Jarenlang de pil nemen: kan dat kwaad?
"Ik nam al lang de pil niet meer. Al die onnatuurlijke hormonen in je lichaam, dat kan niet gezond zijn", liet een zwangere Elke Vanelderen zich deze week ontvallen. Het stemt tot nadenken: veel vrouwen nemen jarenlang de pil zonder hierbij stil te staan. Is er een moment dat het tijd wordt om de hormonale anticonceptie af te bouwen? Of is er helemaal geen gevaar voor je gezondheid?
We beginnen steeds vroeger met de pil: waar dat vroeger iets voor volwassenen leek, is een meisje van 15 met een strip op haar nachtkastje geen uitzondering meer. Om hormonale vormen van acne onder controle te houden bijvoorbeeld, om pijnlijke en overvloedige regels te verhelpen, maar ook omdat tieners steeds vroeger aan seks beginnen: 50 procent van de jongeren tussen de 15 en 19 jaar oud zijn seksueel actief.
Het is dan ook niet verwonderlijk dat ouders steeds vroeger met hun dochter naar de dokter trekken om een pilvoorschrift te krijgen, maar het heeft wel tot gevolg dat vrouwen deze "medicatie" steeds langer aan een stuk door nemen. Voor je het weet ben je 10 à 15 jaar verder en heb je al die tijd onafgebroken hormonen in- of opgenomen, of dat nu via de pil, een vaginale ring, een implantaat of een spiraaltje was. Geeft dat eigenlijk geen problemen - zowel voor de gezondheid als om zwanger te worden - zoals Elke Vanelderen beweert?
Onnatuurlijk?
"Absoluut niet", benadrukt Dr. Mireille Merckx, pediatrisch gynaecologe en gespecialiseerd in anticonceptie. "Met de auto of de fiets op straat rijden houdt voor je gezondheid veel meer risico in dan de pil nemen. Het aantal hormonen dat je binnenkrijgt als je hormonale anticonceptie neemt, is immers relatief. Als je bijvoorbeeld 20 jaar geen pil neemt en je bent seksueel actief, word je gemiddeld vier keer (ongepland) zwanger. En eigenlijk is die impact veel zwaarder: een zwangerschap gaat gepaard met een veel grotere productie aan hormonen dan de pilinname, en een zwangerschap vergt ook veel van je lichaam."
Dr. Merckx heeft ook moeite met de term 'onnatuurlijk', die Elke Vanelderen gebruikt. "Dat klopt niet helemaal. Hoewel bepaalde stoffen in de hormonale anticonceptie synthetisch zijn, wordt er de laatste jaren veel meer onderzoek gedaan naar natuurlijke stoffen. En Elke vergeet dat je elke dag met lichaamsvreemde stoffen en "xeno"hormonen in contact komt die veel schadelijker zijn dan die in de pil. Als je bijvoorbeeld een weekje je huis schildert, of groenten eet met restjes pesticiden erop."
Verder mag je er ook niet vanuit gaan dat natuurlijke hormonen altijd onschadelijk zijn. "Een overproductie van oestrogeen bijvoorbeeld geeft je een hogere kans op baarmoederkanker, ook al is dat lichaamseigen. De pil helpt je in dat geval om je hormoonspiegel in balans te houden. Ongezond kan je dat niet noemen."
Informeren
Dr. Merckx hamert er wel op dat de pil - en eender welke andere vorm van anticonceptie - op een veilige manier gebruikt moet worden. Dit betekent dat ze voorgeschreven moeten worden door een arts, die je medische voorgeschiedenis kent en doseringen zal aanpassen. Als dat het geval is, ziet ze geen enkel probleem. "Je mag de pil probleemloos 25 à 30 jaar aan een stuk doornemen, het biedt een enorme waaier aan voordelen en is erg gemakkelijk. En ik zie veel liever een meisje van 15 met de pil dan een meisje van 15 die een abortus moet ondergaan; dat is zowel psychisch en als fysisch veel schadelijker."
Wie echter niet overtuigd is van de pil, graag wil beginnen met anticonceptie, vragen heeft of van methode wil veranderen, gaat best eens langs bij de gynaecoloog om alle opties te overlopen. Onderzoek bij 1.800 Belgische vrouwen heeft uitgewezen dat de info van de arts helpt om een geïnformeerde beslissing te maken waar je je achteraf ook goed bij voelt. Er bestaan immers nog veel vooroordelen en misverstanden over de beschikbare anticonceptiemiddelen. Wie professionele begeleiding kreeg, koos in bijna 40 procent van de gevallen voor een andere methode dan ze oorspronkelijk voor ogen hadden. Jezelf informeren is dus enorm belangrijk.
