Officieel: ja-kamp uitgeroepen tot winnaar, Erdogan kan macht uitbreiden

De verkiezingscommissie in Turkije roept het ja-kamp uit tot winnaar van het referendum. Dat heeft commissievoorzitter Savi Güven zondagavond gemeld tijdens een persconferentie op de televisie. Volgens de voorlopige resultaten heeft het ja-kamp gewonnen, aldus Güven. Het Turkse volk moest zich uitspreken over een grondwetsherziening waardoor Turkije zou evolueren van een parlementair naar een presidentieel bestuurssysteem.

Volgens Güven heeft het ja-kamp gewonnen met een verschil van 1,25 miljoen stemmen, en moeten nog slechts 600.000 stembiljetten worden geteld. De voorzitter voegt nog toe dat het definitieve resultaat "binnen 11 of 12 dagen" bekend zal zijn. Persagentschap Anadolu meldde eerder al dat 99,45 procent van de stemmen geteld is.

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan heeft zondagavond het referendum over de invoering van een presidentieel systeem in Turkije bestempeld als een "historische beslissing" door het Turkse volk. Met de krappe meerderheid voor een grondwetswijziging kan Erdogan zijn macht gevoelig uitbreiden. Wetende dat in het buitenland anders gedacht wordt over de volksraadpleging riep Erdogan de andere landen op het resultaat van het referendum "te respecteren".

Bijna alle stemmen geteld
Volgens Anadolu heeft het "ja"-kamp, met 99,9 procent van de stemmen geteld, 51,2 procent van de stemmen. Het "nee"-kamp staat op 48,8 procent. Maar leden van de kiescommissie die behoren tot de oppositie weigeren die cijfers te bevestigen. Het Turkse volk moest zich uitspreken over een grondwetsherziening waardoor Turkije zou evolueren van een parlementair naar een presidentieel bestuurssysteem.
    
De oppositie betwist wel een beslissing van de kiescommissie, toen het referendum nog volop aan de gang was, om bepaalde stembrieven zonder officiële stempel goed te keuren. Volgens de oppositie zou die beslissing de balans van het referendum laten overhellen naar het "ja"-kamp.

Nek-aan-nek-race
De stemming eindigde om 17 uur (16 uur in België) met de sluiting van stemlokalen in het westen van het land. Onmiddellijk erna begon de telling van de stemmen. Peilingen hadden een nek-aan-nek-race voorspeld. Het presidentieel systeem zou Erdogan duidelijk meer macht geven.

De oppositie waarschuwde voor een eenmansheerschappij. De belangrijkste Turkse oppositiepartij eist een hertelling van zeker 60 procent van de stemmen van het referendum over een uitbreiding van de presidentiële macht in Turkije. Erdogan beloofde stabiliteit en veiligheid als het presidentieel systeem zou ingevoerd worden. Ook beloofde hij in het geval van een overwinning de doodstraf herin te voeren.

"Minder steun dan verwacht"
De steun voor de invoering van een presidentieel systeem blijkt bij het referendum lager uit te vallen dan de regering had verwacht. "We zien dat we in sommige provincies niet het verwachte aantal 'ja'-stemmen hebben bekomen", zei vicepremier Veysi Kaynak vanavond aan journalisten in Ankara. "We gaan daaraan werken." Hij voegde eraan toe dat "het aantal 'nee'-stemmen belang heeft voor ons". Hij beklemtoonde wel dat een meerderheid van de stemmen voor de invoering van een presidentieel systeem is. "In alle democratieën volstaat 50,1 procent."

Stemgerechtigden
In totaal waren er 58,2 miljoen stemgerechtigden opgeroepen om te stemmen: 55,3 miljoen in Turkije en 2,9 miljoen in het buitenland. Die laatsten hadden tot vorige zondag de mogelijkheid om hun stem uit te brengen in eigen land.

In België blijkt volgens de tellingen ruim 77 procent van de stemmers een stem pro-Erdogan uitgebracht te hebben. Hier zijn ruim 16.000 stemmen geteld.