Op elektronicabeurs IFA is de tijd stil blijven staan

In Berlijn woedt er dit weekend weer een nieuwe IFA-beurs, een jaarlijkse hoogmis van de elektronicasector, waar honderden nieuwe stukken gadgetterie aan het publiek worden getoond. Alleen is het aanbod dat fabrikanten dit jaar neerzetten nauwelijks vernieuwend te noemen. Wordt er eigenlijk nog wel écht iets uitgevonden in elektronicaland?

Samsung toont een nieuwe smartwatch. Sony lanceert een digitale videocamera met hogere schokbestendigheid. Huawei komt met een smartphone waarmee betere selfies kunnen worden gemaakt. LG Electronics heeft een koelkast met een scherm waarop een computerinterface - Windows 10 in dit geval - draait. Welkom op de jaarlijkse IFA-beurs in Berlijn, waar fabrikanten van elektronicatoestellen hun nieuwe producten voor dit najaar en begin volgend jaar komen voorstellen aan een publiek van 245.000 consumenten en vakbezoekers. Maar welk jaar is het precies?

De zonet opgesomde vernieuwingen zijn zo minimaal, en grijpen zodanig terug naar concepten die allang bestaan, dat ze alleen maar met veel fantasie onder de noemer 'innovatie' kunnen worden gebracht. De Chinese computerfabrikant Lenovo toont met zijn YogaBook bijvoorbeeld een nieuwe laptop-tablethybride waarbij het toetsenbord werd vervangen door een tweede touchscreen, dat desgewenst wel weer kan worden gebruikt als een virtueel klavier. Klinkt vernieuwend, maar het is een concept waarmee bijvoorbeeld de Japanse fabrikant Toshiba al jaren geleden speelde.

Of kijk naar Philips, dat - via TP Vision, het Chinese bedrijf dat enkele jaren geleden de tv-afdeling van de Nederlandse elektrogigant overnam - ineens toch een reeks televisietoestellen op de markt brengt met de vernieuwende Oled-schermtechnologie. Het bedrijf gaf nochtans de afgelopen jaren, toen concurrenten al wel uitpakten met de verbeterde kleuren en snellere beeldverversing van Oled, aan dat het niet echt geloofde in de technologie. Maar ineens pakt het ermee uit als een vernieuwing door er zijn eigen Ambilight-technologie aan te koppelen, die met led-lampen een halo op de muur achter de tv projecteert in de kleuren die op het scherm spelen. En er 'De eerste Oled-tv met Ambilight' boven te blokletteren.

Ronkende namen

Ook dat is dus innovatie: twee bestaande technologieën in één product steken, en klaar. Maar dat is iets waar zowat alle grote elektrofabrikanten al jaren in uitblinken: ronkende namen verzinnen, en daarmee de technologische babystapjes die hun producten hebben genomen naar het publiek communiceren alsof ze de uitvinding van de eeuw zijn. Samsung noemt een verbetering aan de beeldtechnologie in zijn 4K-televisietoestellen bijvoorbeeld 'Quantum dot'. Sony's nieuwe schokbestendige technologie, die de Japanse fabrikant in zijn nieuwe digitale videocamera's stak, heet 'B.O.SS' of 'Balanced Optical SteadyShot'. 

Voor een groot stuk werkt die aanpak ook: de nettowinst in het aantal kleuren dat op het scherm kan worden getoond, in de snelheid van de beeldverwerking of in andere cijfermatige 'specificaties', krijgt altijd wel een deel van de consumenten in de technologieminnende groep 'early adopters' overstag. En bij de gemiddelde consument gaat de simpele boodschap 'Met dit toestel hebt u beter beeld/geluid' er altijd wel in. 

Dat bewijzen cijfers van het Duitse marktstudiebureau GfK: in Europa is het aantal verkochte televisietoestellen tijdens de eerste zes maanden van dit jaar met 4,8 procent gestegen naar iets meer dan 23 miljoen stuks. Meer dan vier miljoen daarvan, een verdubbeling ten opzichte van vorig jaar, zijn 4K-apparaten. Die profiteren nog niet echt van de 4K-content die er al voorhanden is (alleen Netflix en een handvol films op Blu-Ray), maar bevatten ook nieuwe beeldtechnologie die evengoed voor gewone tv- en videocontent beter beeld opbrengen.

Ver van Einsteins tijd

De commerciële successen daargelaten: wat er vandaag en dit weekend wordt getoond zit ver van de geest van de IFA-beurs af. De 'Internationale Funkausstellung', zoals de beurs voluit heet, zag het levenslicht al in de vroege jaren 30 van vorige eeuw: Albert Einstein heeft er nog een openingsspeech gegeven. Tijdens de expo werden innovaties als de eerste radiotoestellen (1933), de eerste taperecorders (1963), Blu-Ray-schijven (2005), 4K-televisie (2012) en smartwatches (2013) aan het publiek voorgesteld. Dingen die de manier waarop consumenten zich amuseren met technologie drastisch hebben veranderd. De afgelopen jaar lijkt de klok echter te zijn blijven stilstaan in de Berlijnse beursgebouwen.

De les die editie 2016 van IFA achterlaat aan consumenten, die ieder jaar gemiddeld meer dan 1.000 euro per kop spenderen aan consumentenelektronica, is: doe gewoon verder met uw apparaten die u de afgelopen jaren hebt gekocht. Koop niets nieuws dit jaar. Spaar uw geld, of geef het aan iets anders uit. Ga misschien wat vaker uit eten. En volgend jaar komen ze misschien wèl weer met wat nieuws.