Nogmaals aangetoond: "Sommige kinderen kunnen autisme ontgroeien"

Amerikaanse wetenschappers besluiten na een studie bij 34 kinderen en jongvolwassenen dat autisme niet noodzakelijk een levenslange stoornis is: "Sommige kinderen kunnen eruit groeien, en normaal functioneren in het leven", zo staat in het wetenschappelijke tijdschrift Journal of Child Psychology and Psychiatry. De vraag is of de diagnose 'autisme' dan wel terecht was in de eerste plaats, welke rol een eventuele behandeling speelde en of de conclusie opgaat voor elk type autisme. Toch is het niet de eerste studie die dit aantoont: Andrew Zimmerman kwam een tijd geleden tot gelijkaardige conclusies.

De 34 geteste proefpersonen warengenaamde 'optimale patiënten' tussen 8 en 21 jaar oud en werden vergeleken met 44 leeftijdsgenoten met 'hoogfunctioneel autisme'. Beide groepen waren vergelijkbaar qua leeftijd, geslacht en niet-verbaal IQ.

 Volgens de testen zouden 'optimale' proefpersonen, al vroeg in hun leven gediagnosticeerd met autisme, hun stoornis zijn ontgroeid en normaal functioneren. Ze hadden geen problemen meer met taal, gezichtsherkenning, communicatie of sociale interactie.  

Naar school zonder ondersteuning
"Deze kinderen waren duidelijk autistisch toen ze jonger waren, maar nu voldoen ze niet meer aan de criteria. Ze functioneren sociaal en lopen gewoon school zonder ondersteuning", verduidelijkt onderzoekster en psychologe Deborah Fein van de universiteit van Connecticut. Daarvoor baseerden ze zich de vroege diagnoserapporten van de dokters, die nog eens werden onderzocht door specialisten.

Toch worden vraagtekens geplaatst bij de terechtheid van de oorspronkelijke diagnose. Ook over de graad van autisme van deze 'genezen' patiënten bestaat onduidelijkheid. Het lijkt sowieso te gaan om patiënten die aan een eerder milde sociale stoornis leden, maar zware communicatieproblemen hadden en repetitief gedrag vertoonden.

Percentage 'te genezen'?
Welk percentage autismelijders mogelijks zou 'verlost' kunnen worden van de diagnose, is op dit moment onmogelijk te zeggen, maar de wetenschappers drukken wel de hoop uit dat het 'soms' kan gebeuren. "Het is zeker minder dan 25 procent, wellicht zelfs nog een pak lager", waagt professor Fein zich aan een vooerspelling. "Ouders moeten dus realistisch blijven."

 "Autisme is geen ziekte waar je normaal uitgroeit, maar deze bevindingen suggereren wel dat er een hele waaier aan uitkomsten mogelijk is", zegt dr Thomas Insel, directeur van het US National Institute of Mental Health, dat de studie ondersteunde.

"Voor elk kind kan de uitkomst pas bekend worden na tijd en jaren van interventie. Bijkomende rapporten uit deze studie zouden ons meer moeten vertellen over het karakter van autisme, de rol van therapie en andere factoren die de langetermijnuitkomst voor deze kinderen bepalen."

Geen valse hoop voor ouders
"Het laatste wat we willen is dat ouders van een autismekind zich schuldig gaan voelen omdat hun kind niet tot de optimale groep behoort. Maar dat is hun schuld niet."

De onderzoekers gaan de hersenfunctie van de kinderen verder onderzoeken, net als de rol die de behandeling die ze ondergingen gespeeld heeft en de rol van hun IQ.  

"Elk kind met autisme kan door therapie enorme vooruitgang boeken, maar met wat we nu weten, konden we niet inschatten dat we zo'n optimale uitkomst konden bereiken", aldus professor Fein.

Eerdere studies die onderzochten of autisme 'genezen' kon worden, kon geen hard bewijs leveren dat het mogelijk was.

Wat is autisme?
Autisme is niet één ziekte, maar een verzameling van stoornissen die gekenmerkt worden door specifieke symptomen, zoals sociale, communicatie en gedragsproblemen. Structuur is belangrijk voor kinderen met autisme, die vaak uit hun evenwicht worden gebracht door onverwachte gebeurtenissen, maar ook sterke geluiden, geuren, aanrakingen of licht.

Het is een spectrumstoornis, wat betekent dat niet iedereen met autisme dat in dezelfde mate 'heeft': sommige hebben zeer milde symptomen en kunnen mits wat trucjes goed functioneren in de maatschappij. Wie aan een zware vorm lijdt, kan wellicht nooit helemaal mee in de samenleving. Jongens hebben drie keer zoveel kans op autisme dan meisjes.