Noordelijke IJszee stilaan omgevormd tot vuilnisbelt
De hoeveelheid plasticafval stijgt zelfs in de Arctische diepzee. Dat hebben wetenschappers van het Alfred Wegener Instituut voor Pool- en Zeewetenschappen (AWI) met de hulp van speciale onderwatercamera's bij het diepzee-observatorium "Hausgarten" bewezen.
In 2002 konden de vorsers ongeveer een procent vuilnisresten op de opnames zien, in 2011 ontdekten ze al rond de twee procent afval op de foto's. "De Arctische Oceaan of Noordelijke IJszee en vooral dan het diepzeegebied gold lange tijd als een afgelegen, nagenoeg onaangetaste regio van de Aarde", aldus de wetenschappers. Juist daarom is de waargenomen stijging bedenkelijk.
De hoeveelheid vuilnis rond het AWI-diepzeeobservatorium in het oostelijk deel van de Fram Straat (tussen Groenland en Spitsbergen) gelijkt inmiddels veel op de hoeveelheid die in diepzeetroggen voor de Portugese hoofdstad Lissabon gevonden wordt, aldus AWI-biologe Melanie Bergmann in Bremerhaven.
Het rapport werd online in het vakblad Marine Pollution Bulletin gepubliceerd. Bergmann evalueerde ongeveer 2.100 foto's van de zeebodem rondom het diepzeeobservatorium. Een vanop afstand bestuurd camerasysteem zweefde op 2.500 meter diepte anderhalve meter boven de zeebodem en maakte foto's van de grond.
De beelden zouden eigenlijk veranderingen in de biodiversiteit van bewoners van de diepzee zoals zeekomkommers, haarsterren en garnalen documenteren. De foto's leverden echter ook bewijzen voor de toenemende vervuiling van de diepzee. De herkomst van het vuilnis is met de hulp van de foto's niet te achterhalen, maar volgens Bergmann speelt de terugloop van het ijs een rol.
"De laag zee-ijs in het Noordpoolgebied werkt normaal gezien als een barrière". Sinds de ijslaag regelmatig krimpt, is het scheepvaartverkeer serieus toegenomen. "We merken inmiddels driemaal meer privéjachten op en tot 36 maal meer vissersboten in deze regio dan voor 2007".
Deze ontwikkelingen kunnen voor levende wezens in de diepzee gevaarlijk worden, schrijven de wetenschappers. Plasticafval kan dieren verwonden, vergiftigen en zelfs de biodiversiteit veranderen. Bergmann en haar collega's willen hun werk aan dit onderwerp nu uitbreiden. Ze willen onderzoeken hoe groot de belasting van de Noordpoolzee met micro-plasticpartikelen is. Die ontstaan, als plasticafval onder invloed van UV-licht en golven in nietige deeltjes worden afgebroken.