Hoe een 'moeilijke' game als 'Fallout 4' een hype werd

De nieuwe game 'Fallout 4', die sinds vandaag op de markt is, zwengelde de afgelopen maanden een hypemolen aan die normaal gezien alleen weggelegd is voor grote publiekskleppers als 'Call of Duty'. Maar deze game behoort tot het 'role playing games'-genre, waar normaal gezien slechts een kleine groep spelers zich aan waagt. Heeft Bethesda, het Amerikaanse bedrijf dat de game op de markt brengt, dit hardcoregenre mainstream gemaakt?

Je kunt schieten in 'Fallout 4'. Maar dat is alleen maar, zoals dat heet, de 'combat mechanic' van de game: de primaire handeling waarmee je tegenstanders te lijf gaat. Raak schieten brengt je op zich niet zo ver: belangrijker in deze game is waarmee en hoe je vecht: door je wapens uit te bouwen, schiet je bijvoorbeeld raker en efficiënter. Door je pantser te verbeteren, haal je het risico om door de tegenstander gedood te worden naar beneden.

Je eigen kracht werkt op basis van statistieken, die ook op het scherm te zien zijn, en die van je tegenstanders evengoed. Krachtigere tegenstanders hebben ook krachtigere wapens nodig om omver te worden geblazen. En je hoéft niet alleen te teren op je behendigheid: bij momenten kan het spel worden vertraagd, waardoor je quasi-beurtelings aan het vechten kunt. 'Fallout 4' behoort tot het 'role playing game'-genre, dat iets meer tactisch inzicht vraagt van de speler, en ook door slechts een behoorlijk kleine groep spelers wordt aangeraakt: volgens de Entertainment Software Association, een koepelorganisatie van Amerikaanse videogamebedrijven, waagt slechts 7 procent van alle gamers zich eraan.

Postapocalyptisch

Hoe komt het dan dat 'Fallout 4', sinds zijn aankondiging in juni, zoveel hype veroorzaakt? Voor een stuk omwille van de setting: 'Fallout 4' speelt zich af in het jaar 2277, in de streek van de Amerikaanse stad Boston, maar dan in een wereld na een atoomoorlog. En die postapocalyptische setting werkt beter dan de fantasy- of sf-omgeving waarin 'role playing games' zich meestal voltrekken.

"Het is sowieso erg populair als setting, in eender welk entertainmentproduct", zegt Pete Hines, marketingdirecteur bij Bethesda. "De recentste Mad Max-film was geweldig en succesvol, het is groot in tv-reeksen als The Walking Dead, enzovoort. 'De wereld is naar de knoppen, wat nu?' is een thema dat het al decennia erg goed doet. En het lijkt ook in games een breder appeal te hebben dan de klassieke fantasysetting: mensen die niet noodzakelijk geïnteresseerd zijn in role playing games kunnen er wel door worden geprikkeld, want het heeft vuurwapens en andere contemporaine elementen."

Toegankelijk(er) genre

Maar ook het genre op zich lijkt stilaan dichter naar de mainstream te laveren. Die beweging begon al bij 'The Elder Scrolls V: Skyrim' uit 2011, eveneens van Bethesda, de eerste game uit het genre die meer dan 15 miljoen exemplaren gesleten kreeg: een aantal dat meestal alleen is weggelegd voor grote publieksgames à la 'Call of Duty' en 'Assassin's Creed'.

"Skyrim heeft aangetoond dat role playing games mainstream kunnen zijn", zegt Hines. "Dat geldt natuurlijk niet per definitie voor iedere game uit het genre, want de mechanieken zijn misschien iets intensiever om te leren. In een gewone schietgame maakt het weinig verschil wat je 'stats' of je vaardigheden zijn: je krijgt een wapen in je handen gepropt, en kunt beginnen te schieten. Maar tegelijkertijd is onze industrie constant aan het groeien en komen er ook steeds meer nieuwe spelers bij, dus op een bepaald moment bereiken ook role playing games per definitie een breed publiek. Er duiken ook meer en meer elementen uit het genre op in andere games: bij een gewone shooter kun je tegenwoordig ook je 'loadout' verbeteren, en heb je ervaringspunten. Al die dingen zijn vandaag veel meer aanwezig dan tien, vijftien jaar geleden."

Vorige successen

En dan is er de merknaam die 'Fallout' per definitie is geworden. De games hebben al een erg fanatiek publiek rond zich gebouwd aan het einde van de jaren '90, met de twee eerste afleveringen, en toen Bethesda de franchise kocht van zijn financieel noodlijdende eigenaar om vervolgens in 2008 'Fallout 3' op de markt te brengen, lanceerde het een absolute klassieker in de videogamegeschiedenis.

Ook 'Fallout 3' was al een uiterst succesvolle game, met zo'n 9 miljoen spelers die de game kochten. "Als je aan de ene kant die grote, rabiate fanbasis hebt, die houdt van Fallout, en aan de andere kant het uitgebreide publiek dat Skyrim heeft gespeeld, én je wacht ook nog eens erg lang in het ontwikkelingsproces om de nieuwe titel aan te kondigen, dan bouw je de spanning makkelijk op", zegt Hines.