Verenigde Staten droppen "moeder aller bommen" op IS in Afghanistan
De Verenigde Staten hebben in de strijd tegen terreurgroep Islamistische Staat voor het eerst de MOAB-bom ingezet. Een militair toestel liet de zogenoemde 'moeder aller bommen' vallen boven de Afghaanse provincie Nangarhar. Doelwit was een reeks grotten die door IS wordt gebruikt, zo meldt het leger.
De 'Massive Ordnance Air Blast' heet ook wel de GBU-43. De bom wordt met meer dan 8.000 kilogram springstof en elf ton TNT-equivalent als het krachtigste conventionele springtuig van de Amerikaanse strijdkrachten beschouwd. Het was sinds zijn ontwikkeling in 2003 nooit eerder bij daadwerkelijke gevechten ingezet.
De aanval van vandaag was gericht op Afghaanse grotten die werden gebruikt door de terreurgroep. Islamitische Staat heeft zijn verdediging in Afghanistan versterkt met "geïmproviseerde explosieven, bunkers en tunnels'', aldus de Amerikaanse strijdkrachten in een verklaring. De MOAB zou "de juiste munitie'' zijn om dergelijke obstakels aan te pakken.
De inzet van de bom diende ook om de kans te minimaliseren dat slachtoffers zouden vallen onder Amerikaanse en Afghaanse militairen die actief zijn in het gebied. De VS benadrukken al het mogelijke te hebben gedaan om burgerslachtoffers te voorkomen. De Amerikaanse strijdkrachten gaan nu na hoeveel schade er is aangericht.
De MOAB werd ontwikkeld in 2003 tijdens de oorlog in Irak, maar werd daar nooit ingezet. Hier zijn beelden van een test in november 2003 aan de Eglin Airforce Base in Florida:
IS in Afghanistan
De Amerikaanse en Afghaanse luchtmacht voeren al maanden zware bombardementen uit op stellingen van IS, maar die kregen de terreurbeweging niet op de knieën. In 2016 had IS volgens een VN-rapport in Afghanistan meer mensen gedood dan ooit tevoren.
Dat komt doordat IS veranderd is van strategie: van pogingen tot territoriumuitbreiding tot terreuraanslagen. Sinds het begin van het jaar heeft IS alleen al in de hoofdstad Kaboel drie grote aanslagen opgeëist. Onder andere een zelfmoordaanslag op het hooggerechtshof van het land met 22 doden in februari en een bijzonder moordende, zeven uur durende aanval van vijf IS-strijders op het grootste militair ziekenhuis van het land met minstens 49 doden in maart. Gisteren nog blies een zelfmoordterrorist zich op tussen een aantal ambtenaren, die net hun kantoren hadden verlaten. Vijf mensen kwamen om.
Experten maken zich evenwel ook zorgen dat IS-strijders op de vlucht uit Syrië en Irak in Afghanistan en Centraal-Azië een nieuwe basis willen vestigen. Dat staat morgen onder andere op de agenda van een grote Afghanistanconferentie in Moskou. IS zou van plan zijn op Afghaans en Pakistaans grondgebied een nieuwe provincie te stichten: "IS-Khorasan".