"EU-plan leidt tot censuur en minder open en vrij internet"
Voorstellen van Europees Commissaris voor Justitie Viviane Reding zullen leiden tot censuur en een minder vrij internet. Dat stelt de Amerikaanse professor Jeffrey Rosen in de Stanford Law Review.
De voorstellen van Reding moeten de wetten van de 27 lidstaten harmoniseren en ertoe leiden dat sites waaraan consumenten vragen om informatie te verwijderen, dat binnen een redelijke termijn doen. Indien ze dat weigeren, riskeren ze een boete die kan oplopen tot twee procent van de wereldwijde omzet van het bedrijf in kwestie. De prof meent dat dergelijke verplichtingen internetbedrijven zoals Google zullen dwingen om een soort censuurchef te worden in plaats van een neutrale speler.
Redings woordvoerder Matthew Newman zegt aan de Telegraph dat de voorstellen simpelweg bestaande rechten bundelen die voorzien in een tijdige verwijdering van data van servers. Met de regeling kunnen individuele Europese informatiecommissarissen ook tussenkomen in gevallen waarbij een gebruiker bijvoorbeeld een controversiële foto van iemand post, en die weigert te deleten wanneer de persoon op de foto daarom vraagt.
Vrijheid van meningsuiting
Het gaat echter om veel meer dan onflatterende foto's. Alles draait rond het spanningsveld tussen de vrijheid van meningsuiting en het recht om vergeten te worden, dat deel uitmaakt van de rechtssystemen in Europese landen. "Het recht om vergeten te worden heeft niets te maken met journalisten, niets te maken met het werk van bloggers, niets te maken met twitteraars - het gaat erom wanneer je informatie toevertrouwt aan een bedrijf," stelt Reding. "Omdat vrijheid van meningsuiting heel belangrijk is moeten we daar ook rekening mee houden."
Professor Rosen vreest alleszins dat de schrik voor boetes een verlammend effect zal hebben, en dat die boetes bovendien moeilijk op te leggen zullen zijn wanneer informatie online wijdverspreid is. "Hoewel Reding het nieuwe recht voorstelt als een bescheiden uitbreiding van bestaande dataprivacyregels, betekent het in feite de grootste bedreiging voor de vrijheid van meningsuiting op het internet voor het komende decennium", vindt Rosen. Hij vreest dan ook een clash tussen de Europese en Amerikaanse opvatting over de kwestie, die kan leiden tot een veel minder open internet.
Verschillende systemen
In Europa komt het recht om vergeten te worden erop neer dat een crimineel met een schone lei kan beginnen wanneer hij zijn straf heeft uitgezeten. Hij kan dan verhinderen dat gegevens over zijn veroordeling of straf worden gepubliceerd. In Amerika zijn de openbaarheid van veroordelingen en strafbladen echter beschermd door het befaamde eerste 'freedom of speech'-amendement op de grondwet. Dat heeft bijvoorbeeld tot gevolg dat Wikipedia weigert de namen van twee Duitsers te verwijderen van de pagina van de acteur die ze vermoord hebben.
"Het is erg moeilijk om online je verleden te ontvluchten," zegt Rosen. "Elke foto, statusupdate en tweet zit voor eeuwig in de cloud." De prof stelt dat de nieuwe regelgeving mensen het wettelijk afdwingbare recht zou geven om foto's of data die ze zelf hebben gepost te laten verwijderen, zelfs wanneer die viraal gaan. "Om nog maar te zwijgen van onflatterende foto's waar ik opsta, of informatie over mij die anderen posten, of die nu waar is of niet." Hij vreest verder dat de voorgestelde Europese regels zullen leiden tot een identieke behandeling voor enerzijds vragen om juiste informatie offline te halen die gepost werd door anderen, als anderzijds "verzoeken om foto's offline te halen die ik zelf gepost heb maar die gekopieerd werden door anderen."
Waarschuwing
Rosen waarschuwt dus voor de gevolgen die een implementatie van de huidige voorstellen zullen hebben. "Het is moeilijk voor te stellen dat het internet dat we dan krijgen zo vrij en open zal zijn als het huidige," besluit hij. (sam)
