"Vreemd dat Oekraïense radars uitstonden tijdens ramp MH17"
"Het is vreemd'' dat drie radarsystemen in Oekraïne voor onderhoud waren uitgeschakeld tijdens de ramp met vlucht MH17. Dat heeft radardeskundige Piet van Genderen van de Technische Universiteit Delft vrijdag gezegd in de Nederlandse Tweede Kamer. Bij de vliegramp kwamen alle 298 passagiers om het leven. Onder hen bevonden zich 196 Nederlanders en zes Belgen.
Van Genderen liet weten dat het onwaarschijnlijk is dat sprake was van gepland onderhoud tegelijkertijd aan de drie 'primaire' radarsystemen. Een verklaring kan zijn dat er een gebrek was aan reserveonderdelen om ze werkend te houden.
Nederland heeft wel gegevens gekregen uit Oekraïne en Rusland. Beide landen hebben video-opnamen ter beschikking gesteld van de radarschermen. Maar de ruwe data van de primaire radargegevens waren niet beschikbaar. Rusland heeft ze niet overgedragen, omdat ze niet zouden zijn opgeslagen. De drie Oekraïense systemen in het gebied stonden uit.
Volgens Van Genderen zou bij nadere bestudering van de ruwe data van de primaire radar de kans groot zijn geweest dat de raket erop terug te halen was. Primaire radar is het systeem waarmee met radiogolven vliegende objecten kunnen worden gezien, zonder dat die zelf een signaal uitzenden.
Vragen van Kamerleden gingen niet alleen over radar-, maar ook over satellietgegevens. Satellietdeskundige Marco Langbroek liet weten dat waarschijnlijk meerdere satellieten belangrijke gegevens hebben verzameld. Het Amerikaanse Space-Based Infrared System heeft mogelijk de raketlancering geregistreerd, die vlucht MH17 fataal is geworden.
Ook met andere satellieten zijn mogelijk waarnemingen gedaan. Die fotosatellieten hebben mogelijk kunnen waarnemen waar de Buk-lanceerinstallatie heeft gestaan, aldus Langbroek.
De VS hebben op verzoek van Nederland radar- en satellietinformatie gedeeld met de militaire inlichtingendienst MIVD. De dienst deelt belangrijke informatie met het Openbaar Ministerie voor het strafrechtelijk onderzoek. De Onderzoeksraad voor Veiligheid heeft ook kennis kunnen nemen van de gegevens, die niet openbaar zijn.
