Japan herdenkt slachtoffers van natuur- en nucleaire ramp

Japan heeft met een minuut stilte de slachtoffers van de zeebeving, tsunami en nucleaire ramp van twee jaar geleden herdacht. Om 14.46 uur lokale tijd hielden de mensen in de rampgebieden en andere plaatsen een minuut stilte voor de bijna 19.000 dodelijke slachtoffers van de tsunami op net hetzelfde tijdstip toen op 11 maart 2011 een aardbeving met een magnitude van 9,0 Japan trof.

Premier Shinzo Abe riep zijn landgenoten via het internet op de slachtoffers van de ramp te blijven helpen. Duizenden demonstranten gingen ondertussen de straat op om te protesteren tegen de door Abe geplande heropstarting van de zwaarbeschadigde kerncentrale in Fukushima. De ramp in de kerncentrale is het alomvattend begrip van de tragedie van 11 maart geworden.

Tijdens een plechtigheid in Tokio herdachten ook keizer Akihito en keizerin Michiko samen met familieleden van de slachtoffers en regeringsvertegenwoordigers de ergste ramp in Japan sinds de Tweede Wereldoorlog. "We voelen met nieuwe vastberadenheid dat het voor ons allen belangrijk is om zorg te dragen voor deze mensen en hun leed zoveel mogelijk te delen", zei de monarch.

Heropbouw
Vele slachtoffers bekruipt het gevoel twee jaar na de ramp aan hun lot te worden overgelaten. Nog steeds verblijven rond 315.000 mensen in krappe containerhuisjes en andere noodonderkomens. Rond de 400.000 gebouwen werden door de vloedgolf vernield, maar de heropbouw gebeurt slechts moeizaam.

De sinds december zetelende premier Abe riep zijn medeburgers op deel te nemen aan vrijwillige hulpacties en giften. Bovendien moeten de Japanners naar het rampgebied rijden en producten uit de getroffen regio Tohoku kopen. Hij verzekerde de heropbouw te bespoedigen. "Zonder een lente in Tohoku zal er geen lente zijn in Japan", zei Abe.

Dezelfde dag legden ongeveer 1.650 inwoners van Fukushima vier gezamenlijke klachten neer bij de rechtbank tegen de regering en tegen Tepco, de exploitant van de kerncentrale. Ze eisen maandelijkse schadelooosstellingen totdat de staat de stralingsdosis op het niveau van voor de kernsmelting heeft gebracht. De ergste kernramp sinds Tsjernobyl heeft zelf geen enkel direct dodelijk slachtoffer geëist. De Japanse krant Tokyo Shimbun wees er vandaag op de frontpagina evenwel op dat door de onrechtstreekse gevolgen van de kernramp tot nog toe 789 mensen zijn gestorven wegens de lange evacuatieduur en stress.

Eenzame dood
De hulpdiensten in de getroffen regio's klagen erover dat niet genoeg gedaan wordt tegen het psychisch leed van de mensen. Velen van de overwegend oudere mensen vereenzamen, omdat ze met niemand kunnen praten. Steeds vaker is er sprake van een "eenzame dood". De slachtoffers in de containerhuizen, waarvan er vroeger veel landbouwers of vissers waren en nu niets meer te doen hebben, worden steeds vaker ziek, of grijpen naar de fles.

Critici laken de Japanse staat en de media de gevolgen van de ramp nog steeds te willen bagatelliseren. Volgens nieuwe berekeningen van de medische organisatie 'Internationale artsen ter voorkoming van de kernoorlog' (IPPNW) zullen alleen al door de geabsorbeerde stralingsdosis 40.000 tot 80.000 bijkomende kankergevallen in Japan zijn. Bovendien verwachten wetenschappers nog ruim 37.000 extra kankergevallen door bestraalde levensmiddelen.

"Naar aanleiding van de tweede verjaardag van de Zeebeving bij Sendai, spreekt Japan zijn oprechte dank uit voor de niet aflatende steun en vriendschap van het Belgische volk, de EU-burgers en de internationale gemeenschap", schrijft de Japanse ambassade in België. Ze wijst er bovendien op dat het versnellen van de heropbouw van het land een topprioriteit is. Het bericht is ondertekend door Mitsuo Sakaba, de ambassadeur van Japan in België en Korijo Shioriji, de ambassadeur van Japan bij de Europese Unie.