Grondwettelijk Hof vernietigt Vlaams grond- en pandendecreet
Het Grondwettelijk Hof heeft een aantal belangrijke onderdelen van het vier jaar oude Vlaamse grond- en pandendecreet vernietigd. Het Hof annuleerde niet enkel de bepaling dat kandidaat-kopers of -huurders over een voldoende band met de gemeente moeten beschikken, maar vernietigde ook verscheidene fiscale stimuli en subsidiemechanismen.
Op vraag van het Grondwettelijk Hof oordeelde het Europees Hof van Justitie in mei van dit jaar al dat de fundamentele vrijheden op onevenredige wijze worden beperkt door de voorwaarde dat kandidaat-kopers of -huurders een voldoende band met de gemeente moeten hebben. Het Grondwettelijk Hof vernietigde vandaag dan ook dat integrale deel van het decreet (het zogenaamde boek 5).
Mogelijk staatssteun
Het Europees Hof had echter ook opgemerkt dat bepaalde fiscale stimuli en subsidiemechanismen mogelijk staatssteun zouden kunnen zijn. Sommige van die stimuli en subsidies waren bedoeld om belanghebbenden als bouwheren en verkavelaars te compenseren voor de verplichting om een deel van de gronden voor te behouden voor sociale woningen.
Het Grondwettelijk Hof boog zich ook over die kwestie en kwam vandaag tot de conclusie dat vier van die maatregelen staatssteun vormen en aangemeld hadden moeten worden bij de Europese Commissie. Het gaat onder meer over de vermindering van registratierechten tot 1,5 procent op de gronden, de vermindering van de btw van 21 naar 6 procent en infrastructuursubsidies.
Met terugwerkende kracht
De vernietiging van die maatregelen leidt er volgens het Hof toe dat deze private actoren niet langer gecompenseerd worden voor de sociale verplichtingen. En zo'n zware last is volgens het Hof niet evenredig met de doelstelling om een sociaal woonaanbod te verwezenlijken.
Arresten van het Grondwettelijk Hof hebben bovendien terugwerkende kracht. Dat is ook nu het geval. De Vlaamse regering had wel verzocht om de rechtsgevolgen van de vernietigde regels te handhaven, maar het Hof is niet op dat verzoek ingegaan.
