NAVO neemt hele Libië-operatie over
De NAVO neemt wellicht volgende week alle operaties in Libië over van de internationale coalitie. Een NAVO-woordvoerster heeft dat vandaag gezegd. De gelegenheidscoalitie van de Verenigde Staten, Frankrijk, Verenigd Koninkrijk en enkele andere landen zal dan verdwijnen. Het definitieve besluit valt zondag of maandag in een vergadering van de NAVO-raad.
Gisterenavond maakte de NAVO al bekend het commando over de handhaving van het vliegverbod boven Libië over te nemen van de Verenigde Staten. De lidstaten van de organisatie bereikten daar na lange onderhandelingen een akkoord over.
Maar volgens die afspraak mochten de NAVO-vliegtuigen onder commando van die alliantie vooralsnog geen bombardementen op gronddoelen uitvoeren. Tot de alliantie het bevel over alle operaties overneemt, blijft dat voorbehouden aan de coalitie. NAVO-vliegtuigen mogen zich wel verdedigen als zij vanaf de grond worden beschoten.
Turkije tevreden
Dat de NAVO het commando over alle militaire acties in Libië overneemt, betekent dat Frankrijk aan de zijlijn komt te staan. Dat heeft de Turkse premier Recep Tayyip Erdogan gezegd. Hij sprak tegen persbureau Anatolië van een "positieve ontwikkeling".
Het akkoord werd mogelijk toen Turkije zijn verzet tegen een NAVO-operatie opgaf. Ankara steunde wel het vliegverbod, maar had bezwaar tegen aanvallen op Kadhafi's troepen omdat daarbij burgerslachtoffers kunnen vallen.
Maar door de hele missie onder NAVO-paraplu te brengen kan Turkije onwelgevallige besluiten blokkeren. Binnen de NAVO is unanimiteit vereist. Bovendien zal de hele luchtoperatie geleid worden vanaf de NAVO-basis in Izmir.
Frankrijk verliezer
Frankrijk lijkt de verliezer van de laatste ontwikkelingen. President Nicolas Sarkozy wilde de NAVO alleen het vliegverbod toevertrouwen. De aanvallen op de troepen van Kaddafi zouden exclusief door de coalitie mogen worden uitgevoerd. Parijs vreesde dat de Arabische partners anders zouden afhaken.
De NAVO-woordvoerster zei gisteren echter dat secretaris-generaal Anders Fogh Rasmussen de afgelopen dagen uitgebreid contact heeft gehad met Arabische leiders, en daaruit is niet gebleken dat die een NAVO-commando afwijzen. De NAVO gaat er dan ook vanuit dat diverse Arabische landen onder NAVO-commando zullen willen deelnemen. Qatar en de Verenigde Arabische Emiraten hebben al vliegtuigen beschikbaar gesteld.(anp/tvl)