Is nucleaire sector volgend terreurdoelwit?
In de nasleep van de zelfmoordaanslagen van 22 maart in Brussel, wijdt de New York Times een artikel aan de vrees dat nucleaire instellingen in ons land het doelwit worden van terreuraanslagen. Dat kerncentrales en nucleaire instellingen potentiële terreurdoelwitten zijn, houdt veiligheidsdiensten al jaren bezig.
Enkele uren na de aanslagen besliste de nucleaire waakhond FANC afgelopen dinsdag om kerncentrales Doel en Tihange op minimumbezetting te laten draaien en het overige personeel te evacueren. Ook het nucleaire onderzoekscentrum SCK in Mol nam voorzorgsmaatregelen ten gevolge van het toenmalige dreigingsniveau 4.
Begin deze maand besliste de federale regering al om 140 militairen in te zetten voor de bewaking van kerncentrales en andere plekken waar met nucleair materiaal wordt gewerkt. De regering Michel I nam die beslissing op basis van een nieuwe analyse van terrorismedreigingen.
Zo vond de politie in november een verontrustende video waarop het huis van een topman uit de nucleaire sector urenlang te zien was. Het materiaal werd gevonden in het huis van Mohamed Bakkali (28), die in november werd gearresteerd in Ensival, nabij Verviers. Bakkali stond in contact met de terreurcel die de aanslagen van Parijs uitvoerde. De topman en zijn familie worden sinds de ontdekking door de politie beschermd.
Het veiligheidspalmares van onze nucleaire installaties verliep de jongste jaren niet vlekkeloos. Twee jaar gelden werd mogelijk sabotage gepleegd in kerncentrale Doel 4. Heel bewust werden daar kranen in een beveiligde sector - niet in het nucleaire deel - opengedraaid. In korte tijd ontsnapte 65.000 liter olie, waardoor een turbine oververhit raakte omdat hij 'droog' draaide. De sabotage is nooit opgehelderd, maar er was sprake van betrokkenheid van iemand die later naar Syrië zou zijn vertrokken. En in 2013 drongen onbekenden het studiecentrum SCK in Mol binnen.
Dat terreurorganisaties als IS chemische en nucleaire middelen niet zullen schuwen in hun heilige oorlog tegen het Westen is al langer een bron van zorg. De New York Times ging te rade bij Cheryl Rofer, een gepensioneerde nucleaire wetenschapster die jarenlang was verbonden aan het Los Alamos National Laboratory. Volgens haar kunnen terroristen met TATP, het explosief dat gebruikt werd voor de aanslagen in Parijs en Brussel, schade aanrichten aan een kerncentrale zoals die van Tihange, maar die zou vervolgens automatisch worden stilgelegd.
Vuile bom
Ook zijn veiligheidsdiensten beducht voor een 'vuile bom': een explosief uitrusten met gestolen radioactief materiaal. Een wijk of stad kan zo worden besmet met radioactiviteit en moet vervolgens geëavacueerd worden. De krant laat professor Matthew Bunn aan het woord, nucleair expert verbonden aan de universiteit van Harvard. Hij is vooral bevreesd voor de bijproducten van de isotopen die in het studiecentrum SCK in Mol voor medische doeleinden worden geproduceerd, zoals cesium-137. Zo'n bijproduct is geschikt voor de fabricage van een vuile bom. De beveiliging mag dan wel zijn opgevoerd, toch kan het studiecentrum tot de verbeelding blijven spreken bij terroristen.
Professor Bunn ziet de toekomst somber in. "Islamitische Staat heeft een apocalyptisch wereldbeeld. Indien ze ooit een nucleair wapen kunnen fabriceren, beschikken ze over meer middelen, meer mensen en meer grondgebied dan al-Qaida ooit heeft gehad."
