Geen akkoord over Europese meerjarenbegroting
De Europese staatshoofden en regeringsleiders raken het voorlopig niet eens over de uitgaven en inkomsten van de Europese Unie tot 2020. De topbijeenkomst is vandaag zonder akkoord beëindigd, zo is vernomen bij verscheidene diplomatieke bronnen.
De Europese leiders onderhandelden al een hele dag over een nieuwe meerjarenbegroting. Ondanks tal van bilaterale onderonsjes viel er echter nauwelijks vooruitgang te registreren. "De standpunten liggen nog te ver uiteen. Er is nog meer werk nodig", zo viel te horen. Uiteindelijk besloten de leiders de besprekingen te staken en een bittere clash te vermijden. Europese Raadsvoorzitter Herman Van Rompuy en Commissievoorzitter José Manuel Barroso krijgen een mandaat om verder te zoeken naar een compromis over de meerjarenbegroting. Begin 2013 moet hun werk een akkoord opleveren.
De 27 staatshoofden en regeringsleiders, het hele Europese diplomatenkorps en de verzamelde EU-verslaggevers maakten zich al een hele week op voor een loodzware Europese Raad. De voorspellingen gingen van nachtenlange vergaderingen zonder akkoord tot een compromis op morgenochtend. Sommige zagen hun zondagsrust zelfs al in gevaar gekomen.
"Niet dramatiseren"
Maar zo dramatisch werd het dus niet. Bijlange niet zelfs. Iets voor 17 uur stuurden de diensten van Herman Van Rompuy de officiële bevestiging de wereld in: de top was afgelopen, een akkoord is niet bereikt. "We moeten niet dramatisch doen: deze begrotingsonderhandelingen zijn zo complex dat ze doorgaans twee pogingen vereisen. Ook de vorige keer, in 2005, was dat het geval", suste Van Rompuy op zijn persconferentie. Toenmalig Brits premier en Raadsvoorzitter Tony Blair maakte zelfs gewag van de moeilijkste onderhandelingen van zijn leven, moeilijker nog dan het vredesproces in Noord-Ierland.
Van Rompuy en Commissievoorzitter Barroso hebben van hun collega's een mandaat gekregen om verder consultaties te organiseren en op zoek te gaan naar een consensus. "De gesprekken zijn niet op een specifiek punt stukgelopen, maar er was onder de 27 een algemeen aanvoelen dat ze er op deze top niet zouden uitgeraken", zeggen insiders. Zowel wat de totale omvang en de inkomsten van de meerjarenbegroting betreft, als de verdeling van het geld tussen de verschillende begrotingsposten, lopen de meningen nog steeds uiteen.
Belangrijk voor samenhang
Volgens Van Rompuy is de top niet mislukt. "De bilaterale gesprekken gisteren en de constructieve discussie tijdens de plenaire vergadering bewijzen dat er begin volgend jaar een akkoord mogelijk is", zei hij. Hij zou bewust geen datum voor een volgende begrotingstop willen prikken, precies om de consultaties de nodige ademruimte te geven.
"We zouden in staat moeten zijn de bestaande meningsverschillen te overbruggen", meent Van Rompuy. "Een Europese begroting is belangrijk voor de samenhang van de Unie en voor groei en jobs in alle landen." Off the record zijn EU-diplomaten evenwel minder optimistisch gestemd. "Er wordt al maanden onderhandeld. Hoe we tegen begin 2013 plots wel een akkoord zullen kunnen vinden, is ons eigenlijk niet helemaal duidelijk. Hoe langer het duurt, hoe moeilijker het wordt, vrezen we. We wilden echt op deze top een akkoord."
Voorstel Van Rompuy
Tijdens hun korte overleg zijn de 27 leiders niet in detail ingegaan op het nieuwe voorstel dat Van Rompuy gisterenavond op tafel legde. Hij stelt voor het uitgavenplafond op 972 miljard euro te leggen (1,01% van het Europese bni) en pompt, in vergelijking met zijn eerdere compromistekst, meer geld in het cohesie- en het landbouwbeleid. Ook al bespaart de Belg meer dan 80 miljard op het originele voorstel van de Europese Commissie, vindt voorzitter Barroso dat Van Rompuy het evenwicht behoudt dat de Commissie in haar tekst had uitgewerkt.
Hoe dan ook zal er een begroting moeten worden overeengekomen, waarschuwde Barroso. "De kosten die een niet-akkoord met zich zou meebrengen, zijn enorm. Zowel politiek, economisch als sociaal."
