Afbraak ozon uitgelokt door gas
Wetenschappers van de universiteiten van York en Leeds hebben ontdekt dat gasuitstoot een belangrijke rol speelt bij de vernietiging van de ozonlaag boven de oceanen.
Het onderzoeksteam ontdekte dat jodiumoxide, een belangrijke speler in de ozonafbraak, boven afgelegen oceanen van een tot nog toe onbekende mariene bron afkomstig zou zijn.
De voornaamste bron van jodiumoxide kan worden verklaard door de uitstoot van hypoiodous zuur (HOI), een gas waarvan voorheen niet werd aangenomen dat dit werd afgegeven door de oceaan, samen met moleculair jodium (I2).
Voorheen werd de aanwezigheid van jodium in de atmosfeer gelinkt aan emissies van organische verbindingen uit microscopische zeeplanten.
Zelfvernietigend
De studie die gepubliceerd werd in het blad Nature Geoscience, bouwt verder op een eerdere studie die aantoonde dat reactief jodium samen met broom verantwoordelijk is voor de afbraak van grote hoeveelheden ozon - 50 procent meer dan voorspeld door de meest geavanceerde klimaatmodellen - in de lagere atmosfeer boven de tropische Atlantische Oceaan.
De wetenschappers herhaalden de gasvormige emissie in combinatie met ozon in het laboratorium en bekeken de reactie. Daaruit bleek dat zowel I2 als HOI gevormd werden.
"Het mechanisme van het vrijgeven van jodium in de atmosfeer blijkt erg belangrijk boven tropische oceanen, waarvan metingen ook aantonen dat er meer jodium in het water aanwezig is om te reageren met ozon", zegt John Plane van de Universiteit van Leeds.
"Onze laboratoriumexperimenten tonen aan dat deze gassen ontstaan uit een reactie van atmosferische ozon met jodium dat aanwezig is ter hoogte van het wateroppervlak en dat op een niveau die van betekenis is voor de chemie van de mariene atmosfeer", zegt Lucy Carpenter van de departement Scheikunde van de Universiteit van York.
"Het onderzoek toont een belangrijke negatieve feedback voor ozon, een soort van zelfvernietigend mechanisme. Hoe meer ozon er is, hoe meer gasvorming de ozon zal vernietigen."
