"Opslag kernafval in klei ten vroegste vanaf 2040"
Zelfs als een regering met volle bevoegdheid snel een beslissing kan nemen over de te volgen richting voor het langetermijnbeheer van radioactief afval van het type B en C, dan nog zal de werkelijke opslag pas kunnen plaatsvinden ten vroegste vanaf 2040, voor B-afval, en vanaf 2080, voor C-afval. Dat viel te horen op de kantoren van het Niras, waar een toelichting werd gegeven bij het afvalplan dat werd doorgegeven aan de voogdijministers Paul Magnette (PS) en Vincent Van Quickenborne (Open Vld). De kosten voor de opslag worden geraamd op zo'n drie miljard euro.
Het Niras beveelt de regering aan te kiezen voor ondergrondse opslag in klei. Die laatste moet daarover een princiepsbeslissing nemen tegen uiterlijk 2015. Dan moet immers een eerste keer gerapporteerd worden aan Europa, die de lidstaten die kernafval produceren voortaan oplegt om het ook adequaat op te slaan.
"Veel tijd nodig"
Ons land heeft dus vier jaar de tijd om zijn beheerprogramma voor B- en C-afval uit te werken, maar "dat is niet zo heel erg lang, als je weet dat er acht jaar zat tussen de princiepsbeslissing voor de opslag van afval van het type A (kortlevend afval) in 1998, en de beslissing in 2006 om dat kernafval te bergen in Dessel", waarschuwt directeur-generaal van het Niras, Jean-Paul Minon.
Het Niras voorspelt dat het ook voor B- en C-afval veel tijd zal vergen om onder meer een gekozen beheeroplossing te verfijnen, een maatschappelijk draagvlak te creëren of een locatie te selecteren. Tot zolang blijft het afval opgeborgen bij het afvalverwerkend bedrijf Belgoprocess.
Kost: 3 miljard euro
De langetermijnopslag van radioactief afval van het type B en C in ondergrondse kleilagen in ons land kost zo'n drie miljard euro. Dat is de meest recente raming die uitgewerkt is in het afvalrapport van het Niras, de instelling die in ons land instaat voor het beheer van radioactief afval.
De drie miljard euro is berekend in het scenario dat van vandaag op morgen de opslaginfrastructuur opgezet zou worden. Het gaat dus om een "niet-geactualiseerde kostprijs, inclusief marges voor technologische en projectonzekerheden", benadrukt directeur-generaal Jean-Paul Minon.
De vervuiler betaalt
Een princiepsbeslissing van de regering moet het Niras toelaten de reële kostprijs van de berging te ramen, en het instituut in staat stellen het principe 'de vervuiler betaalt' toe te passen.
Concreet gaat het om het vraagstuk: hoe slaan we 11.000 m3 radioactief B-afval op, en 4.500 tot 600 m3 C-afval? "Dat is bestaand afval", aldus Minon. B-afval is voornamelijk afkomstig van de proefopwerkingsfabriek Eurochemic en van onderzoeksactiviteiten, ontmanteling van kerncentrales en productie van kernbrandstoffen. C-afval is hoogactief afval afkomstig van opwerking van commerciële bestraalde splijtstoffen. C-afval kan in volume fors gereduceerd worden na opwerking.
Voor opslag in klei op een diepte van 220 meter is ongeveer een vierkante kilometer grond nodig. (belga/tw)