdt 250 miljard pond beschikbaar om in noodgevallen de markt draaiende te houden.
13:17 vrijdag 24 juni 2016
Het Europees parlement komt dinsdag in een bijzondere zitting samen om te debatteren over de te volgen procedures na de Brexit-stemming van de Britten, zegt parlementsvoorzitter Martin Schulz.
13:12 vrijdag 24 juni 2016
De stem van de Britten voor een Brexit "is een zware beproeving voor Europa", zegt de Franse president François Hollande. Hij betreurt de "pijnlijke keuze", maar respecteert ze. "Europa kan niet meer voortdoen zoals voorheen, zij moet zich nu op het essentiële concentreren," aldus Hollande.
Hij verwees naar de domeinen veiligheid, investeringen en sociale en fiscale harmonisering. "Wat nu speelt is de verwatering van Europa met het risico van een terugplooien op zichzelf," luidde het.
13:02 vrijdag 24 juni 2016
Volgens de Griekse premier Tsipras is de Brexit een gevolg van diepere problemen. "De extreme keuzes van bezuinigingen, die de ongelijkheid tussen noord en zuid groter hebben gemaakt, hekken en gesloten grenzen, en de weigering om de last van de schulden- en vluchtelingencrises te delen, leidden tot een grote crisis in Europa. We hebben dringend een nieuwe visie en een nieuw begin nodig voor een verenigd Europa. Voor een beter Europa, socialer en democratischer."
We hebben dringend een nieuwe visie en een nieuw begin nodig voor een verenigd Europa
12:43 vrijdag 24 juni 2016
De optie van een tweede Schots referendum over onafhankelijkheid van Groot-Brittannië "ligt op tafel", zegt de Schotse premier Nicola Sturgeon. "Schotland heeft ervoor gekozen in de Europese Unie te blijven en ik ben van plan alle opties te bepraten om dit te doen", aldus de leidster van de Scottish National Party (SNP).
In september 2014 vond er een referendum over de afscheiding van Schotland van Groot-Brittannië plaats. Het "neen"-kamp behaalde toen 55 procent.
12:39 vrijdag 24 juni 2016
Ryanair heeft mogelijk een foutje gemaakt. De Ierse luchtvaartmaatschappij biedt klanten een korting aan om 'Remain' te vieren, zo blijkt uit een e-mail die op Twitter de ronde doet.
12:37 vrijdag 24 juni 2016
De Britse premier David Cameron is kort voor de middag bij de Britse koningin Elizabeth II aangekomen, zo melden Britse media. Hij zal er verslag uitbrengen over de uitslag van het Brexitreferendum en zijn nakend ontslag.
12:28 vrijdag 24 juni 2016
Johnson rept met geen woord over zijn kansen op het premierschap.
12:21 vrijdag 24 juni 2016
Boris Johnson na de overwinning van het Leavekamp: "We hebben geen haast. Op de korte termijn zal er niets veranderen. In de 21e eeuw is het niet nodig om onderdeel van een federale regering in Brussel te zijn. Het was in de vorige eeuw een nobel streven, maar nu niet langer nodig. Het Verenigd Koninkrijk is niet minder verenigd, en is ook niet minder Europees. We kunnen Europa niet de rug toekeren, we zijn een deel van Europa. De Britten hebben zich gisteren uitgesproken voor democratie, in Groot-Brittannië en in Europa", besluit hij.
In de 21e eeuw is het niet nodig om onderdeel van een federale regering in Brussel te zijn. Het was in de vorige eeuw een nobel streven, maar nu niet langer nodig
12:17 vrijdag 24 juni 2016
De Londense oud-burgemeester Boris Johnson geeft op dit moment een overwinningsspeech. De flamboyante Brit noemt het referendum een goede zaak. Hij prijst ook David Cameron. "Het is triest dat hij is afgetreden, maar ik respecteer zijn beslissing. Zijn moed gaf ons land het referendum. De Europese Unie is te troebel en afstandelijk geworden."
12:15 vrijdag 24 juni 2016
De Britse kamer van koophandel in Brussel wil dat de onderhandelingsperiode over de uitstap van het Verenigd Koninkrijk uit de EU zo kort mogelijk wordt gehouden. "Stabiliteit is essentieel voor de investeerders", zegt Thomas Spiller, voorzitter van de British Chamber of Commerce. Spiller vreest dat vooral de huidige onduidelijke situatie een impact zal hebben op de economie, zowel in België als in het Verenigd Koninkrijk. "Zullen morgen nog dezelfde criteria gelden? Wat met de certificaten en grenstarieven?" zijn enkele van de bezorgdheden.
11:48 vrijdag 24 juni 2016
De Britse ex-premier Tony Blair voorspelt dat de beslissing van zijn landgenoten om de Europese Unie te verlaten enorme gevolgen zal hebben.
Het resultaat van de stemming is "zeer slecht voor ons land, voor Europa, voor de wereld", aldus de sociaaldemocraat die een lans brak voor een "zeer volwassen en doordacht" antwoord.
De uitslag is zeer slecht voor ons land, voor Europa, voor de wereld
11:20 vrijdag 24 juni 2016
Marine Le Pen, voorzitster van de Franse extreemrechtse partij Front National (FN), noemt de beslissing van de Britten om uit de Europese Unie te stappen "een overwinning van de vrijheid". Ze pleit voor een gelijkaardige volksraadpleging in Frankrijk en andere Europese landen. De partij heeft alvast een affiche voor een 'frexit' laten maken.
11:18 vrijdag 24 juni 2016
De Duitse bondskanselier Angela Merkel legt om 12.30 uur een verklaring af.
11:17 vrijdag 24 juni 2016
Groot-Brittannië is niet het eerste land dat Europa verlaat. In 1982 koos Groenland ervoor uit de Europese Economische Gemeenschap, de voorloper van de EU, te stappen. Het pooleiland was in 1973 lid geworden met de rest van Denemarken.
Groenland valt nu onder de "landen en gebieden overzee", die een speciale band hebben met de EU, maar niet rechtstreeks onder de unie vallen. Dat zijn bijvoorbeeld ook Aruba, Bonaire, Curaçao, Saba, Sint-Maarten en Sint-Eustatius.
11:15 vrijdag 24 juni 2016
Na de krappe zege van het Brexit-kamp eisen tienduizenden Britten een tweede volksraadpleging over hetzelfde thema. Meer dan 80.000 mensen ondertekenden nog voor de middag online een daartoe strekkende petitie. De website crashte zelfs, meldt de commerciële zender Sky. Als er meer dan 100.000 handtekeningen zijn, buigt het Britse parlement zich over de vraag.
11:13 vrijdag 24 juni 2016
"Er kan nu misschien wel optimisme zijn bij sommige Britten, maar ik denk niet dat ze weten wat ze gedaan hebben", zegt financieel expert Paul D'Hoore aan VTM NIEUWS. "Ze hebben zichzelf met deze beslissing tien procent armer gemaakt, want het pond is meteen tien procent minder waard. Zolang ze op hun eiland blijven zitten, gaan ze dat niet merken, maar als ze in Europa komen, zien ze dat plotseling alles duurder wordt."
11:10 vrijdag 24 juni 2016
Voka vreest dat "een grote periode van onzekerheid aanbreekt" voor de Vlaamse bedrijven nu de Britten 'leave' gestemd hebben. "Veel van onze bedrijven zijn afhankelijk van de export naar het Verenigd Koninkrijk. Met een Brexit begeven we ons op onbekend terrein, het is dus nog maar de vraag hoe dit in de toekomst zal verlopen", reageert gedelegeerd bestuurder Hans Maertens. "Op langere termijn zal er wellicht een evenwicht gevonden worden, maar tot dan zal de onzekerheid economische gevolgen hebben."
Op langere termijn zal er wellicht een evenwicht gevonden worden, maar tot dan zal de onzekerheid economische gevolgen hebben
11:09 vrijdag 24 juni 2016
De Britse centrale bank staat klaar om maatregelen te nemen om de monetaire en financiële stabiliteit in het Verenigd Koninkrijk te verzekeren. De Bank of England houdt de situatie nauw in de gaten nu de Britten de Brexit gestemd hebben, klinkt het in een verklaring. Op de televisie voegde centraal bankier Mark Carney toe dat hij meer dan 250 miljard pond kan injecteren in het financiële systeem.
10:55 vrijdag 24 juni 2016
Donald Trump is vanochtend in Schotland aangekomen voor de inhuldiging van een golfbaan in de plaats Turnburry. Hij noemt de Brexit een "geweldige uitslag". "Mensen zijn boos, ze hebben hun land weer in eigen hand genomen."
Mensen zijn boos
10:53 vrijdag 24 juni 2016
China hoopt dat de EU en Groot-Brittannië zo snel mogelijk een akkoord bereiken over hun 'echtscheiding'. "Een voorspoedig en stabiel Europa is in ieders belang", klink het vanuit Peking.
10:45 vrijdag 24 juni 2016
Boris Johnson heeft zojuist zijn huis in Noord-Londen verlaten. Hij werd uitgejouwd door een menigte voor zijn deur. Johnson, oud-burgemeester van Londen, leidde het Brexitkamp en is de gedoodverfde opvolger van Cameron. Hij gaf nog geen reactie op de uitslag van het referendum.
10:41 vrijdag 24 juni 2016
Nigel Farage, de leider van de eurosceptische UKIP-partij, voorspelt dat de Europese Unie uiteen zal vallen. "De Europese Unie faalt, de Europese Unie sterft", zei hij vanochtend voor het parlementsgebouw in Londen. "Moge 23 juni de geschiedenis ingaan als Onafhankelijkheidsdag", klonk het. Farage hoopt dat andere landen in Europa soortgelijke referenda zullen organiseren. "Wij willen onze buren en vrienden zien", aldus nog de Brit.
10:33 vrijdag 24 juni 2016
EU-president Donald Tusk noemt het vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de EU "ernstig en politiek dramatisch", maar hij roept op om niet hysterisch te reageren. "We zijn voorbereid op dit negatieve scenario."
10:30 vrijdag 24 juni 2016
De Schotse premier Nicola Sturgeon komt in de loop van de dag met een verklaring "over de uitslag en de gevolgen voor Schotland". Het is niet duidelijk of Schotland opnieuw gaat stemmen over onafhankelijkheid.
10:23 vrijdag 24 juni 2016
Reactie van de Londense burgemeester Sadiq Khan, een kopstuk uit het Remainkamp: "Londen zal de succesvolle stad blijven die het nu is."
Khan zegt ook: "Ik wil een boodschap geven aan de miljoen Europeanen in Londen, die een grote bijdrage leveren - ze werken hard, betalen belasting en dragen bij aan ons culturele leven. Jullie zijn hier welkom. We waarderen jullie enorme beijdrage aan onze stad en dat zal niet veranderen door dit referendum."
Londen zal de succesvolle stad blijven die het nu is
10:22 vrijdag 24 juni 2016
De economische gevolgen van de Brexit zullen volgens KBC-econoom Koen De Leus niet min zijn. "Dit zal een enorme vertrouwensschok met zich meebrengen", zegt hij in een verklaring. Met de zeer forse daling van het pond, naar het laagste niveau in 30 jaar, ziet de econoom de koopkracht van de Britten "gigantisch onderuit gaan". Ook zullen de exporteurs naar het Verenigd Koninkrijk te lijden hebben.
10:14 vrijdag 24 juni 2016
"Het is ironisch, maar je zou kunnen zeggen dat de Britten heel Europees hebben gestemd", zo analyseert VUB-politicoloog Dave Sinardet de uitslag van het historische referendum. "Dit ging erg over immigratie en anti-establishment, een trend die je in heel Europa ziet", zo legt hij uit.
09:55 vrijdag 24 juni 2016
Labourleider Jeremy Corbyn pleit voor een snelle start van de uittredingsonderhandelingen. "Er staan ons duidelijk zeer zware dagen te wachten", zegt hij op de BBC.
Artikel 50 van het Verdrag van Lissabon, dat de exit van een land regelt, dient "nu aangewend te worden". Het is voor het eerst dat dat in werking zal treden.
Volgens Corbyn, lid van het Remainkamp, weerspiegelt de uitslag dat "vele gemeenschappen genoeg hebben van besparingen en economische delocalisering".
Er staan ons duidelijk zeer zware dagen te wachten
09:53 vrijdag 24 juni 2016
De Franse president François Hollande komt straks met een verklaring. Frankrijk betreurt de beslissing van het Britse volk om de Europese Unie te verlaten. De regering zit sinds 9 uur samen voor een spoedvergadering. Hollande pleitte gisteren nog voor een "herlancering van de Europese constructie, wat ook het resultaat van het Britse referendum is".
09:25 vrijdag 24 juni 2016
Cameron kondigt na zes jaar premierschap zijn ontslag aan. Er komt een nieuwe eerste minister voor oktober. "Ik ben niet de kapitein die dit land naar de volgende bestemming kan sturen", zegt de Torypoliticus.
"Groot-Brittannië is sterker en veiliger binnen de EU, maar de Britten hebben duidelijk voor een ander pad gekozen. Het land heeft een nieuwe leider nodig. Ik ben trots premier te zijn geweest en bedank iedereen die dat mogelijk heeft gemaakt."
Ik ben niet de kapitein die dit land naar de volgende bestemming kan sturen
09:19 vrijdag 24 juni 2016
Premier David Cameron spreekt de pers toe in 10 Downing Street. Hij bedankt iedereen die campagne heeft gevoerd en noemt de uitslag een belangrijke beslissing.
Hij verzekert dat het Verenigd Koninkrijk een sterke staat is. "Ons leven zal niet drastisch veranderen. Heel het Verenigd Koninkrijk moet aan hetzelfde zeel trekken. We moeten nu voorbereid zijn op onderhandelingen met Europa."
Ons leven zal niet drastisch veranderen
09:11 vrijdag 24 juni 2016
De Europese beurzen zijn met een zware kater aan de handelsdag begonnen. In Brussel noteerde de Bel20 na een vijftal minuten handel 7,5 procent verlies, al verloopt de grafiek grillig, na een kwartier was dat 8,8 procent. Enkele minuten later was er 6,5 procent verlies. De financiële waarden gaan voorop in het verlies: ING -17 procent, KBC -13,8 procent en Ageas -12,7 procent.
Idem elders in Europa. De Londense beurs gaat 8 procent lager, met verliezen tot 30 procent voor de banken - een Brexit zou nefast zijn voor de City. De Dax in Frankfurt opende 10 procent lager en de CAC40 in Parijs stond na een tiental minuten zowat 7 procent lager. De AEX in Amsterdam opende 9 procent lager.
Op de beurs van Tokio is de Nikkei-sterindex vandaag 7,92 procent lager geëindigd.
09:08 vrijdag 24 juni 2016
"Ik geloof niet dat andere landen aangemoedigd zullen worden om hetzelfde gevaarlijke pad te bewandelen", zegt Europees Parlementsvoorzitter Martin Schulz in een eerste reactie aan de Duitse televisiezender ZDF. Schulz verwacht dat de onderhandelingen over de scheiding snel van start zullen gaan. "Niemand heeft baat bij een lynchpartij die jaren aansleept."
08:51 vrijdag 24 juni 2016
"Het is uit", zegt Europees Parlementslid Guy Verhofstadt. Volgens hem moet er nu sterk opgetreden worden. "Anders hebben we straks referenda in alle uithoeken van Europa."
08:45 vrijdag 24 juni 2016
De gezaghebbende belegger Richard Buxton verwacht dat Groot-Brittannië nu in een recessie terechtkomt. Hij noemt het "de eerste doe-het-zelfrecessie ooit".
Marktkenners spreken op voorhand al van een Zwarte Vrijdag. "Deze dag gaat echt de boeken in als een van de zwartste dagen in de geschiedenis van de beurzen. En van het Britse pond sterling", zegt de Nederlandse marktanalist Ron van der Does. "Er komt een verkooptsunami aan", reageert een handelaar in Londen. "De paniek is voelbaar", aldus een obligatiehandelaar.
Deze dag gaat echt de boeken in als een van de zwartste dagen in de geschiedenis van de beurzen
08:26 vrijdag 24 juni 2016
"Het is duidelijk dat de Schotten hun toekomst binnen de Europese Unie zien", zegt de Schotse premier Nicola Sturgeon. In het landsdeel werd in elke kiesomschrijving voor EU-lidmaatschap gekozen. Ook in Noord-Ierland werd tegen de Brexit gestemd. De overwinning van het Leavekamp is te danken aan de kiezers in Engeland en Wales.
Volgens 'Harry Potter'-schrijfster JK Rowling zal Schotland nu onafhankelijkheid van Groot-Brittannië nastreven.
08:23 vrijdag 24 juni 2016
De Britse Conservatieve premier David Cameron blijft aan. Dat heeft minister van Buitenlandse Zaken Philip Hammand gezegd.
De pers heeft zich verzameld voor de deur van 10 Downing Street, de ambtswoning van Cameron. De premier komt straks met een verklaring, maar het precieze tijdstip is nog niet bekend.
08:19 vrijdag 24 juni 2016
De echtgenoot van Jo Cox, het vermoorde parlementslid van Labour reageert op Twitter: "Jo zou optimistisch gebleven zijn en zich gefocust hebben op wat ze kon doen om ons land weer te verenigen rond onze beste waarden" schrijft Cox. Een week geleden werd het 41-jarige Britse parlementslid Jo Cox, vermoord in het Engelse Birstall. Cox maakte deel uit van de campagne tegen Brexit.
08:18 vrijdag 24 juni 2016
De Bank of England, de centrale bank, zegt dat het alle maatregelen neemt om te zorgen voor stabiliteit voor de markten. "De centrale bank heeft uitgebreide voorzorgsmaatregelen genomen en werkt nauw samen met het ministerie van Financiën, andere Britse autoriteiten en centrale banken elders."
08:15 vrijdag 24 juni 2016
Alle stemmen zijn geteld. Brexit is een feit: 17,4 miljoen Britten stemden voor een Brexit. Het Remainkamp haalde 16,1 miljoen stemmen.
08:14 vrijdag 24 juni 2016
De uitslag is ook op de beurzen te merken. Beleggers zoeken veiligheid. Ze willen goud, de Japanse yen, de Zwitserse frank en Duitse staatsobligaties. Olieprijzen gaan juist zwaar onderuit.
08:04 vrijdag 24 juni 2016
REACTIES:
- Premier Charles Michel noemt de uitslag een zware klap voor Europa, maar hij respecteert de keuze van de kiezer, zo zegt hij op een persconferentie. "Ik stel voor in juli een conclaaf te houden, waar op het hoogste politieke niveau een duidelijke oriëntatie voor de toekomst van Europa wordt gekozen. Dat betekent een conclaaf zonder aanwezigheid van het Verenigd Koninkrijk."
- Vicepremier en minister van Economie en Werk Kris Peeters houdt vanmiddag een spoedbijeenkomst van de crisisgroep die zich over de gevolgen van een Brexit moet buigen.
- Geert Bourgeois betreurt de keuze van de Britten om uit de Europese Unie te stappen. "Dit verzwakt het VK, de EU en Vlaanderen."
- "We verliezen een van de grootste lidstaten, dat tast ons imago in de wereld aan", reageert Karel De Gucht. "Ik denk dat de politieke toekomst van David Cameron erop zit. Hij stapt wellicht beter naar de VDAB om een nieuwe job te zoeken", aldus nog de Open Vld'er.
- "Ik respecteer de beslissing van de Britten, die het resultaat is van een democratisch proces, maar ik betreur ze", zegt minister van Buitenlandse Zaken Didier Reynders. Volgens de liberaal is het nu zaak om de goede economische banden niet door te knippen.
Sp.a-voorzitter John Crombez zegt op Twitter: "Als we willen dat mensen voor EU kiezen, moet EU nu dringend echte problemen van de mensen aanpakken en zeker sociale dumping".
De tijd dringt om de solidariteit tussen de lidstaten te versterken, reageert CD&V-voorzitter Wouter Beke op de berichtensite. "Wakker worden in een nieuw Europa. Meer dan ooit een sterke EU nodig", luidt het.
07:57 vrijdag 24 juni 2016
Ratingbureau S&P zegt dat Groot-Brittannië nu waarschijnlijk zijn kredietstatus - AAA, het hoogst mogelijke niveau - kwijtraakt.
07:49 vrijdag 24 juni 2016
Marine Le Pen van het Front National in Frankrijk wil nu dat er een referendum komt in elk EU-land. Ze noemt de uitslag een "overwinning voor de vrijheid".
07:46 vrijdag 24 juni 2016
De Amerikaanse president Barack Obama houdt zich op de vlakte. Hij is op de hoogte gebracht en zal met Cameron praten, meldt Witte Huis.
07:42 vrijdag 24 juni 2016
Nigel Farage, leider van de UK Independence Party, zegt dat Cameron moet opstappen en dat een van de Leave-leiders binnen de Conservatieven (Boris Johnson, Michael Gove of Liam Fox) hem zou moeten opvolgen.
07:41 vrijdag 24 juni 2016
Het kabinet van Ierland komt in spoedzitting bijeen. Groot-Brittannië is de belangrijkste handelspartner, en dat terwijl Ierland net uit een diep economisch dal kruipt. De Noord-Ieren willen wel bij de EU blijven. De republikeinen vragen een nieuw referendum: over de eenwording van Ierland en Noord-Ierland.
07:28 vrijdag 24 juni 2016
De Australische premier Malcolm Turnbull verwacht een onzekere tijd. Hij sprak zich al meerdere keren uit tegen een Brexit. Turnbull voegt eraan toe dat hij zijn blik nu op Europa heeft gericht. Hij zegt verder dat zijn land warme banden met Duitsland en Frankrijk heeft.
06:43 vrijdag 24 juni 2016
David Cameron zal later op de dag een verklaring afleggen. Het referendum blijkt een gok te zijn geweest die hij verloren heeft. Er wordt geroepen om zijn vertrek. Volgens BBC-verslaggever Laura Kuenssberg praten Leave-leiders Boris Johnson en Michael Gove al over zijn aftreden.
De premier is overigens niet verplicht om nu het EU-lidmaatschap op te zeggen. Het was een raadgevend referendum, dus niet bindend. Cameron had wel gezegd dat hij de uitslag als bindend zou beschouwen.
06:28 vrijdag 24 juni 2016
Om de Europese Unie te verlaten, moet het Verenigd Koninkrijk Artikel 50 van het Verdrag van de Europese Unie in werking laten treden. Na het aanwenden van dat artikel, kan het twee jaar duren voordat de scheiding is afgerond.
06:24 vrijdag 24 juni 2016
Geert Wilders ruikt zijn kans: de PVV-leider wil nu ook een referendum in Nederland. In andere EU-landen zullen vergelijkbare geluiden te horen zijn in de komende dagen.
06:17 vrijdag 24 juni 2016
In Noord-Ierland is de meerderheid voorstander van de EU. 62,9 procent van de kiezers daagde op: 440.707 stemden voor de EU, 349.442 stemden voor een Brexit.
Er wordt ontsteld gereageerd op het nieuws van de Brexit.
06:03 vrijdag 24 juni 2016
De resultaten van 319 van de 382 kiesdistricten zijn binnen. Dit zijn de cijfers:
- Remain: 102 districten met in totaal 12.991.972 stemmen (48,4%)
- Leave: 217 districten met in totaal 13.842.109 (51,6%)
05:51 vrijdag 24 juni 2016
Naar aanleiding van de overwinning van het Brexit-kamp wordt op het EU-hoofdkwartier in Brussel een spoedberaad ingepland. Om 8 uur zitten de EU-hoofden Juncker, Schulz en Tusk samen. Om 11.30 is er een meeting van de ministers van Buitenlandse Zaken in Luxemburg. Dinsdag vindt in Brussel een EU-top plaats.
05:42 vrijdag 24 juni 2016
Nigel Farage verklaarde dat "er een droom is dat de dageraad aanbreekt voor een onafhankelijk Verenigd Koninkrijk". "Als de voorspellingen kloppen, wordt dit een overwinning voor echt mensen, een overwinning voor gewone mensen, een overwinning voor oprechte mensen. We hebben gevochten multinationals, tegen grootbanken, tegen 'big politics', we vochten tegen leugens, corruptie en misleiding. Vandaag geloof ik dat eerlijkheid, deftigheid en een geloof in de natie gaan winnen," aldus de UKIP-leider.
05:40 vrijdag 24 juni 2016
De BBC gaat ervan uit dat het referendum zal uitdraaien op een Brexit: het Remain-kamp kan volgens de Britse openbare omroep niet meer winnen: "Het Britse volk heeft gesproken en het antwoord is 'we gaan eruit'."
05:26 vrijdag 24 juni 2016
Momenteel zijn de stemmen van 287 kiesdistricten verwerkt. Leave ligt aan de leiding met 52 procent, 48 procent van de kiezers wil bij de EU blijven:
- Leave: 11.979.414 stemmen
- Remain: 11.286.544 stemmen
05:25 vrijdag 24 juni 2016
Twee complete landen zijn nu binnen. Wales wil uit de EU, Schotland wil er juist in blijven. Engeland en Noord-Ierland volgen nog, maar ook die twee landen zijn compleet verdeeld.
05:14 vrijdag 24 juni 2016
Op de TV-special over het referendum op de BBC zegt Justine Greening, secretaris van Internationale Ontwikkeling, dat het resultaat "nog veel te nipt is om doorslaggevend te zijn". Wat de uitkomst is, "we moeten ons land weer aan elkaar breien," zegt ze, en het resultaat van het referendum moet gerespecteerd worden.
05:09 vrijdag 24 juni 2016
Het Britse pond lijkt aan een vrije val te zijn begonnen. De munt is onder de 1,35 Amerikaanse dollar gezakt. De laagste stand in 30 jaar.
05:09 vrijdag 24 juni 2016
En ook in Noord-Ierland gaan stemmen op voor een nieuw referendum. Declan Kearney van Sinn Féin wil dat Noord-Ieren de kans krijgen zich uit te spreken over hun toekomst. Moet het land onderdeel van het Verenigd Koninkrijk blijven of samengaan met Ierland?
05:06 vrijdag 24 juni 2016
Op Twitter wordt momenteel vooral gesproken over Schotland. Lidmaatschap van de EU als onderdeel van het Verenigd Koninkrijk was een van de belangrijkste redenen om in 2014 tegen onafhankelijkheid te stemmen. De roep om een nieuw referendum zal klinken, daar zijn de meeste twitteraars zeker van.
05:04 vrijdag 24 juni 2016
Er zijn 217 van 382 kiesdistricten geteld:
- Remain: 69 kiesdistricten met in totaal 8.042.118 stemmen (48,5%)
- Leave: 148 kiesdistricten met in totaal 8.544.442 stemmen (51,5%)
04:57 vrijdag 24 juni 2016
Met de resultaten van 200 van de 382 telbureaus binnen, hebben de voorstanders van de Brexit een voorsprong van meer dan 500.000 stemmen opgebouwd. De Brexiteers sleepten al minstens 8.141.211 stemmen in de wacht, het pro-EU-kamp blijft voorlopig steken op 7.616.096 stemmen. Dat betekent dat 52 procent van de Britten uit de EU zou willen, tegen 48 procent dat erin wil blijven.
UKIP-leider Nigel Farage heeft zijn zelfvertrouwen alvast teruggewonnen. "Ik durf nu te dromen van een onafhankelijk Verenigd Koninkrijk bij dageraad", tweette hij. Gisteravond ging hij er nog vanuit dat de Britten voor Europa gekozen hebben.
04:54 vrijdag 24 juni 2016
De financiële markten reageerden rond middernacht enthousiast op de YouGov-peiling die voorspelt dat 52 procent van de Britten voor de EU zal kiezen. Maar na tegenvallende resultaten voor het 'Remain'-kamp zakte de munt helemaal weg, tot 1,40 dollar.
Dat de binnenlopende resultaten voor zenuwachtigheid zorgen, bewees het verdere verloop van de koers. Het pond steeg opnieuw tot 1,45 dollar, maar speelde die winst opnieuw kwijt. Iets voor halfvijf was 1 pond net geen 1,40 dollar waard.
De onzekerheid over de toekomst van het Verenigd Koninkrijk zorgt met andere woorden voor extreme volatiliteit op de markten. Volgens een groep economen die gecontacteerd werden door het persagentschap Bloomberg, kan het pond wegzakken tot minder dan 1,35 dollar als de Britten effectief voor de Brexit kiezen.
04:54 vrijdag 24 juni 2016
Volgens BBC is 51,1 procent van de stemmen momenteel pro-Brexit. Het Britse pond bereikte ondertussen haar laagste waarde sinds 2009.
04:39 vrijdag 24 juni 2016
Leave loopt verder uit. 52% inmiddels. De kans op brexit wordt groter en groter.
04:37 vrijdag 24 juni 2016
En Sheffield gaat voor Leave. 51% wil uit de EU. Leave slaat een flinke slag. De overwinning van Leave in Sheffield is een verrassing. Het liberale bolwerk was door pollsters aan Remain toegeschreven.
Het Brexit-kamp komt ondertussen weer aan de leiding: 51,3 procent van de kiezers tot nu toe wil de EU verlaten.
Het nieuws zorgt ervoor dat het Britse pond weer begint te kelderen.
04:30 vrijdag 24 juni 2016
De Labour-partij gaat er momenteel van uit dat Leave zal winnen, dat schrijft The Guardian op gezag van een bron binnen de partij. Op het Labour-hoofdkwartier is men van mening dat Labour-voorzitter Jeremy Corbyn premier David Cameron moet oproepen om zijn ontslag in te dienen. Volgens enkele oudgedienden van de partij zal dit echter niet nodig zijn: er wordt verwacht dat de premier op eigen initiatief zijn vertrek zal aankondigen in geval van een Brexit.
04:20 vrijdag 24 juni 2016
De inwoners van Liverpool willen in de EU blijven. 58,2% heeft voor Remain gekozen in de stad van The Beatles.
04:05 vrijdag 24 juni 2016
Schotland lijkt bij de EU te willen blijven. De stemmen van 24 districten zijn geteld en de resultaten zijn overal pro-EU. Remain staat er momenteel op 62 procent, Leave op 38 procent.
03:49 vrijdag 24 juni 2016
Remain gaat weer aan de leiding en de beurzen in Azië veren meteen op. De huidige tussenstand is 50,7% Remain, 49,3% Leave.
Binnen het Verenigd Koninkrijk beginnen flinke tegenstellingen zichtbaar te worden. Engeland is overwegend voor een vertrek met uitzondering van Londen. Schotland is overwegend voor Remain, Noord-Ierland ook. Wales neigt juist naar Leave.
03:47 vrijdag 24 juni 2016
De koersschommelingen van het Britse pond staan nu echt genoteerd in de geschiedenisboeken.
03:36 vrijdag 24 juni 2016
84 parlementsleden van de Conservatieve Partij van David Cameron vragen de Britse premier in een brief om aan te blijven, wat ook het resultaat wordt van het EU-referendum. Ze vertegenwoordigen twee derde van de Tories in het Lagerhuis die zich openlijk tot het Brexit-kamp hadden bekeerd. Ook Boris Johnson en Michael Gove onderschrijven de brief. "We vinden dat, wat het Britse volk ook beslist, u zowel het mandaat als de plicht hebt om het land te blijven leiden en ons beleid uit te voeren", leest de brief. De brief wordt gezien als een middel om de Tories af te schrikken die met de idee zouden spelen om een vertrouwensstemming over Cameron te vragen, ongeacht de uitslag van het referendum. Opvallend is dat zowel de voormalige Londense burgemeester Boris Johnson als dat andere 'Leave'-boegbeeld Michael Gove de brief hebben ondertekend.
03:26 vrijdag 24 juni 2016
Tot nu toe zijn de resultaten van 42 kiesdistricten geteld. Nog 340 te gaan.
- Remain: 17 districten met 1.145.433 stemmen (46,3 procent)
- Leave: 25 districten met 1.326.686 stemmen (53,7 procent)
03:25 vrijdag 24 juni 2016
Glasgow stemt, zoals verwacht, massaal voor Remain. 66,6% van de Schotse stad wil in de EU blijven.
03:11 vrijdag 24 juni 2016
Ondertussen vliegen er verwijten over en weer. De Schotse SNP vindt dat Labour te weinig heeft gedaan voor de Remain-campagne, UKIP zegt dat een brexit aan hen te danken is en niet aan de Tories, Labour-lid Chris Bryant valt oud-partijleider David Miliband aan. Welke uitslag het referendum ook krijgt, het belooft nog wel even onrustig te blijven in de Britse politiek. Labour schuift de schuld in de schoenen van de Schotten: de lage opkomst is de schuld van SNP, zo klinkt het.
02:41 vrijdag 24 juni 2016
De resultaten van 15 van de 382 kiesdistricten zijn binnen. Het Leave-kamp staat aan de leiding:
Remain: 10 districten met in totaal 394.282 stemmen (48,5%)
Leave: 5 districten met in totaal 418.809 stemmen (51.5%)
02:16 vrijdag 24 juni 2016
Volgens de Britse expert professor John Curtice ziet het ernaar uit dat ongeveer 72 procent van de inwoners van het Verenigd Koninkrijk gisteren naar de stembus getrokken zijn. Bijgevolg wordt verwacht dat het winnende kamp 16.410.000 stemmen nodig heeft om het referendum te winnen.
02:13 vrijdag 24 juni 2016
De BBC meldt dat de opkomst in Londen 2 tot 3 procent lager is dan verwacht, vermoedelijk door de hevige regen in de Britse hoofdstad. Als dit waar is, is het slecht nieuws voor Remain, dat een sterke basis in Londen heeft.
02:03 vrijdag 24 juni 2016
In acht van de 382 kiesdistricten zijn de stemmen geteld. 5 districten stemmen voor Leave, 3 voor Remain:
Remain: 227.726 stemmen (46.9%)
Leave: 257.816 stemmen (53.1%)
01:59 vrijdag 24 juni 2016
De resultaten van de stad Swindon zijn bekend. Hier heeft Leave de bovenhand:
Remain: 51.220 stemmen (45.3%)
Leave: 61.745 stemmen (54.7%)
Het is een mooie overwinning voor Leave, maar er was verwacht dat de voorstanders van een Brexit hier nog talrijker zouden zijn.
01:52 vrijdag 24 juni 2016
In de noordoostelijke stad Newcastle boekte het Remain-kamp een nipte overwinning, met 65.404 stemmers die kozen voor de optie om in de EU te blijven en 63.598 die liever de EU verlaten.
01:47 vrijdag 24 juni 2016
Nigel Farage legde ondertussen een nieuwe verklaring af waarin hij zegt dat hij zich hopelijk vergist.
De stemming is duidelijk "erg nipt", aldus Farage. "Als je me op dit moment zou vragen wat er zal gebeuren, denk ik dat Remain het nipt kan halen," zei hij tegen Sky News.
01:43 vrijdag 24 juni 2016
De vreugde bij het Remain-kamp is mogelijk te vroeg geweest. Er wordt een extreem hoge opkomst verwacht (in het voordeel van Leave), in Schotland valt de opkomst tegen (ook in het voordeel van Leave) en in Sunderland doet Remain het minder goed dan de 'pollsters' hadden verwacht (wederom in het voordeel van Leave). Een brexit is nog lang niet uitgesloten.
01:23 vrijdag 24 juni 2016
Het Britse pond, die vlak na de sluiting van de stembureaus nog hoog stond, nam na de bekendmaking van de overwinning van de Brexiteers in Sunderland een duik en zakte met zes procent.
01:22 vrijdag 24 juni 2016
De stemmen van Sunderland zijn binnen. Daar wint het Leave-kamp met 61 procent van de stemmen. 51.930 inwoners stemden 'Remain' tegen 82.394 'Leave'.
De spanning stijgt. Ondertussen komen er ook berichten dat veel Schotten de stembus links hebben laten liggen.
01:07 vrijdag 24 juni 2016
Ook in Newcastle-upon-Tyne wordt ervoor gekozen om in de EU te blijven, al is de uitslag wel nipt:
• 65.404 kiezers willen in de EU blijven (50.7%)
• 63.598 kiezers zien het Verenigd Koninkrijk liever vertrekken (49.3%)
Er werd verwacht dat het Remain-kamp hier overtuigender zou winnen.
01:01 vrijdag 24 juni 2016
Op Twitter snapt Leave-kopstuk Daniel Hannan niets van de speech van Nigel Farage. Volgens Hannan is er nog helemaal niets beslist.
00:51 vrijdag 24 juni 2016
Uit de woorden van Nigel Farage valt op te maken dat hij uitgaat van een nederlaag. De oorzaak ligt volgens hem vooral in de manier waarop de regering met het referendum is om gegaan. Hij belooft zijn aanhangers dat het Verenigd Koninkrijk hoe dan ook weer de baas wordt over zijn eigen grenzen. En, zo voegt hij daar aan toe, de Eurosceptische geest is uit de fles. Volgens hem zijn ook de Denen, de Fransen, de Italianen en de Nederlanders de Europese Unie zat.
00:40 vrijdag 24 juni 2016
Net iets meer dan 20.000 inwoners van Gibraltar hebben hun stem uitgebracht tijdens het EU-referendum. In het gebied ten zuiden van Spanje, waar de stembureaus als eerste dichtgingen, geven de kiezers er overduidelijk de voorkeur aan om bij de EU te blijven:
• 19.322 inwoners stemden voor lidmaatschap van de EU (95,9 procent)
• 823 inwoners stemden tegen lidmaatschap van de EU (4,1 procent)
De bewoners van de regio zijn bang dat de Spaanse regering lastig gaat doen aan de grens, die dagelijks door 10.000 mensen wordt gepasseerd. Binnen de EU kunnen de Spanjaarden niet al teveel doen, maar als de Britten eruit gaan, heeft Madrid meer mogelijkheden om de Britse kolonie te pesten en daarmee de aandacht af te leiden van de binnenlandse problemen. De linkse Brexiteer George Galloway vroeg zich in een tweet af hoe het bestaat dat de mensen op Gibraltar mochten meestemmen.
00:35 vrijdag 24 juni 2016
In Norfolk zullen ze meer tijd nodig hebben voor het tellen van de stemmen. Overstromingen gooien daar roet in het eten.
00:28 vrijdag 24 juni 2016
Secretary of State for Northern Ireland Theresa Villiers laat Sky weten dat ze verwacht dat het Verenigd Koninkrijk in de EU blijft. Zelf was ze voor een Brexit, maar volgens haar heeft 'Project Fear' gewonnen.
00:16 vrijdag 24 juni 2016
De stemmen worden momenteel volop geteld.
00:08 vrijdag 24 juni 2016
Het Britse pond zet gestaag de stijging voort ten opzichte van de dollar. Omstreeks middernacht werd voor een pond een waarde van 1,5009 dollar opgetekend. Het is daarmee voor het eerst sinds december vorig jaar dat de munt boven de 1,50 dollar stond.
Ten opzichte van de euro was er een wisselkoers van 76,14 pence per euro. Valutahandelaren voorspelden eerder dat het pond zou stijgen tot boven 1,50 dollar als het Verenigd Koninkrijk lid blijft, terwijl een opzegging de munt zal drukken tot onder 1,30 dollar.
00:04 vrijdag 24 juni 2016
The Sun gaat uit van een gelopen race. De tabloidkrant noemt het land 'Brex Mad'.
23:55 donderdag 23 juni 2016
Uit een andere peiling dan die van YouGov, een poll van Ipsos-Mori, blijkt ook dat de meeste Britten in de EU willen blijven. Volgens Ipsos-Mori wil 54% blijven en 46% vertrekken.
23:50 donderdag 23 juni 2016
Het is wachten op de 382 telbureaus om zeker te weten of de Britten ervoor gekozen hebben om in de EU te blijven, of ze eruit stappen. Tussen 1.30 en 2 uur worden de eerste resultaten verwacht. Wellicht is de primeur voor Sunderland (Engeland). Ook van de Londense City en Wandsworth (ook in Londen) worden snel cijfers verwacht.
23:42 donderdag 23 juni 2016
Chris Grayling, een van de kopstukken van de Leave-campagne, vindt het veel te vroeg voor een conclusie. Wat hem betreft kan het nog alle kanten op.
23:27 donderdag 23 juni 2016
Heeft ook die andere bekende Brexit-voorman Boris Johnson zich nu al neergelegd bij een nederlaag? Volgens twitteraar Lewis Iwu wel. Hij beweert dat hij een praatje sloeg met Johnson op de metro. Johnson zou hem daar gevraagd hebben of hij ‘Leave’ had gestemd. Toen Iwu ‘nee’ antwoordde, zou Johnson gezegd hebben “dat hij toch al verloren heeft”.
Op Twitter blijft Johnson alvast afwachtend met grote uitspraken. "De democratie heeft kunnen zegevieren, we wachten nu op het verdict van het volk", schreef hij.
De Britse premier David Cameron heeft op Twitter alle kiezers bedankt die zich bij het Europees referendum voor EU-lidmaatschap hebben uitgesproken.
23:19 donderdag 23 juni 2016
Na de opmerking van Farage dat Remain lijkt te gaan winnen is de koers van het pond direct gaan stijgen. Ook een peiling van YouGov, waaruit naar voren kwam dat 52 procent 'In' stemde en 48 procent 'Out', gaf de munt een duwtje.
23:09 donderdag 23 juni 2016
Volgens de Britse nieuwszender Sky News heeft één van de bekendste voorstanders van een Brexit, Nigel Farage, verrassend genoeg zijn verlies al toegegeven.
"Het is een buitengewone campagne geweest voor het referendum, de opkomst lijkt erg hoog te worden en het lijkt erop dat Remain nipt gaat winnen. UKIP en ik gaan nergens heen en de partij zal alleen maar sterker worden in de toekomst", zei hij.
23:05 donderdag 23 juni 2016
De prognose van peilingbureau YouGov is er: 52% voor Remain, 48% voor Leave. Volgens YouGov zal het Remain-kamp van David Cameron het referendum om het lidmaatschap van de Europese Unie dus winnen van het Leave-kamp.
YouGov heeft een degelijke reputatie, maar hun laatste peiling is niet zaligmakend. YouGov had het bij het rechte eind bij het Schotse referendum en bij de Europese verkiezingen in 2014, maar bij de laatste parlementsverkiezingen zaten ze er flink naast.
23:02 donderdag 23 juni 2016
Overal in het Verenigd Koninkrijk zitten nu tellers klaar om zo meteen aan het werk te gaan. Hier in Sunderland bijvoorbeeld.
23:00 donderdag 23 juni 2016
En dat is het. De stembussen sluiten NU. Behalve wie nog in de rij staat om te stemmen, mag niemand nog een stem uitbrengen.
22:58 donderdag 23 juni 2016
Persbureau AP meldt een opkomstpercentage van 83,65% in Gibraltar. Het eerste bekende percentage van het Brexit-referendum. De bureaus daar zijn al gesloten.
22:52 donderdag 23 juni 2016
Het is bijna gedaan. Rond het moment van sluiten van de stembureaus komt peilingbureau YouGov met een prognose die tijdens het referendum is uitgevoerd.
Daarna worden de eerste officiële resultaten rond 01.00 uur verwacht vanuit Gibraltar en de Scilly Eilanden. Het wordt pas in de loop van de nacht, naar schatting rond 04.30 onze tijd, duidelijker welke kant het opgaat.
22:48 donderdag 23 juni 2016
Politieke nieuwswebsite Politico dolt een beetje met al dat referendumgeweld en verzon alvast mogelijke referendumvragen mochten andere Europese lidstaten er zelf een willen organiseren.
Zo is er ook eentje voor België, met deze toepasselijke vraag: “Referenda moeten vanaf nu gehouden worden in drie verschillende talen, in zeven verschillende versies afhankelijk van de jurisdictie en in twee verschillende tijdzones. Oui/ja of/ou non/nee.
Maar ook met andere landen wordt vrolijk gelachen. De Italianen kunnen bijvoorbeeld misschien eens stemmen over het volgende vraagstuk? “Het wordt voortaan toelaatbaar om een cappuccino na 11 uur te bestellen en ongekookte spaghetti te breken. Ja of nee?” Voor Polen wordt helemaal een sarcastische referendumvraag voorgesteld: “De grondwetswijzigingen van de nieuwe regering zijn a) geweldig, b) het beste c) echt goed d) ik vind ze maar niets en zou in de gevangenis moeten zitten”.
22:32 donderdag 23 juni 2016
Ondertussen in Newberry: het paard Brexit eindigde daar tijdens een paardenrace -na een goede start- als zesde. De prestaties van het ongelukkige dier ontlokken op Twitter de nodige reacties van Bremain-aanhangers.
22:24 donderdag 23 juni 2016
Een deel van de Leave-stemmers is bang dat er gesjoemeld gaat worden met de stemmen.
Al de hele dag wordt er vanuit het kamp gefluisterd (of gewoon geroepen) dat de verkiezingen gemanipuleerd worden. Zo is er al ophef ontstaan over het feit dat er in verschillende stemlokalen potloden en geen pennen zijn om te stemmen.
Nu vraagt iemand uit Watford om te kijken of er niets raars gebeurt met de stembussen als ze worden weggebracht om te tellen. De vrachtwagens waarmee dat gebeurt zouden ook moeten worden gevolgd.
22:12 donderdag 23 juni 2016
Het laatste uur is ingegaan. Nog 55 minuten om te arriveren bij het stembureau. Sta je namelijk om 22.00 uur Britse tijd in de rij, dan mag je je stem nog uitbrengen.
21:55 donderdag 23 juni 2016
Het aantal mensen dat in de laatste uurtjes nog gaat stemmen lijkt behoorlijk. Op Twitter komen nog veel foto's langs van mensen die melden dat ze net hun stem hebben uitgebracht.
21:54 donderdag 23 juni 2016
Peiler Number Cruncher Politics (NCP) meldt ook dat op basis van de financiële markten geconcludeerd kan worden dat de tegenstemmers van een Brexit het referendum zullen 'winnen'. Zo stonden de Amerikaanse aandelenmarkten vandaag in het laatste handelsuur stevig op winst.
21:14 donderdag 23 juni 2016
Op basis van de bookkeepers lijkt er een opkomst tussen de 70 en 75 procent te verwachten. Dat zou hoger zijn dan veel recente parlementsverkiezingen, en ligt in lijn met de opkomst in Schotland.
21:08 donderdag 23 juni 2016
De stembussen zijn nog iets minder dan twee uur open.
20:48 donderdag 23 juni 2016
De Schotse verkiezingstoezichthoudster Mary Pitcaithly verwacht een hoge opkomst van algemeen zo’n 70 of 80 procent aan het einde van de dag. Dat zei ze bij de Schotse BBC Radio. De kans is groot dat Schotland het Remain-kamp een duwtje in de rug geeft. De officiële Schotse uitslag wordt pas morgenochtend verwacht.
20:30 donderdag 23 juni 2016
Volgens The Guardian kampt het Londense transportnetwerk met grote problemen. Verschillende pendelaars doen inmiddels hun beklag op de sociale media. Ze vrezen niet meer op tijd thuis te geraken om te kunnen stemmen.
20:23 donderdag 23 juni 2016
"Wat ook het antwoord van het Britse volk is (...), we moeten een herlancering van de Europese constructie starten, maar geen herlancering naar meer, geen plan voor meer." Dat heeft de Franse president François Hollande verklaard.
Het is "een grote dag voor Europa want Europa gaat noodzakelijkerwijs veranderen, ongeacht de Britse stemming", onderstreepte hij.
Hollande, die nogmaals beklemtoonde dat hij hoopt dat de Britten bij de club blijven, pleit voor een Europa "dat eerst en vooral zijn bescherming, veiligheid en defensie kan verzekeren" en dat zijn grenzen kan bewaken. "We willen geen herhaling van de vluchtelingencrisis meer beleven." Hij brak ook een lans voor een Europa dat "in staat is zijn industriële, technologische en wetenschappelijke toekomst vast te leggen" en dat over "meer eenvoudige, snellere instellingen" beschikt, met versterkte samenwerkingen tussen landen die verder willen gaan.
"Het is een grote dag voor Europa want Europa gaat noodzakelijkerwijs veranderen, ongeacht de Britse stemming"
20:13 donderdag 23 juni 2016
De Duitse krant Tagesspiegel ziet het referendum onder meer als een strijd tussen David Cameron en Boris Johnson. De krant denkt echter dat de EU de echte verliezer is, getuige deze spotprent:
20:08 donderdag 23 juni 2016
Nog tot 22u00 kan er gestemd worden. Premier David Cameron maant de kiezers aan om in de komende drie uur nog massaal hun stem uit te brengen, en dan liefst te kiezen voor de 'Remain'-optie.
20:00 donderdag 23 juni 2016
De Britse stembureaus zijn werkelijk op de meest uiteenlopende locaties ondergebracht. De Britten kunnen onder meer terecht in scholen en kerken, maar ook in originelere plaatsen zoals containers, bussen, campers en cafés. En met dat laatste probeert de BBC de laatste kiezers warm te maken om alsnog te gaan stemmen vanavond. "A pint while you vote, anyone?"
19:41 donderdag 23 juni 2016
De Europese beurzen zijn met stevige winsten de handel uitgegaan. Op de dag dat de Britten stemmen over het lidmaatschap van de EU leken beleggers vertrouwen te hebben in een voor hen goede uitkomst, namelijk dat de Britse bevolking zich uitspreekt tegen een vertrek uit de EU. De vrees voor een Brexit leidde eerder tot grote onrust op de beurzen.
De Amerikaanse aandelenmarkten stonden donderdag halverwege de sessie eensgezind op winst. Net als in Azië en Europa overheerst op Wall Street de overtuiging dat de Britten er in een referendum niet voor zullen kiezen Brussel de rug toe te keren.
19:20 donderdag 23 juni 2016
Volgens de eerste binnensijpelende berichten over de opkomst zijn veel kiezers al naar de stembus getrokken.
De opkomst voor het referendum in Schotland en Noord-Ierland heeft alvast niet echt onder het barslechte weer geleden. Volgens The Independent is het opkomstpercentage in Noord-Ierland zo'n 70 procent. In Schotland zou deze momenteel tussen de 70 en 80 procent zijn. Beide delen van het Verenigd Koninkrijk zouden meer voelen voor een langer verblijf in de EU.
Een hoge opkomst bij het referendum is algemeen gezien in het voordeel van het 'Remain'-kamp.
19:17 donderdag 23 juni 2016
Volgens Stefan Leifert van het Duitse ZDF zou de uit Luxemburg afkomstige Jean-Claude Juncker, voorzitter van de Europese Commissie, op de dag van het Brexit-referendum gezegd hebben: "23 juni is een erg belangrijke dag voor de EU, het is namelijk de nationale feestdag van Luxemburg". Of Jucker is zijn gevoel voor humor nog niet verloren, of Leifert heeft een goede grap gemaakt.
19:14 donderdag 23 juni 2016
De Britse avondkranten denken het al te weten: 'Remain' op kop.
19:01 donderdag 23 juni 2016
De ‘Vote Leave’-campagne heeft een opvallend bericht verspreid over ‘oplichting’ door het ‘Remain’-kamp.
Op Twitter zou immers een boodschap circuleren dat door de hoge opkomst niet alleen vandaag, maar ook morgen zal gestemd kunnen worden, en dat de ‘Remain’-kiezers vandaag moeten stemmen en de ‘Leave’-kiezers morgen.
Compleet fout, bijzonder ongeloofwaardig, maar wel voorzien van het 'BBC Breaking News'-logo. Daarom voelt het ‘Leave’-kamp zich genoodzaakt om één en ander recht te zetten. Maar dat het om een complot zou gaan van het ‘Remain’-kamp is al even ongeloofwaardig als de “BBC”-boodschap zelf. Heel waarschijnlijk zit er gewoon een grapjas met wat basiskennis van Microsoft Paint achter.
18:47 donderdag 23 juni 2016
In de loop van de campagne lieten ook heel wat bekende Britten hun voorkeur blijken. To Brexit or not to Brexit? That's the question. Actrice en model Elisabeth Hurley steekt haar voorkeur voor een exit uit de EU niet onder stoelen of banken, terwijl voetballer David Beckham zichzelf duidelijk bij het Remain-kamp voegt. Maar wat denken andere Britse beroemdheden?
18:36 donderdag 23 juni 2016
Uiteraard worden er op Twitter de nodige grappen uitgehaald met het stembiljet.
18:30 donderdag 23 juni 2016
Stemmen in het referendum is overigens heel gemakkelijk. Op het onderstaande stemformulier hoef je gewoon een kruisje te zetten bij 'Remain' of 'Leave'. Meestal gebeurt dat met een potlood, maar een pen gebruiken mag ook. Wel opletten dat de inkt niet gaat vlekken. Dan zou het biljet wel eens ongeldig verklaard kunnen worden.
18:15 donderdag 23 juni 2016
De Britten kunnen nog tot 23 uur onze tijd naar de polling stations om hun stem uit te brengen. Meteen zullen dan resultaten van exit polls bekendgemaakt worden, maar die zijn niet officieel. Meteen na het sluiten van de stembureaus worden de stemmen geteld in 382 lokale telcentra.
Die resultaten worden daarna verzameld in de 12 grote kiesdistricten, vanwaar de resultaten bekendgemaakt zullen worden.
De eerste officiële resultaten zullen in de loop van de nacht binnenlopen. Vanaf 5 uur onze tijd moet stilaan duidelijk worden welke kant het opgaat, al hangt alles ervan af hoe nipt de uitslag wordt. Volgens de Kiescommissie zal het laatste en dus finale resultaat gekend zijn "rond het ontbijt".
18:00 donderdag 23 juni 2016
Queen Elizabeth II is een van de 46 miljoen Britten die vandaag mag stemmen. Maar dat doet ze niet. Net zo min als ze stemt bij parlementsverkiezingen. "Vanwege de strikteneutraliteit die van het staatshoofd wordt verwacht in politieke zaken."
17:45 donderdag 23 juni 2016
Vanochtend om 7 uur lokale tijd (8 uur Belgische tijd) gingen de stembureaus open. Britten mogen kiezen voor ‘Leave’ (vertrek uit de EU) of ‘Remain’. Om 22 uur Britse tijd gaan de stembureaus dicht.
Er zijn ruim 46 miljoen kiesgerechtigden. Verwacht wordt dat ongeveer 70 procent van de Britten gaat stemmen. Op verschillende plekken staan er vandaag rijen voor de stembureaus.
Tussenstanden over de uitslag zijn verboden. Wel mogen na sluiting van de stembus exit polls gepubliceerd worden. Veel media zien daar echter vanaf, omdat de betrouwbaarheid moeilijk in te schatten is. De eerste echte uitslagen worden vrijdag om 1.30 uur verwacht.
De laatste polls van voor het referendum wijzen op een voorsprong voor het ja-kamp. Beurzen en bookmakers rekenen op een ‘Remain’. In de loop van de dag hielden de koersen en quoteringen steeds minder rekening met een Brexit.
Groot-Brittannië gaat vandaag naar de stembus voor een referendum dat voor heel Europa verstrekkende gevolgen kan hebben. "Moet het Verenigd Koninkrijk een lidstaat van de Europese Unie blijven of de Europese Unie verlaten?'', luidt de vraag die de Britten moeten beantwoorden.
De voorstanders van een zogeheten brexit hadden tot vorige week een nipte voorsprong in de peilingen. Nu heeft het 'blijfkamp' een minimale voorsprong.
De stembussen openden om 8 uur (Belgische tijd) en de Britten hebben tot 23 uur om te bepalen of hun toekomst binnen of buiten de EU ligt. De eerste uitslagen worden aan het begin van de nacht verwacht. Als het geen nek-aan-nekrace wordt, is mogelijk rond 5 uur duidelijk of de brexit werkelijkheid wordt.
