Laat een jetlag je reis niet verknallen: zo pak je het aan
Het is de vloek van elke langeafstandsreiziger: hoe blijf je in godsnaam wakker in New York wanneer je lichaam zich heeft aangepast aan de Belgische levensstijl? Je vakantie wordt dan ook makkelijk verpest door hoofdpijn, moeheid of zelfs slapeloze nachten. Lees hier hoe je komaf maakt met die vervelende jetlag.
Hoewel ons lichaam het bijna altijd zwaar te verduren krijgt wanneer we reizen tussen enkele tijdszones, blijkt een trip naar het westen makkelijker te verwerken dan naar het oosten. Zo kan onze interne klok zich sneller aanpassen aan een 'fasevertraging', waarbij het uurwerk enkele uren wordt teruggedraaid, dan aan een versnelling. En hoewel het van persoon tot persoon afhangt hoe we een jetlag verwerken, zijn er toch enkele handige tips waardoor je geen extra kostbare tijd verliest.
Combinatie
"Er bestaat spijtig genoeg nog geen wonderpilletje dat de gevolgen van het reizen neutraliseert", zegt dokter Horacia de la Iglesia. "Wel kan je kiezen voor een gecomineerde aanpak: zo vermijd je best blootstelling aan fel licht en is het aangeraden om op regelmatige tijdstippen te eten en slapen." Je kan je lichaam best een week op voorhand voorbereiden: voor een reis naar het oosten sta je best iedere dag iets vroeger op en ga je wat later slapen. Een trip naar het westen vraagt om een omgekeerde aanpak.
Bouw het nieuwe ritme wel geleidelijk op: zet je wekker iedere dag maximaal dertig minuten vroeger of later. Probeer die nieuwe uurregeling ook zo consequent mogelijk aan te houden: vooral vermoeidheid is de grootste boosdoener op reis en lokt enkele andere lichamelijke reacties uit zoals hoofdpijn en eventuele misselijkheid.
Supplementen
Ons lijf laat ons aan de hand van enkele hormonen weten wanneer het nu juist bedtijd is. Zo zorgt melatonine ervoor dat we een slaperig gevoel krijgen. Die stof wordt ook kunstmatig geproduceerd en kun je dus innemen wanneer je nood hebt aan enkele extra uurtjes rust maar de slaap niet meteen kan vatten. Gebruik het product wel in kleine hoeveelheden en bepaal de dosis in samenspraak met de huisdokter. Schakel in geen geval over op slaappillen: deze zijn veel te krachtig en kunnen je helemaal uit je lood slaan.
App
Ook de technologie kan je een handje helpen: zo bepaalt de Entrain-app via wiskundige modellering hoe ons lichaam het snelst kan recupereren in een andere tijdszone. De app stelt een gedetailleerd schema op dat vertelt wanneer en hoe vaak je jezelf moet blootstellen aan licht. Fel zon- of kunstlicht remt namelijk tijdelijk de productie van melatonine.
Extra's
Wie slechts enkele dagen in een ver land vertoeft, kan er toch voor kiezen om het ritme van thuis aan te houden. Probeer ook zo vaak mogelijk gezond te eten: grijp bijvoorbeeld regelmatig naar een stuk fruit dat veel suiker bevat, zoals een banaan, om een energieboost te krijgen.