Thủ tướng Ba Lan đến Việt Nam: thúc đẩy thương mại, 'bán vũ khí phòng thủ bờ biển'

Sáng 26/10, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã chủ trì lễ đón chính thức Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk, người đang thăm chính thức Việt Nam từ ngày 24-26/10.

Người phát ngôn Chính phủ Ba Lan Adam Szłapka cho biết Warsaw đang xem Việt Nam là đối tác quan trọng để mở rộng hiện diện kinh tế và thương mại tại Đông Nam Á, đài truyền hình quốc gia Ba Lan TVP đưa tin.

Theo ông Szłapka, Việt Nam không chỉ là một thị trường lớn mà còn là cửa ngõ để doanh nghiệp Ba Lan tiếp cận khu vực năng động với hàng trăm triệu dân. Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt và môi trường kinh tế quốc tế nhiều biến động, Ba Lan coi việc tăng cường hợp tác với các đối tác chiến lược như Việt Nam là ưu tiên quan trọng.

Bên cạnh kinh tế, hợp tác quốc phòng nổi lên như một trong những trọng tâm đáng chú ý trong chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Donald Tusk.

Trước đây, Bộ Quốc phòng Việt Nam từng mua 2 máy bay M28B Bryza nhằm phục vụ cho việc vận tải vào năm 2003. Bên cạnh đó, hãng đóng tàu Marine Projects ở thành phố cảng Gdansk của Ba Lan đã bàn giao tàu buồm huấn luyện mang tên Lê Quý Đôn cho Hải quân Việt Nam vào năm 2015.

Ba Lan hiện đang đàm phán với Việt Nam về khả năng cung cấp nhiều loại khí tài quân sự, trong bối cảnh Hà Nội nỗ lực đa dạng hóa nguồn cung quốc phòng vốn trước đây phụ thuộc đáng kể vào các hệ thống vũ khí có nguồn gốc từ Nga.

Trước đó, vào ngày 25/1, Phó Quốc vụ khanh Bộ Tài sản Nhà nước Ba Lan Konrad Gołota nói với Thông tấn xã Ba Lan (PAP) rằng nước này đang đàm phán với Việt Nam về khả năng bán nhiều loại khí tài quân sự, như xe bọc thép chở quân Rosomak, pháo tự hành Krab, các hệ thống cầu quân sự, đạn pháo, xe hỗ trợ tác chiến, cùng các hệ thống radar và phòng thủ bờ biển.

Ngoài ra, Ba Lan cũng chào bán các thiết bị liên lạc và linh kiện điện tử phục vụ các nền tảng chiến đấu. Nhà thầu quốc phòng WB Group cũng tham gia chuyến công tác lần này của Thủ tướng Tusk.

Ông Gołota, người tháp tùng Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong chuyến thăm Việt Nam, nói tại cuộc họp báo hôm 25/10 ở Hội An rằng các cuộc trao đổi hiện nay là kết quả của gần hai năm tiếp xúc chặt chẽ giữa Tập đoàn Công nghiệp Quốc phòng Ba Lan (PGZ) và các đối tác phía Việt Nam.

Tuy vậy, các thỏa thuận cụ thể dự kiến phải đến tháng 12 mới được công bố tại Triển lãm Quốc phòng quốc tế Việt Nam 2026.

Giới chức Ba Lan cho rằng Việt Nam thường bắt đầu bằng các đơn hàng quy mô nhỏ trước khi mở rộng nếu sản phẩm chứng minh được hiệu quả trong quá trình sử dụng.

Warsaw cũng đánh giá phòng thủ ven biển là lĩnh vực có nhiều tiềm năng hợp tác, bởi đây là một trong những ưu tiên chiến lược của Hà Nội.

Biển Đông đang là điểm nóng trong khu vực. Hà Nội và Bắc Kinh thời gian gần đây đã có "lời qua tiếng lại" khi Trung Quốc liên tục đẩy mạnh việc xây dựng ở các địa điểm mà Việt Nam tuyên bố chủ quyền.

Theo ông Gołota, nhà máy Đóng tàu Hải quân Ba Lan đang nghiên cứu các cơ hội hợp tác trong lĩnh vực hàng hải, bao gồm khả năng cung cấp tàu cứu hộ và tàu săn thủy lôi dựa trên thiết kế lớp Kormoran.

Hợp tác tiềm năng cũng được mở rộng sang lĩnh vực bảo dưỡng hàng không quân sự.

Ông Gołota cho biết các cơ sở quốc phòng của Ba Lan tại thành phố Bydgoszcz có khả năng cung cấp dịch vụ bảo dưỡng cho nhiều loại máy bay vận tải, trong đó có C-130 Hercules, cũng như các dòng máy bay chiến đấu thuộc họ Sukhoi có nguồn gốc Liên Xô, nếu phía Việt Nam bảo đảm nguồn phụ tùng thay thế cần thiết.

Hồi tháng 6, Chính phủ Mỹ đã phê duyệt gói dịch vụ duy trì hoạt động và cung cấp phụ tùng máy bay vận tải C-130 do hãng Lockheed Martin sản xuất cho Việt Nam, tuy nhiên hiện chưa có có thông tin chính thức về việc liệu Mỹ đã đạt được thỏa thuận bán C-130 cho Việt Nam hay chưa.

Báo Điện tử Chính phủ của Việt Nam chưa đưa tin liên quan đến các thỏa thuận quân sự, quốc phòng này.

Đây là chuyến thăm Việt Nam đầu tiên của ông Donald Tusk trên cương vị thủ tướng Ba Lan sau 16 năm kể từ chuyến công du năm 2010 cũng với vị trí tương tự.

Ba Lan hiện là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam tại khu vực Trung Đông Âu, trong khi Việt Nam là đối tác lớn nhất của Ba Lan trong ASEAN. Kim ngạch thương mại song phương đạt gần 2,3 tỷ USD trong 6 tháng đầu năm 2026, tăng 19% so với cùng kỳ năm trước.

Bên cạnh đó, việc triển khai Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA) và việc Ba Lan phê chuẩn Hiệp định Bảo hộ đầu tư Việt Nam - EU (EVIPA) vào cuối năm 2025 được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực cho hợp tác kinh tế, đầu tư giữa hai nước.

Trong chuyến thăm này, ông Donald Tusk đã chọn điểm đến đầu tiên là Đà Nẵng vào tối 23/10 và thăm phố cổ Hội An vào hôm 24/10.