Grootst! Luidst! Afwezigst! Het hipste festival van Europa in tien superlatieven
Coole bril, zware baard, baseballpet, dichtgeknoopt hemdje en shorts. Wie er als een 'hipster' wil uitzien weet wat hem te doen staat, als de muziekfans op Primavera Sound 2013 een graadmeter zijn. Iets complexer is de vraag: "Waar luisteren al die hipsters eigenlijk naar?" Het antwoord laat zich samenvatten als: "Alles waar u en ik nog nooit van gehoord hebben."
Garagerock, techno, surf, indiepop, psychedelica, post-punk, wereldmuziek of Catalaanse folk: zeggen dat ze in Barcelona voor één gat te vangen zijn is de waarheid geweld aandoen. Primavera Sound brengt jaarlijks een even eclectische als omvangrijke wandeling door de wereldwijde alternatieve muziekscene, met daarin evenveel aandacht voor ultrahippe bandjes op de rand van de doorbraak (een krachttoer hoe men er steeds weer perfect de tijdsgeest aanvoelt) als voor de grote namen die mee aan de wieg van al die genres stonden.
Dat was deze editie niet anders, met een uitgebreid programma over zeven grote en enkele kleine podia in het Parc del Fòrum vlakbij het strand van Barcelona en een resem clubconcerten in het centrum van de stad. Het eigenlijke festival duurt drie dagen, maar in aanloop daarnaar is het al de hele week feesten geblazen en voor wie er echt niet genoeg van krijgt zijn er ook nog op zondagavond concerten. Van 20 tot 26 mei leverde dat ruim 250 (!) optredens op - sommige bands speelden meerdere keren - en dan rekenen we de minishows op bussen of bij stands van de talrijke sponsors nog niet mee. Op elke hoek een cool muziekje. Een volledig overzicht van álle bands - verwacht dat overigens wel voor Rock Werchter - zit er daarom niet meteen in. Maar tien opvallende momenten op Europa's hipste festival, die kunnen we u wél meegeven:
De coolste: Nick Cave and The Bad Seeds
Is er een mooiere baan denkbaar dan in Nick Cave and The Bad Seeds zitten? Je kan aantreden in de strakste pakken en uit een catalogus van dertig jaar cultklassiekers putten. Een gevarieerde catalogus bovendien, die zowel rauwe post-punk als bloedmooie ballades bevat. In Barcelona werd uit beide vaatjes getapt. Met 'We No Who U R' en 'Jubilee Street', allebei uit het dit jaar verschenen 'Push The Sky Away', startte de set rustig. Daarop zette een pompend 'From Her To Eternity' een ronde indrukwekkende klassiekers in, met onder meer 'Red Right Hand', 'The Weeping Song', 'Tupelo' en 'The Mercy Seat'. Het mooiste Cave-moment van dit concert zat aan het einde. Net voor afsluiter 'Push The Sky Away' dook de Australiër het publiek in bij 'Stagger Lee'. Duister en donker hijgde hij: "I'm a bad motherfucker, don't you know?" Dat ging misschien over Stagger Lee, maar het kon vanavond net zo goed op Nick Cave slaan.
Nick Cave and The Bad Seeds spelen op zaterdag 6 juli op Rock Werchter en op maandag 18 november in het Sportpaleis.
De grootste: Blur
Primavera Sound is het soort festival waar je ontdekkingen doet, liefst nog om er achteraf in je vriendenkring mee te kunnen uitpakken. Dat betekent dat de organisatie de platgetreden paden verlaat en zelfs in haar keuze van headliners voor alternatievere namen kiest. Hier krijg je geen Coldplay, Rolling Stones of AC/DC, maar The Knife of My Bloody Valentine. Toch staat er elk jaar wel eentje op het programma die groter is dan de rest. Vorig jaar was dat The Cure, dit jaar is Blur de bekendste naam op de affiche. De groep kreeg er zelfs een onaangekondigd voorprogramma van The Wedding Present - dat op het dak van de vip-tent speelde - gratis bij. Blur zelf maakte zijn status van headliner waar met een concert dat zowel plaats bood aan feestklassiekers (opener 'Girls & Boys', 'Parklife' met een joggende Damon Albarn en afsluiter 'Song 2'), meezingers ('Tender', 'The Universal') en experimentelere songs. Als de band er tijdens Rock Werchter met evenveel speelplezier de beuk in gooit als in Barcelona, wordt het ook daar een memorable avond.
Blur speelt op vrijdag 5 juli op Rock Werchter.
De luidste: Neurosis
Hoezeer minister van Cultuur Joke Schauvliege ook haar best mag doen om de decibelvolumes bij concerten te beperken, tegen de geluidsorgieën in het buitenland kan ook zij Vlaamse oren niet beschermen. Tijdens het Primavera Sound-concert dat Godflesh vorig jaar speelde stond het bloeden ons al nader dan het lachen, bij Neurosis ging de geluidsknop dit jaar nog eens fors naar rechts. Gitaren en scheurende synths die de hemel boven je hoofd aan flarden lijken te trekken, met daaronder de beukende beat van dondergod Jason Roeder: de Californische postmetalgroep ging er bij momenten haast ondraaglijk hard tegenaan. 'Distill (Watching the Swarm)' of 'We All Rage in Gold' zijn zelfs in openlucht al geen songs om zonder op maat gemaakte oordoppen te consumeren. Benieuwd wat dat in een zaal gaat geven.
Neurosis speelt op 22 juni in het Eurocam Media Center in Lint.
De vrijgevigste: Bob Mould
Rockgeschiedenis schrijven met twee verschillende bands, dat is als de Champions League winnen met twee verschillende ploegen. Bob Mould zien we nog niet meteen op noppen, maar zowel met de hardcorepioniers van Hüsker Dü als met de aan de Pixies schatplichtige indierock van Sugar zette hij een resem alternatieve pareltjes op zijn conto. En hoewel hij het met die bands respectievelijk in 1988 en in 1995 wel gezien had, toonde hij zich erg scheutig met nummers uit de gloriedagen van die groepen. Het begin van het concert haalde met songs als 'Changes', 'A Good Idea' en 'Hoover Dam' de mosterd bij Sugar-debuut 'Copper Blue' (1992), de finale was voor Hüsker Dü met onder meer 'I Apologize' en 'Makes No Sense At All'. Tussendoor kwamen er onder meer 'Star Machine' en 'The Descent', nummers uit Moulds vorig jaar verschenen tiende soloplaat 'Silver Age'. "It's gonna kick your ass", beloofde hij - en dat klopte. De man is grijs, en 51 jaar oud, maar Bob Mould bewees dat je met amper drie man op het podium, een 'geen gezeik'-mentaliteit en een handvol sterke songs makkelijk een snedige set vol krijgt.
De sympathiekste: Adam Green & Binki Shapiro
Adam Green (van The Moldy Peaches) en Binki Shapiro (Little Joy) zijn hot. Hun eerder dit jaar verschenen, titelloze duetplaat leverde hen de bijnaam 'de Lee Hazelwood en Nancy Sinatra van de 21ste eeuw' op. Feit is dat de aanstekelijke 'anti-folk'-songs van het tweetal het net zo goed doen onder de Catalaanse zon als in veganistische New Yorkse broodjeszaken. Harmonieuze nummers als 'Just To Make Me Feel Good' en 'I Never Found Out' - waarin de bromstem van Adam Green het tegen de feeërieke vocals van Binki Shapiro opneemt, pakken je meteen in voor het duo. Het aandoenlijke koeterspaans waarmee Green met zijn publiek probeert te communiceren, de nadrukkelijke complimenten van Shapiro ("My God, I could live here!") versterken dat gevoel nog. En met de ietwat ontoepasselijke crowdsurf van Green op het einde weet je het zeker: sympathiekste stel van het weekend!
De meest psychedelische: Tame Impala
Hier begeven we ons - lentefestival of niet - op glad ijs. Want een van dé trends op dit Primavera Sound is de 'neo-psychedelia', ofwel: de hippiesound in een nieuw jasje. Foxygen, vaandeldragers van het genre, zegden weliswaar af. Maar met de Allah-Las, Goat, Kurt Vile, Animal Collective en zelfs My Bloody Valentine of The Jesus and Mary Chain wemelde het van de bands die de basis van hun sound in de late sixties haalden. Geen deed dat echter zó mooi als het Australische Tame Impala. De band uit Perth stak zijn set vol Beatles-vocals en dromerige gitaarpartijen. Daarin veel aandacht voor songs uit 'Lonerism', hun meesterwerkje uit 2012, met 'Keep on Lying' en de atypische single 'Elephant' als kippenvelmomenten. Een beetje jammer dat Tame Impala zulke knullige visuals meebracht ("Het ziet eruit als een Windows-screensaver', hoorden we iemand zeggen), maar die vloeistofdia's van weleer blijven allicht ook niet eeuwig meegaan.
Tame Impala speelt op zaterdag 6 juli op Rock Werchter.
De meest legendarische: The Jesus and Mary Chain
Een optreden van The Jesus and Mary Chain is een gebeurtenis op zich, omdat de groep in deze contreien zelden speelt - in de VS touren ze frequent maar in Europa is het de jongste jaren ijsberen geblazen als je de broers William en Jim Reid wil zien. Daarom alleen al was de show in Barcelona een must-see voor de fans. Al moet je 'must-see' vooral niet interpreteren als 'spektakel'. Jim Reid staat nog steeds op het podium alsof hij veel liever in een hermetisch afgesloten donkere kamer zou wonen, en zijn broer William communiceert hoofdzakelijk met zijn versterker. Maar wát een songs! The Jesus and Mary Chain speelden veel nummers uit het album 'Automatic' (1989) - met het door de Pixies bekend geworden 'Head On' al als tweede song in de set - en bewaarden de schaarsere klassiekers uit debuut 'Psychocandy' (1985) voor verderop, met 'Taste of Cindy', 'Never Understand' en 'Just Llike Honey' - voor de gelegenheid in duet met Bilinda Butcher van My Bloody Valentine.
De beste prijs-kwaliteitsverhouding: The Vaccines
De spreidstand waarmee wel meer stadsfestivals in Zuid-Europa kampen: kun je jezelf 'van de stad' noemen als het grootste deel van de plaatselijke bevolking de tickets niet kan betalen? Primavera Sound probeert hier al jaren iets aan te verhelpen met een gratis concertavond op woensdag. Iedereen mag erin, en de bands die spelen zijn geen tweede garnituur. In het verleden hadden ze hier bands als Echo & The Bunnymen en Richard Hawley op de gratis avonden, dit jaar stonden onder meer The Bots, Delorean en The Vaccines op de affiche. Die Vaccines - vorig jaar in de Brusselse AB nog goed voor een concert van nog geen driekwartier - hebben met 'Come of Age' een opvolger voor het sublieme 'What Did You Expect from The Vaccines?' (2011) en konnen dus een langer concert geven. Waardoor vooral de massaal toegestroomde festivaltoeristen 'Wetsuit' en 'Blow it Up' stonden mee te kelen en nogal wat Spanjaarden The Vaccines eerder als de actergrondmuziek bij een avondje uit met vrienden leken te beschouwen.
De laatste: Disclosure
De laatste doet het licht aan: wanneer de bands die Primavera Sound afsluiten hun flightcases dichtklappen, verschijnen de eerste zonnestralen boven de Middellandse Zee. Feestvarkens zakken dan af naar de Vice- of Pitchforkpodia, waar er muziek gespeeld wordt tot zes uur 's ochtends. Dit jaar was die eer weggelegd voor artiesten als DJ Koze, King Tuff en Disclosure, die pas rond halfvijf 's aan hun set begonnen. Een uur waarop je in ons land eerder vroeg wakker geworden kampeerders aantreft dan nachtbrakers. Maar in Spanje doen ze nu eenmaal alles wat later. Dus ook naar huis gaan: zelfs bij het ochtendgloren vind je her en der op het festival nog een roedel verdwaalde nachtbrakers die er - halve liter Heineken onvast in de hand - van overtuigd zijn dat het beste van de avond nog moet komen.
De afwezigsten: Band of Horses, Foxygen en Fidlar
Het ligt in de lijn van de verwachtingen als je honderden bands boekt: er gaan er een paar ruzie krijgen, tourplannen wijzigen, hun vlucht missen of ziek worden. Dus dat levert niet verrassend een hoop afzeggingen op. Vorig jaar waren Björk en het dit jaar teruggekeerde Shellac de grote afwezigen, dit jaar vielen onder meer de surfpunks van Fidlar (die wél naar Rock Werchter komen), het eerder genoemde Foxygen en de indierockgrootheden Band of Horses in extremis af.
Dat is balen, maar niet getreurd: nog geen week na de editie 2013 zijn er reeds tickets voor volgend jaar te koop. Neutral Milk Hotel heeft al bevestigd, nog 250 bands te gaan.
