Vermoedelijke afzendster bommen opgepakt in Jemen
In Jemen zijn enkele mensen opgepakt in verband met de bommen die werden onderschept op vluchten naar de Verenigde Staten. Het gaat om de vermoedelijke afzendster van de bompakketten - een studente geneeskunde - en enkele personeelsleden van de luchthaven van de hoofdstad Sanaa. België verscherpt inmiddels de maatregelen tegen mogelijke terreuractiviteiten.
De regering heeft een verscherpte waakzaamheid gevraagd voor passagiers- en vrachtvluchten vanuit Jemen en die van en naar de Verenigde Staten, en ook andere landen nemen extra veiligheidsmaatregelen. Zo hebben Frankrijk en Duitsland het vrachtverkeer vanuit Jemen gewoon opgeschort.
Het dreigingsniveau in ons land en voor de Belgische belangen uit het buitenland blijft evenwel ongewijzigd. De bestaande veiligheidsmaatregelen voor Amerikaanse en Israëlische belangen blijven gehandhaafd.
Weinig impact
Volgens staatssecretaris voor Mobiliteit Etienne Schouppe (CD&V) zullen de passagiers weinig merken van de maatregelen. "Misschien is het toezicht wel wat scherper, maar er zijn geen bijkomende maatregelen voor de passagiers in vergelijking met de maatregelen die al van kracht waren. Alleen wordt er op het vlak van bagage en pakjes wat nauwgezetter gecontroleerd."
Al-Qaida
Volgens de Amerikaanse minister van Binnenlandse Veiligheid Janet Napolitano zijn de pakketten die werden onderschept op vliegtuigen met bestemming de Verenigde Staten het werk van al-Qaida. "Wij weten dat de auteurs van deze daad - die de vingerafdruk draagt van al-Qaida, al-Qaida op het Arabische Schiereiland - alles doen wat ze kunnen om ons (veiligheids)systeem te testen". Napolitano zei op Fox News dat de pakjes nog steeds worden onderzocht door wetenschappers.
Bommen operationeel
Het is inmiddels duidelijk dat de bommen meer waren dan pogingen om de waakzaamheid van de veiligheidsdiensten te testen. Het pakket dat werd onderschept op de Britse regionale luchthaven East Midlands was operationeel en kon een vliegtuig naar beneden hebben gehaald, zegt de Britse minister van Binnenlandse Zaken Theresa May na een bijeenkomst van het crisiscomité. Hetzelfde geldt voor het op de luchthaven van Dubaï onderschepte pakket, meldt de politiechef van Dubai, generaal Dahi Khalfane. Volgens de Britse premier David Cameron had het op East Midlands ontdekte bompakket in volle vlucht naar de VS moeten ontploffen.
Pentriet
De bommen in Groot-Brittannië en Dubai zouden pentriet (PETN) bevatten, een krachtige springstof die kan geactiveerd worden door een ontsteker of een felle warmte. De stof werd ook aangetroffen in de onderbroek van de Nigeriaanse student Umar Farouk Abdulmutallab bij de mislukte aanslag van vorig jaar met kerst. Die had toen tachtig gram PETN in zijn slip, wat slechts zou hebben volstaan om een gat in het vliegtuig te slaan. Nu zou het telkens gaan om een veelvoud van die hoeveelheid.
Bommen kwamen uit Jemen
Een functionaris van de Jemenitische luchtvaart zegt dat de bom in Dubai was aangekomen aan boord van een vliegtuig van Qatar Airways dat van de Jemenitische hoofdstad Sanaa naar Dubai was gevlogen over de Qatarese hoofdstad Doha. Dat meldt persagentschap WAM van de Verenigde Arabische Emiraten. Het bompakket in Engeland kwam uit Jemen via de Duitse luchthaven Keulen, meldt Scotland Yard. Het vliegtuig had in Keulen een container opgepikt van een ander vliegtuig uit Jemen. Tussen Jemen en Groot-Brittannië zijn sinds januari geen rechtstreekse vluchten meer als gevolg van de mislukte bomaanslag van Kerstmis 2009.
Arrestaties in Jemen
Op de luchthaven in Jemen zijn ondertussen nog eens 26 verdachte pakjes gevonden, en zijn enkele werknemers van de luchthaven gearresteerd. Jemenitische ordetroepen pakten vanavond ook een vrouw op die de bompakketten zou hebben verstuurd, zegt de Jemenitische president Ali Abdallah Saleh. Het gaat om een studente geneeskunde, melden het Jemenitische ministerie van Defensie en de Arabische nieuwszender al-Jazeera. De Jemenitische politie zou aanwijzingen hebben gekregen van de Amerikaanse autoriteiten, nadat die de vrouw hadden geïdentificeerd als eigenaar van een simkaart op één van de springtuigen. De naam van de vrouw werd niet vrijgegeven, maar ook haar moeder werd opgepakt.
Jemen wijst hulp af
De belangrijkste adviseur van de Amerikaanse president Barack Obama, John Brennan, heeft de Jemenitische president Ali Abdallah Saleh nog opgeroepen uitgebreid samen te werken in de strijd tegen het terrorisme. Hij verzekerde dat de VS "bereid zijn de Jemenitische regering en volk te steunen in de strijd tegen al-Qaida van het Arabisch Schiereiland".
Het land wil daar echter niet van weten. "Jemen bevestigt zijn engagement tegenover de internationale gemeenschap om te vechten tegen het terrorisme", zegt de president. "Maar we zullen niemand toelaten zich te mengen in onze interne aangelegenheden. Wij gaan de terreur bekampen met onze eigen middelen en onze eigen capaciteiten."
Obama verheugd
Tijdens een gesprek met de Britse premier David Cameron heeft Obama zich verheugd over de uitgebreide samenwerking tussen beide landen in de affaire, meldt het Witte Huis. De president looft het professionalisme van de Amerikaanse en Britse diensten in hun gezamenlijke inspanning om dit "terroristisch complot in de kiem te smoren". Hun teams blijven in de komende uren en dagen nauw met elkaar in contact staan. (belga/sam)
