Moeizaam huwelijk tussen EU en Grieken in rustiger vaarwater
Het moeizame huwelijk tussen Griekenland en de rest van de eurozone lijkt dit weekeinde weer even in een rustiger vaarwater te zijn gekomen. De Grieken lijken gisteren, zij het knarsetandend, in meerderheid te hebben gekozen voor pro-Europese partijen tijdens de parlementsverkiezingen. Daarmee kozen zij er impliciet voor om bij de euro te blijven. Europa stak tegelijkertijd de Grieken ook een helpende hand toe, maar hamerde op een snelle formatie.
De Europese Unie heeft "de moed en de veerkracht'' van de Griekse kiezers geprezen. Bij de parlementsverkiezingen lijken de twee Griekse partijen die met Europa afspraken hebben gemaakt over noodhulp en bezuinigingen, een absolute meerderheid te hebben gewonnen.
In een gezamenlijke verklaring zeiden EU-president Herman Van Rompuy en José Manuel Barroso, voorzitter van de Europese Commissie, dat de Grieken "zich volledig bewust zijn van de offers die van ze worden gevraagd om de economie te herstellen en te bouwen aan een nieuwe, duurzame groei voor het land''. Van Rompuy en Barroso zeggen dat ze hopen dat de formatie snel verloopt. Na de vorige verkiezingen in mei mislukten drie formatiepogingen en een bemiddeling. Daarop werden de verkiezingen van gisteren uitgeschreven.
Inspanningen van burgers
De eurogroep, de ministers van Financiën van de eurozone, wil een snelle kabinetsformatie in Griekenland maar wees ook op "de omvangrijke inspanningen die al gedaan zijn door de Griekse burgers''.
De Duitse minister van Buitenlandse Zaken Guido Westerwelle zei gisteren dat wat Duitsland betreft nog een keer met de Grieken gepraat kan worden over de opgelegde bezuinigingen, een belangrijke verschuiving in het eerdere Duitse standpunt. Die onderhandelingen kunnen alleen gaan over tijdelijk uitstel; er zijn geen "substantiële wijzigingen'' mogelijk in het hervormingsprogramma, voegde hij toe.
"Ruimte voor onderhandelingen"
In navolging van Westerwelle toonde ook Didier Reynders, zijn Belgische ambtgenoot, soepelheid. Volgens Reynders is er "ruimte'' voor onderhandelingen over termijnen. De Franse minister van Financiën, Pierre Moscovici, ging een stap verder. Hij zei dat Europa Griekenland moet helpen bij het stimuleren van de economische groei. Budgetdiscipline moet volgens de Franse minister niet ten koste gaan van hoop.
De Nederlandse minister van Financiën Jan Kees de Jager was minder toeschietelijk. Volgens de bewindsman hebben de Grieken geen alternatief voor het saneren van hun financiën en economie. "Met minder kunnen we geen genoegen nemen. Alleen dit zal de Griekse bevolking op lange termijn een betere toekomst geven. Er zijn geen makkelijke oplossingen.''
"Snelle formatie is cruciaal"
De euro reageerde in eerste instantie positief op de voorlopige Griekse uitslagen en bereikte het hoogste punt in drie weken tijd op 1,2730 dollar, maar zakte even later weer weg tot een stand van 1,2690 dollar vanwege de onzekerheid over de regeringsformatie.
Hoogleraar bankwezen en financiering Harald Benink zei gisteren dat de Griekse verkiezingsuitslag in combinatie met de Europese toenaderingspogingen vandaag voor wat kalmte kunnen zorgen op de financiële markten. "Maar een snelle Griekse formatie is cruciaal.''