Gentherapie in de maak die reukzin kan herstellen
Mensen die niet in staat zijn te ruiken door een aangeboren afwijking, ouderdom of ziekte, zouden in de toekomst terug van aroma's kunnen genieten. De wetenschap maakt weer een sprong vooruit na een succesvol experiment bij muizen, gekweekt met de menselijke genetische afwijking 'congenitale anosmie'.
Tijdens het onderzoek sloegen wetenschappers van de universiteit van Michigan erin om anosmie (gebrek aan reukzin) te herstellen bij muizen. Verwacht wordt dat de gentherpie ook kan worden aangepast om andere oorzaken van reukzinverlies, zoals ziekte en ouderdom, te behandelen. "Deze resultaten kunnen leiden tot de eerste therapie voor het behandelen van een gebrekkige of compleet afwezige reukzin", stelt dokter Jeffrey Martens
Geuren onderscheiden
In de kern zorgt de nieuwe therapie ervoor dat cilia, ook wel trilhaartjes genoemd, opnieuw aangroeien. Deze zijn essentieel voor de olfactorische functie, een proces in de hersenen waarbij zenuwen signalen krijgen van de neus om geuren te onderscheiden. Hiervoor werd het gen IFT88 gebruikt, die de gebrekkige trilhaartjes herstelde en ervoor zorgde dat de muizen reageerden op aroma's.
De olfactorische knobbel of reukkwab staat in nauw verband met de amygdala, verantwoordelijk voor het geheugen, maar ook met de prefrontale cortex, belangrijk voor het verwerken van gedachten. Daarom wordt verlies van reukzin ook gelinkt aan ouderdomsziekten als Alzheimer, schizofrenie en Parkinson.
Veelbelovend
De trilhaartjes spelen daarnaast ook een kernrol bij andere zintuiglijke afwijkingen. Denk maar aan blindheid en gehoorverlies. "Deze ontdekking opent deuren naar het ontwikkelen van behandelingen voor andere aandoeningen die veroorzaakt worden door een gebrekkige werking van de cilia of trilhaartjes", klinkt het.
Vooraleer de klinische studies met mensen kunnen starten, moet eerst een tweede onderzoek op poten worden gezet met muizen die het gen IFT88 compleet missen in plaats gebrekkige varianten te hebben. Op termijn kan het onderzoek leiden tot behandelingen die het leven van mensen zonder reukzin drastisch zullen veranderen.
