Waar zijn de vrouwen eigenlijk, Tolkien?
'The Hobbit', het nieuwste adembenemende Tolkien-avontuur, laat weer veel inkt vloeien. Naast de lovende filmkritiek, duikt hier en daar ook wel een opiniestukje op. Zo vroeg een journaliste in Time zich - terecht? - af waar al die vrouwen zijn in het verhaal.
Wie de literatuur van Tolkien heeft verslonden of Peter Jacksons nieuwste creatie is gaan bewonderen, zal het beamen: Middle-earth is a men's world. Van Bilbo Baggins en Gandalf tot de dwergenkoning Thorin met zijn twaalf harige metgezellen... Geen vrouw te bespeuren tot Cate Blanchett (Galadriel) verschijnt na ongeveer twee uur film.
Weetje: in het boek komt haar personage eigenlijk helemaal niet voor. Om het met de woorden van de screenwriter te zeggen: "You start to feel the weight of 13 hairy dwarves".
Akkoord het is fantasy en het stamt uit een pre-feministisch tijdperk, maar zelfs regisseur Peter Jackson is van mening dat het zo echt mogelijk moet aanvoelen. Zo sprak hij de wijze woorden: "Ik ondersteun de gedachte niet dat fantastisch ook automatisch onrealistisch moet zijn. Ik vind dat je moet kunnen geloven in de wereld waarin je terecht komt. Details zijn onwaarschijnlijk belangrijk".
Kort door de bocht leek Tolkien zich dus thuis te voelen in een wereld met zo weinig mogelijk vrouwen, waar mannen zich vaak aseksueel voortplanten en instaan voor de opvoeding van het mannelijk nageslacht.
Waar zijn de vrouwen?
'The Hobbit' is allesbehalve uniek wat de opvallende afwezigheid van betekenisvolle vrouwelijke personages betreft. Wie ons niet gelooft, kan zijn of haar favorieten even toetsen aan de zogenaamde 'Bechdel'-test. Drie simpele vragen beantwoorden en je weet zo hoe het gesteld is met de vrouwelijke aanwezigheid in een film.
1. Zijn er twee of meer vrouwen met een naam?
2. Praten de vrouwelijke personages met elkaar?
3. Gaat het gesprek over meer dan mannen?
Er buizen trouwens veel meer films dan je zou denken: