"Gedwongen terugkeer illegale criminelen moet beter"

"Een correct terugkeerbeleid zou absolute prioriteit moeten geven aan de repatriëring van illegale criminelen. Maar daar maakt deze regering geen punt van." Kamerlid Theo Francken (N-VA) is scherp voor staatssecretaris voor Asiel en Migratie Maggie De Block (Open Vld). "De gedwongen terugkeer van illegale criminelen moet beter."

Francken ging na of de positieve berichtgeving rond het terugkeerbeleid onder De Block wel klopt. Inderdaad, geeft de N-VA'er toe, de globale cijfers liggen onder De Block hoger dan onder haar voorganger Melchior Wathelet (cdH). "Maar zelfs met die toenemende terugkeercijfers, blijven de cijfers lager dan in de periode 2001-2006."

Meer inspanningen
Het aantal vreemdelingen dat vrijwillig terugkeert, zit dan wel in stijgende lijn, geeft Francken toe, "de gedwongen verwijderingen zitten sinds 2006 in dalende lijn en stabiliseren ook onder staatssecretaris De Block op een historisch laag aantal". Volgens hem moeten er meer inspanningen gedaan worden om terugname-akkoorden te sluiten met Marokko, Tunesië en Algerije. Zowel de Europese Unie als de Belgische autoriteiten moeten grotere diplomatieke druk uitoefenen. "Dit is cruciaal omdat 33 procent van alle bevelen om het grondgebied te verlaten, worden uitgereikt aan mensen met één van deze drie nationaliteiten."

Logica
Veel scherper haalt hij uit naar de cijfers van de gedwongen terugkeer van illegale vreemdelingen, en dan vooral van illegale criminelen. "In tegenstelling tot de hoera-berichtgeving verloopt deze verwijdering steeds moeizamer", stelt Francken vast. Zo werd in 2012 "slechts" 8,8 procent van de illegale vreemdelingen die om redenen van openbare orde administratief aangehouden werden in een gesloten centrum opgesloten met het oog op verwijdering. Tussen januari en april van dit jaar ging het om 8,0 procent. Van de andere illegalen die in 2012 administratief aangehouden werden, bijvoorbeeld omdat ze bij een identiteitscontrole tegen de lamp liepen, wordt 14,4 procent opgesloten. "Dat betekent dat een illegaal die niet in orde is met zijn papieren bijna tweemaal zo veel kans heeft om teruggestuurd te worden als een illegaal die ook diefstallen pleegt. Waar is de logica?", vraagt Francken zich af.

Uit andere cijfers die hij verzamelde, blijkt dat van de illegale criminelen die een gevangenisstraf hebben uitgezeten 4,5 procent administratief aangehouden wordt om het land uitgezet te worden. Sinds 2007, toen het nog om 18,5 procent ging, zakt dat percentage jaar na jaar. 64,7 procent van de illegale criminelen kreeg vorig jaar een uitwijzingsbevel.

Geen capaciteit
Francken stelt vast dat De Block vindt dat bijna 70 procent van de illegale criminelen (64,7 pct + 4,5 pct) terug zou moeten keren naar zijn herkomstland, maar hij betreurt dat "de regering geen punt maakt van hun gedwongen terugkeer". "Waarom ze dat niet doet, moet je aan haar vragen. Maar ik vermoed dat het uitblijven van de noodzakelijke terugname-akkoorden er veel mee te maken heeft. De Dienst Vreemdelingenzaken redeneert dan dat er toch geen reden is tot opsluiten en er dan maar een bevel om het land te verlaten moet worden uitgereikt. Een andere reden is dat er geen capaciteit is." Volgens Francken zitten de gesloten centra propvol en moeten er plaatsen bijkomen. "Je kunt niet verwijderen als er geen plaats is. In België beschikken we over ongeveer 500 plaatsen, in Nederland zijn er zo'n 1.600."

Geen aanval
Francken spreekt tegen dat hij met zijn cijfers - en begeleidende persconferentie - de aanval inzet tegen Maggie De Block. "Ik zie het zo niet. De waarheid heeft haar rechten. Er wordt voortdurend positief gecommuniceerd over het terugkeerbeleid, maar de realiteit is veel genuanceerder. Als blijkt dat het niet goed gaat, mag ik toch wel mijn werk doen?"

Bij de verkiezingen van juni 2014 komen Francken en De Block mogelijk beiden in de kieskring Vlaams-Brabant op. Francken is burgemeester van Lubbeek, De Block woont in Merchtem.