Noodfondsen niet op EU-agenda, economische coördinatie wel

"Je weet het nooit zeker, maar deze top zou minder drama moeten bevatten dan de voorbije toppen. Dat kan zeker geen kwaad." Europees Commissievoorzitter José Manuel Barroso zei vandaag al grappend dat hij weinig vuurwerk verwacht van de Europese lentetop die morgen en vrijdag plaatsvindt. Over de uitbreiding van de noodfondsen van de eurozone wordt dan wel niet gepraat, met de coördinatie van het economisch beleid in de Europese Unie staat niettemin een netelig dossier centraal.

Europese Raadsvoorzitter Herman Van Rompuy had voor vrijdagmiddag, na afloop van de Europese top, een apart overleg in de agenda geschreven met de zeventien landen van de eurozone. Op de agenda van die vergadering stond de uitbreiding van het permanente noodfonds ESM (dat over een vuurkracht van 500 miljard euro zou beschikken). Maar omdat Duitsland nog niet wil weten van het opkrikken van het ESM werd die vergadering geschrapt. Meteen hopen de staats- en regeringsleiders vrijdagmiddag weer naar huis te kunnen vertrekken.

Macro-economie
Nadat ze het tweede mandaat van Van Rompuy als voorzitter hebben goedgekeurd en hem ook de voorzittershamer van de toppen van de eurozone hebben toevertrouwd, zullen de leiders morgenavond, tijdens hun diner, de hoofdbrok van hun lenteraad aansnijden: de economische coördinatie. Sinds vorig jaar werkt de EU met het zogenaamde Europese Semester. Tijdens die eerste zes maanden van het jaar worden op Europees niveau de grote lijnen van het macro-economisch en begrotingsbeleid vastgelegd dat de lidstaten moeten voeren.

Hervorming
Op de top zullen de 27 lidstaten de prioriteiten goedkeuren die de Europese Commissie in januari opgelijst heeft. Het gaat om algemene richtlijnen die onder meer vragen om groei en concurrentiekracht aan te zwengelen en de werkloosheid en de sociale gevolgen van de crisis te bestrijden. Commissievoorzitter Barroso, die traditioneel mee aan tafel schuift tijdens een Europese top, vestigt alvast zijn hoop op "een zo concreet mogelijke discussie over groei". "We hebben niet de hele tijd nieuwe plannen nodig, maar een sterk engagement om te doen wat is overeengekomen", meent hij. De door de Europese Raad goedgekeurde prioriteiten moeten de lidstaten vervolgens in april in hun stabiliteits- en nationaal hervormingsprogramma gieten.

Spanje
Een heet hangijzer dat niet officieel op de agenda van de top staat, is het begrotingstekort in Spanje. Maandag raakte bekend dat Madrid in 2011 een tekort van 8,5 procent liet optekenen, of 2,5 procentpunt meer dan met Europa was afgesproken. In 2013 zou Spanje onder de drempel van 3 procent moeten duiken, maar dat lijkt nu wel heel moeilijk te worden. Vooral omdat de Spaanse economie het nog steeds bijzonder slecht doet.

Ontwijkend antwoord
Onbevestigde berichten zeggen dat premier Mariano Rajoy de Europese Commissie heeft gevraagd om de strikte regels voor de opvolging van het economisch en begrotingsbeleid soepel te interpreteren en nog niet meteen het pad van de sancties in te slaan. Op vragen daarover antwoordde Barroso vanmiddag ontwijkend dat hij pas einde maart, wanneer Rajoy zijn begroting voor dit jaar presenteert, "een positie" kan innemen.
Een hooggeplaatste EU-diplomaat wijst erop dat het niet is omdat Spanje niet op de agenda van de top staat, het land niet ter sprake kan komen. "Van Rompuy biedt iedereen aan tafel de mogelijkheid om elk onderwerp aan te brengen dat hij of zij maar wil." Als Mariano Rajoy met andere woorden beslist om het gesprek op de toestand van de Spaanse schatkist te brengen, kan het donderdag alsnog een lange avond worden voor de 27.

Griekenland
Tijdens het economisch luik zal ook Griekenland kort ter sprake komen. Voor aanvang van de top komen de ministers van Financiën van de eurozone samen om de aan de gang zijnde obligatieruil te bespreken. Ook de maatregelen om de begrotingsdoelstellingen van 2012 te halen, worden tegen het licht gehouden. De staats- en regeringsleiders zullen de resultaten van die eurogroep bespreken.

Voortbordurend op de vergadering van de EU-ministers van Buitenlandse Zaken, zal op de top tevens de crisis in Syrië ter sprake komen. Diplomaten verwachten weinig nieuws, "omdat de ministers de situatie maandag al vrij uitgebreid bediscussieerd hebben".
Naar alle waarschijnlijkheid zullen de premiers en presidenten tevens het licht formeel op groen zetten om Servië het statuut van kandidaat-lidstaat te geven. De uitbreiding van de Schengenzone naar Roemenië en Bulgarije lijkt een discussie voor de galerij te zullen worden, want voor de zomer wil de Nederlandse regering niet van een uitbreiding spreken.

Het belangrijkste agendapunt van vrijdagvoormiddag is de ondertekening van het begrotingsverdrag dat op de top van eind januari werd goedgekeurd. Ondanks het referendum dat Ierland zal houden over zijn deelname aan het verdrag gaat Van Rompuy er van uit dat 25 van de 27 EU-landen de tekst zullen ondertekenen. Voorlopig doen enkel het Verenigd Koninkrijk en Tsjechië niet mee.