Belgen helpen "vliegend strijkijzer" de ruimte in
België neemt prominent deel aan een ambitieus ruimteproject van het European Space Agency (ESA) om een ruimtetuig te lanceren dat vanzelf weer naar de Aarde kan terugkeren. Als de testlancering met de IXV, een soort vliegend strijkijzer, in oktober succesvol blijkt, gaat het om een wereldprimeur.
Het onbemande ruimtetuig, die volgetankt bijna twee ton weegt, zal in oktober door een lichte Europese Vega-draagraket vanop Kourou in Frans-Guyana gelanceerd worden. Eenmaal op 320 kilometer hoogte, maakt de IXV een vlucht tot op 450 kilometer hoogte en bereikt het een snelheid van 7,5 km per seconde.
Na ongeveer 1 uur 40 minuten en 32.800 afgelegde kilometer moet het dankzij de hulp van een valschermsysteem neerplonsen in een gebied in de Stille Oceaan. Daar zal een bergingsschip het teruggekeerde tuig van vijf meter lang, 1,5 meter hoog en 2,2 meter breed opwachten.
Autonoom
Indien alles volgens plan verloopt, gaat het volgens ESA-programmadirecteur Giorgio Tumino om een wereldprimeur.
Het experimentele ruimtetuig vliegt volledig autonoom, de vluchtleiding Altec in Turijn stuurt geen enkel commando. De meest kritische fase is de duik in de atmosfeer en terugkeer, over zowat 7.700 km, en waarbij de temperatuur tot 1.600 graden oploopt. Tijdens de vlucht worden voortdurend metingen gedaan, om meer te leren over het gedrag van het tuig.
België
Het programma kost, alles inbegrepen, ongeveer 170 miljoen euro. Zeven landen nemen primair deel, waaronder België dat voor ongeveer tien procent participeert, aldus Tumino.
Belgische bedrijven als Sabca leverde de actuatoren, een soort hydraulische hefbomen, die de 'flappen' besturen. Ook het Belgisch ruimtevaartbedirjf QinetiQ Space speelt een belangrijke rol in de electronica van het tuig en software. SAS is dan weer betrokken bij de "operaties" en het grondsegment. De Karolingische dochter van hoofdaannemer Thales Alenia Space werkte mee aan elektrische systemen op de grond en aan het elektronisch geheugen van het tuig zelf.
Bemande ruimtevaart
In totaal nemen zowat veertig bedrijven en onderzoeksinstellingen uit Europa deel aan het project. Het bouwt voort op de ARD-capsule waarmee Europa in 1998 aantoonde de terugkeertechnologie te beheersen.
Volgens Tumino is de IXV een "fundamentele stap" indien ESA zou beslissen autonoom aan bemande ruimtevaart te doen (en wat het met het schrappen in 1992 van het in ontwikkeling zijnde ruimteveer Hermes niet meer kon doen). Maar het tuig opent ook de weg voor toepassingen zoals vluchten naar structuren in de ruimte zoals het ISS, robotexploratie van het heelal, servicebeurten voor satellieten (met inbegrip van het opruimen ervan), experimenten in gewichtloosheid en aardobservatie.
