'Scheurtjescentrales' Doel 3 en Tihange 2 mogen worden heropgestart

Op basis van eigen analyses van het FANC en de rapporten van verschillende expertengroepen heeft de nucleaire regulator besloten "dat er geen elementen meer zijn die een heropstart van de reactoren van Doel 3 en Tihange 2 in de weg staan". Dat meldt het FANC vandaag bij de publicatie van de langverwachte onderzoeksresultaten over de zogenaamde 'scheurtjescentrales'. De oppositie reageert verbolgen.

Wanneer de centrales heropgestart zullen worden, hangt van uitbater Electrabel af, zo werd verduidelijkt. Waarschijnlijk zal dit toch een twee tot drie weken duren gezien de procedures voor een heropstart. Electrabel kreeg vandaag de toestemming voor de heropstart. Moederbedrijf Engie meldde inmiddels dat een heropstart er ten vroegste 15 december komt.

De centrales werden een eerste keer stilgelegd in de zomer van 2012 toen tijdens een onderhoudsstop in de stalen wanden van de reactorkuipen "duizenden foutindicaties" werden ontdekt. Het ging om waterstofbelletjes, met de dikte van een sigarettenblaadje.

In mei 2013 kreeg Electrabel toestemming voor de heropstart, onder voorwaarde van bijkomend onderzoek. Uit dat onderzoek kwamen twee onverwachte resultaten bij de testen, waarna de twee kerncentrales in maart 2014 opnieuw stilgelegd werden.

Het onderzoek van Electrabel toonde volgens het Fanc aan dat een van de onverwachte resultaten, een hogere zogenaamde 'verbrossing' af verzwakking, uiteindelijk enkel optrad bij het teststaal. Dat staal is afkomstig van een gelijkaardige afgekeurde Franse reactor en bevat eveneens de scheurtjes of waterstofvlokken. De aanwezigheid van de scheurtjes veroorzaakt volgens het Electrabel-onderzoek geen verdere verbrossing van het staal van de reactorkuip van de twee bewuste reactoren. De verbrossing, eigen aan metaal dat onderhevig is aan straling, verloopt er ook normaal.

Tweede onverwachte probleem was dat bij een inspectie met vernieuwde meetmethodes, meer scheurtjes geteld werden. Bij herinterpretatie van alle resultaten volgens de nieuwe techniek bleek er geen toename meer te zijn.

De onderzoeksresultaten van Electrabel werden bevestigd door het Amerikaanse Oak Ridge National Laboratory.

Extra vermogen van 2.000 megawatt

Een van de negen experten van een bijkomend expertenpanel, dat aangesteld werd na twijfel van twee proffen, had wel nog bijkomende opmerkingen. Maar de grootte van die opmerkingen lag binnen de veiligheidsmarges, werd gesteld.

Op basis van dit alles besliste het Fanc dat een heropstart veilig is en dat de scheurtjes geen onaanvaardbare impact hebben op de veiligheid. Het Fanc heeft ook nieuwe ultrasooninspecties opgelegd, eerst na afloop van de exploitatiecyclus (12 tot 18 maanden) en vervolgens minstens om de drie jaar. De waterstofvlokken zijn waarschijnlijk het gevolg van het productieproces.

"De bal ligt nu in het kamp van Electrabel om die heropstart fysisch te doen. Ik denk dat ze opnieuw twee tot drie weken werk nodig zullen hebben, bijvoorbeeld om de splijtstof in de reactoren te brengen", aldus Fanc-topman Jan Bens. Omdat de reactoren lang stillagen, gaat er extra aandacht naar de situatie. Het Fanc, en haar technisch filiaal Bel-V, "zal er met de neus opzitten".

Door de heropstart van Doel 3 en Tihange 2 zal er een extra vermogen van 2.000 megawatt bijkomen, goed voor ongeveer 16 procent van onze totale elektriciteitsbehoefte, zo meldt de VRT.

"Doodsteek voor hernieuwbare energie"

De scheurtjescentrales Doel 3 en Tihange 2 heropenen en tegelijk vasthouden aan de levensduurverlenging van de oudste kerncentrales, Doel 1 en 2, zal de doodsteek betekenen voor hernieuwbare energie in ons land. Dat zeggen oppositiepartijen sp.a en Groen in reactie.

"Na drie jaar van miserie roept dit toch veel vragen op", oordeelt Groen-Kamerlid Kristof Calvo, die er onder meer op wijst dat Zwitserland recent nog een centrale met gelijkaardige problemen heeft stilgelegd. Eén van de externe experts zou trouwens reserves gehad hebben bij de beslissing om te heropenen, vult Ecolo-collega Jean-Marc Nollet aan.

De heropening van de scheurtjescentrales, in combinatie met de levensduurverlenging van Doel 1 en 2 tot 2025, betekent bovendien de doodsteek voor hernieuwbare energie in België, klinkt het bij sp.a'er Johan Vande Lanotte. Uit eigen berekeningen besluit hij dat indien alle centrales draaien, nucleaire energie buiten de piekuren zowat alle consumptie zou dekken.

"De sector van de hernieuwbare energie wordt op die manier vakkundig de nek omgedraaid", besluit Vande Lanotte. "We hebben dus een liberale regering die in een vrijgemaakte markt opnieuw een monopolie installeert."

Ook Groen en Ecolo zitten op die lijn. "Als de scheurtjescentrales gecombineerd worden met de levensduurverlenging, dan solliciteert de regering-Michel naar de titel van 'meest nucleaire regering van de laatste vijftig jaar'", besluit Calvo.