Waarom een vrouw witte wijn krijgt en haar man rode
Systematisch worden vrouwelijke namen, woorden of objecten geassocieerd met lichtere kleuren, de mannelijke variant is donkerder. Dat bleek uit een studie van Gün Semin uitgevoerd aan de universiteit van Utrecht. Als gevolg daarvan wordt bijvoorbeeld verondersteld dat een man rode wijn zal drinken en een vrouw witte.
Semin gaf een groep vrijwilligers een reeks experimenten. Bij de eerste werden mannen- en vrouwennamen in zwart en wit geprojecteerd. De vrijwilligers hadden 0,75 seconden om te beslissen of de naam mannelijk of vrouwelijk was.
Mannennamen die in het zwart werden geprint en vrouwennamen in het wit werden sneller herkend dan witte mannennamen en zwarte vrouwennamen.
"Ik heb nog nooit zo'n proper resultaat gezien, het is echt een sterk effect", aldus de onderzoeker.
Het experiment werd herhaald met associaties: vrouwennamen gelinkt aan 'zwak', 'zacht' of 'onderdanig' werden sneller verwerkt dan als ze gelinkt werden aan 'assertief', 'sterk' en 'gewichtig'. Het omgekeerde gold opnieuw voor mannennamen.
De resultaten blijven overeind als de proefpersonen gevraagd wordt aan wie een ober een glas rood en een glas wit zou geven. 80 procent dacht dat de rode wijn voor de man was bestemd en de witte voor de vrouw.
Dat geldt ook voor koffie: een espresso was voor mannen, een cappuccino voor vrouwen.
Waarom dat zo is, kon de onderzoeker niet verklaren. "Ik kan me inbeelden dat het iets te maken heeft met zuiverheid. Maagdelijkheid en puurheid worden ook altijd gezien als vrouwelijk, terwijl mannen eerder een donkere, sinistere, avontuurlijke zijde hebben. Wat het ook is, het effect is erg sterk."
De meest logische verklaring lijkt cultureel: we worden opgevoed met deze ideeën, die ook vaan onbewust tot uiting komen in taal, gedrag en sociale verwachtingen. Daardoor blijft de associatie sterk.
