Obama legt geheime diensten aan banden
De programma's van de National Security Agency (NSA) zullen hervormd worden. Dat heeft de Amerikaanse president Barack Obama vandaag aangekondigd op een persconferentie in het Witte Huis. Zo wordt het massaal verzamelen van communicatiegegevens ingeperkt. Het NSA mag telefoonverkeer niet langer zonder juridische toestemming aftappen. Julian Assange van Wikileaks spreekt nu van een "beschamend" betoog.
De beperkingen zullen "de privacy en de burgerrechten van alle mensen beschermen, ongeacht wat hun nationaliteit is en waar ze zich bevinden", luidt het. De gegevens zullen enkel gebruikt worden voor contraspionage, terreurdreigingen of andere nationale veiligheidsbelangen. Een keer per jaar zal het werk van de geheime diensten gecontroleerd worden.
Ook kondigde Obama officieel aan dat de leiders van bondgenoten niet lang bespioneerd zullen worden. "Ik zal sneller de telefoon oppakken en hen telefoneren dan me tot afluisterpraktijken te richten." Voorafgaand aan Obama's toespraak over de hervorming van het controversiële programma van NSA (National Security Agency) wou een hoge regeringsfunctionaris niet preciseren om welke leiders het gaat.
Aanslagen voorkomen
Toch begon de president zijn speech met een rechtvaardiging voor het massaal aftappen van telefoon- en internetverkeer van miljoenen Amerikanen. Hij haalde daarbij de "horror van 9/11" aan als reden om steeds meer informatie te verzamelen. "Vandaag de dag kan een terrorist gevolgd worden: zowel zijn contacten als zijn reisroutes. Zo zijn er verschillende terroristische aanslagen voorkomen, zijn er miljoenen levens gered", aldus Obama.
De president stelde de onthullingen van de Amerikaanse observatieprogramma's door Edward Snowden aan de kaak. "De verdediging van onze natie hangt gedeeltelijk af van de loyaliteit van zij aan wie de geheimen van onze natie toevertrouwd worden", zei Obama. "Als elk individu dat bezwaren heeft tegen het regeringsbeleid, op eigen houtje kan beslissen geheime informatie prijs te geven, dan kunnen we ons volk nooit in veiligheid houden of een buitenlands beleid voeren."
Aan het werk begonnen
De "sensationele manier" waarop de onthullingen werden gedaan, heeft informatie over inlichtingen beschikbaar gemaakt voor vijanden van de VS, wat implicaties op lange termijn kan hebben, aldus nog de president.
"Het zal niet de laatste keer zijn dat we dit debat voeren, maar ik wil dat het volk weet dat we aan het werk begonnen zijn", zei Obama. Daarbij noemde hij een reeks werkgroepen en onderzoeken die de president aangevraagd heeft.
Onderstaand document zijn de richtlijnen die Obama samen met zijn speech vrijgeeft:
Leugens
Julian Assange, de stichter van de klokkenluiderssite Wikileaks, bleek
niet onder de indruk van de toespraak. Volgens Assange moest Obama "beschaamd" zijn over de lege schelp die hij aanbood.
"We hoorden een heleboel leugens in Obama's speech", reageerde de nog steeds in de Ecuadoraanse ambassade verblijvende Australiër op nieuwszender CNN. Ondermeer dat de NSA zijn gegevens "nooit heeft misbruikt", is een grote onwaarheid, zei Assange. "Het moet een beetje beschamend zijn voor een staatshoofd om 45 minuten te praten en nagenoeg niets te zeggen".
Anderzijds zei Assange te vermoeden dat de "voortvluchtige" Amerikaanse klokkenluider Edward Snowden, die het NSA-afluisterschandaal aan het licht bracht, "erg blij" zal zijn dat hij de president ertoe gedwongen heeft, zich over de kwestie te uiten. Snowden zal vermoedelijk volgende week op Obama's redevoering reageren, aldus de Wikileaks-topman.