EU stuurt verkenningsmissie naar Mali
De Europese Unie stuurt eind deze week een eerste verkennende missie naar Mali met het oog op een versnelde ontplooiing van het opleidingsprogramma voor het regeringsleger. Dat hebben Europese functionarissen gezegd in de aanloop naar een speciale bijeenkomst van de Europese ministers van Buitenlandse Zaken over het gewapende conflict in het West-Afrikaanse land. "Frankrijk staat niet alleen in Mali", zo verzekerden ze. Intussen opent het Internationaal Strafhof een onderzoek naar oorlogsmisdaden die sinds januari vorig jaar in Mali gepleegd werden.
Frankrijk lanceerde vrijdag een onverwacht luchtoffensief om de opmars van gewapende groepen vanuit het noorden van Mali te stuiten. "Frankrijk handelde als eerste omdat het de middelen had", zo klonk het in Europese middens. Iedereen deelt de Franse analyse dat een snel ingrijpen noodzakelijk was. "De intentie van de jihadisten is duidelijk geworden: zoveel mogelijk Malinees grondgebied onder controle krijgen."
Opleiding soldaten versneld
De spoedzitting van de ministers moet aantonen dat Europa "een vitaal belang heeft bij wat er in Mali gebeurt" en dat Frankrijk, dat intussen ook grondtroepen inzet, geen cavalier seul speelt. Landen als België, Groot-Brittannië en Duitsland bieden concrete ondersteuning aan en de Europese Unie versnelt de ontplooiing van een al eerder geplande missie om Malinese soldaten op te leiden.
Niet naar het front
De ministers geven morgen hun fiat aan de missie. Ze zullen een bevelhebber benoemen en de modaliteiten bespreken. Volgens de oorspronkelijke plannen zouden zo'n 200 militaire instructeurs ten noordoosten van Bamako vier van de acht bataljons van het regeringsleger gaan opleiden. Nog eens 250 manschappen staan in voor logistieke ondersteuning en bescherming. De instructeurs blijven in ieder geval weg van het front.
Desertie vermijden
Het slecht uitgeruste en amper opgeleide Malinese leger heeft geen beste reputatie. In maart vorig jaar nog zetten militairen de president af. De Europese missie zal dan ook advies verlenen over de herstructurering van de krijgsmacht. Aandacht voor de uitbouw van een duidelijke bevelsstructuur en de verloning van de soldaten moet massale desertie vermijden.
Afrikaanse troepenmacht
De Franse interventie dient in eerste instantie om de opmars van de gewapende groepen te stoppen en de situatie te stabiliseren. Dat kan volgens ingewijden "maanden in beslag nemen". Intussen wordt ook volop werk gemaakt van de ontplooiing van een 3.300 man sterke troepenmacht van West-Afrikaanse landen, die met een mandaat van de VN-Veiligheidsraad de Malinezen moet helpen de integriteit van het grondgebied te herstellen. Ook deze troepenmacht kan op Europese ondersteuning rekenen.
De demarche van de Fransen komt volgens een antiterreurexpert alleszins als geroepen. Het noorden van Mali dreigde volgens hem te evolueren tot een 'safe haven' voor potentiële terroristen die zich als een olievlek kan uitspreiden over de onstabiele regio. Vandaag nog zijn buitenlanders ontvoerd na een aanval op een gasveld van oliebedrijf BP in het zuiden van buurland Algerije.
Antiterreurmaatregelen verscherpen
Ook in Europa noopt het geweld in Mali tot extra waakzaamheid voor terreuracties. "Er kan een zekere impact bestaan. In Frankrijk zijn de antiterreurmaatregelen verscherpt en ook onze diensten houden de ontwikkelingen in de gaten. Maar de brede consensus binnen de VN en onder Afrikaanse landen over de interventie zou de impact op de veiligheid in Europa moeten verminderen", relativeert de Europese expert.
Oorlogsmisdaden
De procureur van het Internationaal Strafhof heeft vandaag een onderzoek geopend naar mogelijke oorlogsmisdaden die sinds januari 2012 in Mali gepleegd werden, zo heeft het bureau van de procureur bekendgemaakt.
"Ik ben tot de conclusie gekomen dat sommige brutaliteiten en vernielingen oorlogsmisdaden kunnen zijn volgens het Statuut van Rome", het oprichtingsverdrag van het ICC (International Criminal Court), verklaarde de procureur van het hof, Fatou Bensouda, in een mededeling.
In Mali zijn ongeveer 800 Franse soldaten actief. Ze krijgen uit België steun van twee transportvliegtuigen (C-130) en twee medische helikopters.
Sinds de staatsgreep van maart vechten de naar onafhankelijkheid strevende Toearegs en islamistische groepen als Ansar Dine over de controle van het noorden van Mali. Bijna een half miljoen Malinezen zijn op de vlucht voor het geweld. De Europeanen gaan ervan uit dat de lokale bevolking geen islamistisch staatsbestel wil en de interventie steunt. Ook de Toearegs willen vechten tegen de islamisten.
De Europeanen voorzien ook humanitaire bijstand en ondersteuning voor de Malinese interimregering. Ze willen buitenlandminister Tieman Coulibaly, die donderdag het Europese beraad bijwoont, wel duidelijk maken dat er ook in de huidige context voortgewerkt moet worden aan democratische hervormingen en de voorbereiding van verkiezingen die een legitieme regering in het zadel moet helpen.
