Waarom WinAmp het echte digitale muziekicoon was
Vergeet iTunes, Spotify en Last.fm: de revolutie van digitale muziek begon met muziekspeler WinAmp, die volgende maand ten grave wordt gedragen door eigenaar AOL. Een korte geschiedenis van dit bijna vergeten icoon.
Op 20 december trekt het Amerikaanse internetportaal AOL de stekker uit WinAmp, een muziekspeler met aangesloten downloadwinkel die het bedrijf inmiddels al bijna 15 jaar op stal had, en de concurrentiestrijd met muziekspelers, -winkels en -diensten als iTunes en Spotify verloor. Die laatsten waren onwaarschijnlijk belangrijk voor de muziekindustrie, omdat ze digitale muziek naar de massa brachten. Maar het pionierswerk werd gedaan door WinAmp, dat de 'early adopters' warm maakte voor een wereld van afspeellijsten, muziekbibliotheken, cd-rips en, ja, ook illegale downloads.
WinAmp zag het levenslicht in 1997, toen een nog betrekkelijk kleine groep van computer- en internetfreaks kennismaakte met de digitalisering van muziek. De mp3-standaard, die het mogelijk maakte om muziek te comprimeren naar een bestand dat klein genoeg was om met honderden tegelijk op een cd-rom te branden of te delen via het internet, was net opgang aan het maken, en cd-romspelers waren ondertussen een standaardcomponent geworden in pc's. Het resulteerde al snel in een illegaal uitwisselcircuit, dat twee jaar later nog werd versterkt door Napster, de eerste onlinestek waar men van muziekcd's 'geripte' nummers kon uitwisselen. Om die muziek ook af te spelen op een computer, kwam WinAmp in het spel.
In zijn hoogdagen had WinAmp 60 miljoen gebruikers, die via het programma kennismaakten met een compleet nieuwe manier van muziek beleven. Een luisteraar sloot een pc aan op zijn stereoketen, en kreeg via WinAmp de toegang tot zijn volledige muziekbibliotheek, die hij dan weer kon verdelen in zelf opgestelde afspeellijsten. Heel wat van die muziek hadden gebruikers 'geript' van hun eigen cd's, die vervolgens voorgoed naar de kast werden verwezen, maar volgens velen was WinAmp ook een bepalende factor in de snelle groei van illegale muziekdownloads, die zeker in het begin van de jaren 2000 een zware knauw betekende voor de inkomsten van de muziekindustrie.
Het hield de Amerikaanse internetgigant AOL niet tegen om Nullsoft, de eigenaar van WinAmp, in 1999 al over te nemen, en de muziekspeler onder te brengen bij zijn eigen diensten. De jaren daarop bouwde AOL de speler uit met een legale downloaddienst, en de afgelopen jaren kwam er ook een Android- en Mac OS X-versie van het programma. Maar die inspanningen kwamen telkens te laat. Vanaf 2003 nam Apple het over met zijn iTunes-muziekspeler en -downloadwinkel, en de jaren daarna werd het aanbod van onlinemuziek verbreed met streamingdiensten als Last.fm en Spotify. WinAmp hinkte meer en meer achterop, waardoor AOL nu besloot om de stekker eruit te trekken. Tot 20 december is het programma nog downloadbaar op www.winamp.com, daarna verdwijnt het voorgoed.
