Recensie 'Smart As...': Een dagelijkse puzzel met John Cleese
Wie is de slimste mens ter wereld? Zit hij of zij in het populaire programma van Erik Van Looy of moeten we deze winter ergens in een huiskamer zoeken? Playstation Vita pakt uit met een nieuwe game om je hersenen te trainen. Naast de oefeningen word je iedere dag getest en krijgt je brein een bepaald percentage als gemiddelde. En dat gemiddelde kan je uiteraard vergelijken met andere spelers in de wereld. De slimste mens ter wereld bevindt zich dus misschien in de digitale Vita-wereld.
Hersenkrakers zijn meer dan ooit een vaste waarde in het gamelandschap geworden door de evolutie van de draagbare consoles. Nintendo heeft er al een paar ontwikkeld voor de DS en dus mocht ook Sony niet achterblijven op de gloednieuwe Vita. 'Smart As...' is een redelijk eenvoudig spel en vraagt niet meer dan tien minuutjes van je tijd om iedere dag een paar hersenoefeningen te doen. Die oefeningen worden verdeeld in vier onderdelen: taal, wiskunde, logica en observatie. Volgens de instructies van het spel doen die onderwerpen allen op een ander deel van ons brein beroep. Ik probeerde het spel enkele weken uit en hield vast aan de discipline om iedere dag mijn test af te leggen. Meer nog, ik deed de test twee keer, één keer in het Nederlands en één keer in het Engels.
Waarom Engels als er toch een Nederlandstalige versie bestaat? Het antwoord is eenvoudig: John Cleese. De beroemde Britse acteur is de stem die je door alle oefeningen begeleidt. En samen met John Cleese is er ook een snuifje Britse humor in het spel neergedaald. De Nederlandstalige commentator doet zijn best om op dezelfde manier grappig te zijn, maar tegen een stem als deze van John Cleese kan hij onmogelijk op. Iedere zin klinkt al enigszins humoristisch als de acteur het woord heeft. Bovendien hebben we als Vlaming weer het genoegen om door een stem van onze noorderburen te worden begeleid. Niet dat de brave man onverstaanbaar is, maar het accent kan soms storend zijn en dan verkies ik toch dat sappige Britse accent van de man die dankzij 'Fawlty Towers' en 'Monty Python' onsterfelijk werd.
Obstakel
Natuurlijk heeft de keuze voor een Engelstalig spel ook nadelen. Hoe goed je de taal ook meent te beheersen, Nederlands blijft onze moedertaal en Engels vormt een extra hindernis bij de meeste oefeningen. Niet bij logica of wiskunde natuurlijk, maar wel bij taal en observatie. In de eerste taaloefening krijg je bijvoorbeeld eenvoudige woorden te zien, waarin een letter ontbreekt. Jij moet die letter dan op het touchscreen invullen. Het spreekt voor zich dat we ons brein iets meer moeten pijnigen voor een Engelstalig woord dan voor een woordje dat we iedere dag gebruiken. De tweede taaloefening geeft een overzicht van vier begrippen en jij moet schrappen wat niet past. Aangezien we nu verbanden moeten leggen, vormt een andere taal nog een groter obstakel. Bij de observatietest moet je in de eerste oefening dan weer de voor- of de achterkant van je Vita aanraken wanneer de woordjes 'voorkant' of 'achterkant' in beeld verschijnen. Om het extra moeilijk te maken verschijnen de termen in verschillende kleuren en afwisselend op de voor- of achtergrond. Ook hier is het aanpassen wanneer je de Engelstalige editie zou gebruiken. Mijn besttijd is na verschillende oefeningen in het Nederlands twee seconden sneller dan in het Engels.
Hoezeer de Engelstalige versie dus een aanrader is, het is haast onvermijdelijk dat je in het Nederlands beter zult presteren. Het blijven natuurlijk wel dezelfde oefeningen. Het aanbod oogt in het begin ook wat flauwtjes, want de eerste dagen duiken steeds weer dezelfde oefeningen op. Door je dagelijkse test uit te voeren, speel je andere spelletjes of minigames vrij. Zo kan je binnen de vier domeinen andere puzzels gaan oplossen en je hersenen oefenen. 'Smart As...' blijft echter redelijk mager in aanbod en het vraagt een beetje discipline om dagelijks je oefeningen te doen. De echte puzzelaar zal echter gauw ontdekken dat 'Smart As...' wel degelijk een lange houdbaarheidsdatum heeft. De meeste puzzels ondergaan veranderingen en het niveau gaat geleidelijk aan de hoogte in. Jouw percentage zal dus behoorlijk veel ups en downs kennen. Mijn percentage lag voor het schrijven van deze recensie op 87 procent in het Nederlands en op 73 procent in het Engels. Aangezien ik al langer aan de slag ben met de Engelstalige versie, verwacht ik dat ook mijn Nederlandstalige score nog wel een beetje zal dalen.
Nadien kan je jezelf gaan vergelijken met spelers in de rest van de wereld. De statistieken zijn heel uitgebreid en kunnen zelfs per continent, land en stad ingedeeld worden. Dus wie is de slimste mens ter wereld? Vita heeft misschien wel het antwoord.
