Oudste wijn ooit in vloeibare vorm ontdekt in Romeinse urne in Spanje
Wijn in een Romeinse urne gevonden in het zuiden van Spanje is de oudste wijn ooit ontdekt in zijn oorspronkelijke vloeibare vorm. Witte wijn, maar die is na zo’n 2000 jaar door chemische reacties roodbruin geworden.
Het goedje wordt omschreven als een lokale sherry-achtige wijn. Het werd in 2019 gevonden in een Romeins graf in Carmona, een gemeente in Zuid-Spanje, zo’n 30 km ten oosten van Sevilla. Per ongeluk, toen de Spaanse eigenaars werken aan het uitvoeren waren aan hun huis en op een verzonken graftombe stootten. Een na 2000 jaar nog intacte tombe, omdat ze was uitgegraven uit rotsen.
De universiteit van Córdoba analyseerde de vloeistof in de urne en publiceerde de resultaten onlangs in het wetenschappelijke tijdschrift ‘Journal of Archaeological Sciense: Reports’. “Je moet de burgerzin van de eigenaars van het huis toejuichen, ze belden meteen de archeologische dienst van de stad”, zegt José Rafael Ruiz Arrebola, organisch scheikundige aan de universiteit van Córdoba. “De archeologen beseften al snel dat het graf erg ongewoon was omdat het niet was overvallen of geplunderd. Romeinen waren trots, zelfs in hun dood, en bouwden begrafenismonumenten met onder meer torens boven hun graven zodat mensen ze konden zien. Ze wilden in de herinnering van de mensen blijven.”
In zes van de acht nissen in de tombe stonden urnen met gecremeerde botresten van overleden personen. Op twee urnen was ook de naam van de overledene gegraveerd. Vorig jaar kwam de vondst van de tombe al in het nieuws om een van de urnen ook een kristallen flesje met parfum van 2000 jaar oud bevatte. Maar “er was een nog grotere verrassing toen de archeologen de urn openden en zagen dat die vol vloeistof zat”, aldus Ruiz Arrebola.
De ongeveer vijf liter roodachtige vloeistof in de glazen kolf die in de urne zat, was duidelijk niet afkomstig van condensatie of een overstroming. Uit analyse bleek dat de vloeistof een zuurtegraad had die dicht bij die van water lag en chemische elementen bevatte die vergelijkbaar waren met die van hedendaagse wijn. De wetenschappers konden bevestigen dat het om wijn ging aan de hand van typische polyfenolen. Daarna was het zaak om te analyseren of het om witte dan wel rode wijn ging. Het was witte wijn. “Bleek dat de wijn erg leek op wijnen van hier in Andalusië: Montilla-Moriles, sherrywijnen uit Jerez en manzanilla uit Sanlúcar”, legt Ruiz Arrebola uit.
De ontdekking is meteen ook die van de oudste wijn ooit die in vloeibare vorm bewaard is gebleven. Tot nu toe ging die eer naar de Speyer-wijnfles, opgegraven in 1867 uit een Romeins graf in de buurt van de Duitse stad Speyer en gedateerd op ongeveer 325 na Christus.
Dé vraag nu: heeft iemand eens geproefd van de oudste wijn ter wereld? Het idee is zeker opgekomen bij Ruiz Arrebola. De wijn is niet giftig, maar “is wel 2000 jaar in contact geweest met het gecremeerde lichaam van een overleden Romein”, zegt hij. “De vloeistof is een beetje troebel door de botresten. Maar ik denk wel dat je het zou kunnen filteren en proberen. Toch heb ik liever dat iemand anders het eerst probeert.”
