Is Sandy het gevolg van global warming?
De verkiezingsstrijd tussen Barack Obama en Mitt Romney draait al maanden op volle toeren, maar het onderwerp klimaatverandering kwam nauwelijks prominent aan bod. De orkaan Sandy die de afgelopen twee dagen de volledige oostkust van de Verenigde Staten veel ellende bezorgde, is een eyeopener, aldus klimaatactivist Bill McKibben.
"Deze storm is ongezien", vertelt de voormalige schrijver aan Politico.com. Toch kunnen zijn woorden sommige wetenschappers niet overtuigen dat Sandy toe te schrijven is aan de gevolgen van global warming. Het is een heikel onderwerp.
Volgens hen is eigenlijk geen enkele weersomstandigheid het resultaat van klimaatverandering. Ja, de aarde is sinds het einde van de Industriële Revolutie bijna een graad warmer geworden door toedoen van de mens, maar dergelijke krachtige orkanen sloegen eveneens toe tijdens veel koelere periodes, benadrukt Andrew Revkin.
Warmere oceanen en lucht
Andere onderzoekers zijn er wel van overtuigd dat klimaatverandering een rol speelt bij het ontstaan van krachtige stormen. Warmere oceanen, al dan niet door natuurlijke processen of door menselijk toedoen, zijn een goede voedingsbodem voor tropische stormen. Vandaar dat ze vaker voorkomen in de tropen. Maar het is een feit dat de temperatuur van het zeewater voor de oostkust van de VS tijdens het vorige semester uitzonderlijk hoog was.
Warme lucht - en de VS zijn goed op weg om 2012 in de geschiedenisboeken te noteren als warmste jaar ooit - houden bovendien meer vocht vast. Tijdens een storm kan als gevolg meer regen vallen, wat eventueel leidt tot zwaardere overstromingen.
Ook gigantische stormen in koudere tijden
Het blijft echter gevaarlijk om Sandy aan te duiden als een gevolg van global warming. In het laatste rapport van het klimaatpanel van de VN staan verschillende wetenschappers sceptisch tegenover de bewering dat klimaatverandering in de toekomst meer tropische stormen zal opwekken. Andere studies maken gewag van bewijs dat de Amerikaanse oostkust duizenden jaren geleden, lang voor de mens de aarde begon op te warmen, eveneens gigantische stormen te verwerken kreeg.
Het natuurgeweld waarmee de VS te maken krijgen, is bovendien een jammerlijke samenloop van uitzonderlijke weersomstandigheden. Orkaan Sandy botste immers met een hogedruksysteem uit het noordoosten, waarvan de pijnlijke gevolgen intussen bekend zijn.
Meer natuurgeweld
"Klimaatverandering heeft ontegensprekelijk een effect op het weer dat we rondom ons kunnen vaststellen", beweert wetenschapsjournalist Eric Berger van Houston Chronicle dan weer. "De gemiddelde temperatuur op onze aarde wordt er immers door aangetast", aldus Berger. "Maar global warming als schuldige aanwijzen voor het ontstaan van Sandy, is echter een brug te ver, en bovendien een stellinginname waar de meeste wetenschappers niet achter staan."
Over de gevolgen van klimaatwijziging voor de vorming van orkanen is het laatste woord duidelijk nog niet gezegd.
Wat wel vaststaat, is dat we in de toekomst nog te maken zullen krijgen met krachtig natuurgeweld zoals grote droogte, overstromingen en stormen. De grootste uitdaging blijft dan: hoe kunnen dichtbevolkte kuststeden wereldwijd, zoals New York of Shanghai, daartegen beschermd worden?
Meer dan alleen knippen in CO2
De maatregelen zullen alvast verder moeten reiken dan enkel het terugdringen van de CO2-uitstoot, die de opwarming van de aarde in de hand werkt. Volgens science.time.com moet een samenleving gebouwd en onderhouden worden die dergelijke grote natuurrampen meer veerkrachtig kan trotseren.
Global warming of niet, de VS worstelen intussen met de gevolgen van de passage van Sandy. Er vielen tientallen doden en de materiële schade als gevolg van de orkaan kan makkelijk oplopen tot meer dan 20 miljard dollar.
