'Batman: Arkham Knight': een duistere videogame-trip à la David Lynch

Wat een verontrustend, infernaal delirium is 'Batman: Arkham Knight', de vierde (en laatste) aflevering in de reeks videogames rond de DC Comics-stripfiguur. Met personages die, inclusief de gevlederde superheld zelf, voorgoed veranderd zullen zijn in je perceptie nadat je de verhaallijn hebt doorgeploegd. Met een speelbaarheid die over de hele lijn op snee is. Maar ook met een voor het eerst bestuurbare Batmobile, die de panache van de game eerder afremt dan dat hij iets wezenlijks toevoegt aan het geheel.

Een boef die je eerder in de doos hebt gedraaid staat je vanachter de tralies van zijn cel in het politiecachot te beledigen en te bedreigen. Je slechte karakter verplicht je ertoe om toch eventjes naar hem toe te wandelen en te zien wat het geeft wanneer je op de rechter actieknop op de controller drukt, de knop die in de meeste actiegames staat voor meppen.

En jawel hoor: de duistere alleenrechter die je voor een vierde keer speelt in 'Batman: Arkham Knight' grijpt in een vloeiende animatie de onverlaat bij zijn nek vast, en beukt zijn schedel tegen de stalen staven. Het is het soort zwarte gameplay-grapjes die je tijdens de tien uur dat 'Arkham Knight's centrale verhaallijn ongeveer duurt wel vaker zult tegenkomen: het hart van deze game is duister en verdorven, maar het zit wèl op de juiste plaats wat interactieve 'storytelling' betreft.

Gevlederde superheld

Er is de Batman van de DC Comics-strips en die van Christopher Nolans filmreeks, maar ook die van de videogames. De Britse studio Rocksteady zette zes jaar geleden met de 'Batman: Arkham'-reeks een eigen interpretatie van de gevlederde superheld neer, met zijn eigen persoonlijkheid, zijn eigen kleurenpalet, en zijn eigen unieke, consistente universum. Met 'Arkham Knight' werd het laatste luik uit de trilogie gelanceerd (het zijn eigenlijk vier games, maar voorganger 'Arkham Origins' was een prequel), met een belangrijke vernieuwing in het spel: voor het eerst kan de speler, wanneer hij de straten van Gotham City doorkruist, plaatsnemen in de Batmobile.

Dat voornaamste verkoopsargument dat Rocksteady en WB Games opgooien voor 'Batman: Arkham Knight', is echter meteen ook het grootste manco aan de game: de Batmobile helpt je niet alleen om sneller van punt A naar B te geraken op straatniveau van Gotham City, maar moet ook worden gebruikt om oorlog te voeren tegen de troepen van die illustere Arkham Knight, die als een semi-dubbelganger van de protagonist de boel heeft overgenomen in de grootstad. En daar gaat het lichtjes mis: de tankgevechtjes die je moet voeren met andere pantservoertuigen, door de Batmobile te veranderen in een looptank die als een soort kever over het decor krieuwelt, zijn het saaiste element in de hele game.

Wat nog niet eens zo erg was geweest als de designers van 'Batman: Arkham Knight' het een paar keer in de verhaallijn hadden geparkeerd en verder hadden weggemoffeld in wat zijmissies, maar neen: je moet, in de slag die je voert tegen de Arkham Knight, Scarecrow en nog een paar andere figuren, toevallig erg vaak met die Batmobile in de weer. Het ding laat zich uitstekend besturen, daar niet van (hoewel de knoppencombinatie voor gas geven en remmen ondergetekende niet erg lekker zat), en op bepaalde momenten zet je de capaciteiten van je voertuig in voor een paar slimme logische puzzels.

Geforceerde Batmobile

Maar veel vaker dan dat voelt het gebruik van de Batmobile bijzonder geforceerd aan. Zoals wanneer je over daken naar een bepaalde locatie moet koersen, bijvoorbeeld: en dat net wanneer je daarvoor veel functionelere Batwing daarnet in de buurt is geweest om nieuwe upgrades te droppen. Of wanneer je een slome auto-achtervolging inzet waarbij je vijandige wagens niet à la 'Grand Theft Auto' van de baan kunt rijden, maar verplicht bent om ze uit te schakelen met hittezoekende boordwapens.

Die Batmobile had wat ons betreft dus gerust wat meer naar de achtergrond gemogen, ook al omdat de rest van de game snediger speelbaar is dan ooit: je legt onmogelijke (maar binnen een superheldenuniversum plausibele) afstanden af met een werphaak die in je kostuum is gemonteerd, en het vechten heeft er, dankzij het feit dat deze game de reeks naar de recentste generatie gameconsoles en -pc's brengt, een paar dimensies bijgekregen wat animatie en mogelijke combo's betreft. Knokken is altijd al een van de sterkste elementen in de 'Batman: Arkham'-serie geweest, en wordt op een deftige manier verbeterd in deze slotaflevering. Het uitvoeren van detectivewerk in de onmiddellijke omgeving is naar ons gevoel dan weer niet écht geëvolueerd, maar dat is geen euvel van deze episode: het element is al sinds 'Arkham Asylum', de eerste aflevering van de reeks uit 2009, een beetje vlak gebleven.

Tandengeknars

Je zult 'Batman: Arkham Knight' niet doorspelen zonder wat tandengeknars, maar de intelligente verhaallijn, die een paar bijzonder creatieve sprongen neemt, houdt je uiteindelijk mooi in de game. De plot, hoewel hij deze keer niet is opgetrokken door 'Batman'-oudgediende Paul Dini, blijft strak ondanks zijn meanderende structuur en zijn vele verrassingen, en een oude vijand komt tijdens het eerste bedrijf van de game op een wel èrg originele manier terug in de gebeurtenissen. Er zijn een paar duistere verhaalwendingen in de game, en op bepaalde momenten heeft hij - zelfs gewoon in de speelbare sequenties - de 'trippy' kwaliteiten van een David Lynch-film.

En dan is er de 'Escape from New York'-achtige vibe die aan het begin van de game wordt neergezet, met een Gotham City waaruit de brave burgers zijn geëvacueerd en waar dus alleen het uitschot is overgebleven: een oorlogszone, die je misschien nog wel wat van de vele zijpaadjes doet bewandelen ook. Of berijden, je ziet maar.